Plan voor oplossing stikstofprobleem sneuvelt onder druk van Farmers Defence Force

Een omvangrijk plan om het woningbouw- en stikstofprobleem op te lossen, lijkt te zijn gesneuveld nog voor het goed en wel tot wasdom kon worden gebracht. Een groep van de grootste landbouwbedrijven en boerenorganisatie LTO hebben onder dreiging van de Farmers Defence Force hun ideeën woensdag van hun website gehaald.

Landbouw en woningbouw dragen allebei bij aan het stikstofprobleem. Beeld Hollandse Hoogte / Peter Hilz
Landbouw en woningbouw dragen allebei bij aan het stikstofprobleem.Beeld Hollandse Hoogte / Peter Hilz

Twee grote veevoederbedrijven hebben zich helemaal gedistantieerd van AgriNL, het netwerk waarin de bedenkers (onder meer Rabobank, FrieslandCampina en slachter Vion) zich hadden verenigd. Het is het zoveelste voorbeeld waaruit blijkt dat de landbouwsector als geheel niet eensgezind tot oplossingen kan komen voor de stikstofcrisis.

De wrevel over het plan van AgriNL ontstond maandag. Dat gebeurde nadat een samenvatting van de ideeën over de aanpak van de stikstofcrisis online was gezet. Daarin stond dat de bedrijven en LTO Nederland – conform het advies van de commissie-Remkes – voorstander zijn van een halvering van de stikstofuitstoot, mits die gericht en regionaal wordt uitgevoerd en niet door een generieke verkleining van de veestapel.

Kern van het plan is om binnen tien jaar een forse stikstofreductie en de bouw van een miljoen woningen te realiseren. Dat zou gepaard gaan met een groene, gezonde, klimaatbestendige landbouw, een grotere biodiversiteit en meer ruimte voor de natuur. Een deel van de kosten zou moeten worden betaald uit de verkoop van landbouwgrond, en voor het overige denkt AgriNL 1,5 miljard euro rijksgeld per jaar nodig te hebben.

Deze ideeën zouden voordat ze maandag op de website van AgriNL verschenen niet goed zijn afgestemd met de betrokkenen, zeggen onder meer Rabobank en LTO Nederland. Opmerkelijk, omdat AgriNL dinsdag juist met een advertentie in landelijke en regionale dagbladen aandacht vroeg voor zijn stikstofoplossingen. Gevraagd naar wat er nu precies is misgegaan, verwijzen de betrokken organisaties door naar AgriNL-voorzitter Tjibbe Joustra. Deze gaf woensdag geen gehoor aan een verzoek om terug te bellen.

Wantrouwen

Dat uitgerekend Joustra leiding geeft aan het collectief, is voor de actieboeren van Farmers Defence Force extra reden AgriNL te wantrouwen. Joustra’s betrokkenheid bij de VVD en eerder D66 maakt hem tot een ‘infiltrant’, meent Farmers Defence Force-leider Mark van den Oever. Met name D66, dat na het uitbreken van de stikstofcrisis in 2019 als eerste opriep de veestapel te halveren, kan bij boeren weinig goed doen.

Het gedoe rond AgriNL doet denken aan de brede coalitie die werd gevormd onder leiding van oud-landbouwminister Cees Veerman (CDA). Na een publicatie hierover in de Volkskrant stapte een andere boerenprotestgroep, Agractie, eerder dit jaar onmiddellijk uit het samenwerkingsverband. Eerder al klapte het Landbouwcollectief, een overlegorgaan dat met één boerenstem richting de politiek in Den Haag probeerde te spreken. In alle gevallen draaide het om de stikstofcrisis en hoe daar gezamenlijk uit te komen.

Farmers Defence Force is van mening dat veehouders ten onrechte worden weggezet als de grootste veroorzakers van het stikstofprobleem. De actiegroep verzet zich fel tegen oplossingen waarbij boeren plaats moeten maken voor natuur of woningbouw. Organisaties die hier wel achter staan, krijgen er doorgaans publiekelijk van langs van FDF-aanvoerder Van den Oever.

‘Optoeren’

Zoals LTO Nederland en de elf landbouwbedrijven achter AgriNL. ‘We zullen eerst in onze eigen sector orde op zaken stellen’, zei Van den Oever maandag in een blog. ‘En dat zal zeer binnenkort gebeuren.’ Hij beloofde AgriNL te zullen ‘opblazen’. ‘Voor het einde van de week trekken jullie dit onzalige plan in en bieden jullie excuses aan aan de boer. Anders zullen wij flink komen optoeren’ – Farmers Defence Force-taal voor ongevraagd bezoek van colonnes boeren op tractoren aan de kantoorpanden van de bedrijven.

Veevoederbedrijven De Heus en ForFarmers zwichtten woensdag als eerste voor de dreigende oproep. In vrijwel identieke bewoordingen schrijven ze in persberichten dat ze zich terugtrekken uit AgriNL, omdat ze de discussie over het toekomstperspectief van de agrarische sector aan boeren en hun organisaties willen overlaten. Precies zoals Van den Oever van Farmers Defence Force het graag ziet: ‘Boerenbelangen worden verdedigd door boerenbelangenbehartigers’, is zijn boodschap aan AgriNL. ‘Vandaar ook de naam.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden