Zzp-schilders naar de rechter voor afschaffen verplicht pensioenfonds

Zzp'ers moeten zelf hun pensioen regelen, want ze zijn niet aangesloten bij een pensioenfonds. De enige uitzondering hierop vormen de circa twaalfduizend zzp'ers die huisschilder zijn.

Een huisschilder schildert een kozijn in Assen. Foto Harry Cock / de Volkskrant

Zij zijn verplicht aangesloten bij het BPF Schilders. Zij dragen dan ook verplicht pensioenpremie af. Een deel van de freelancende schilders doet dat tegen zijn zin en wil van de uitzonderingspositie af. Hun belangenorganisatie Zelfstandigen Bouw (ZBo) stapt nu naar de rechter om dit af te dwingen.

Het getouwtrek tussen pensioenfonds BPF Schilders en de zzp'ers in deze beroepsgroep duurt al jaren. Omdat bemiddeling door het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) niet van de grond komt, dagen ZBo en enkele zelfstandige schilders het pensioenfonds en de staat nu voor de rechter.

Ron Meinema is een van de schilders die het fonds heeft gedagvaard. 'Met de kennis van nu was ik in 1998 een klusbedrijf begonnen en geen schildersbedrijf. Dan was ik niet verplicht geweest pensioen op te bouwen.'

Voor het pensioenfonds voor schilders betalen op dit moment 14.000 werknemers en 12.000 zzp'ers premie. 'Hoewel het aandeel eenpitters gegroeid is, hebben ze in onze sector altijd bestaan', zegt Cathrin van der Werf, bestuursvoorzitter van het Pensioenfonds Schilders. 'Ook toen de premieverplichting voor zzp'ers in 1951 werd ingevoerd, waren er al zelfstandige reclameschilders of molenschilders.'

Destijds werd aan de cao-tafel besloten dat ook de eenpitters moeten deelnemen aan het pensioenfonds. Op die manier zijn de zzp'ers solidair met schilders in loondienst en draagt de hele beroepsgroep bij aan de pensioenpot.

Die solidariteit is nu ook een reden de verplichting voort te zetten, zegt Van der Werf. 'Er zullen ongetwijfeld een paar zzp'ers zijn die het zelf goed kunnen regelen. Maar het grootste deel heeft een lager geschoolde technische achtergrond en geen financiële kennis. We kunnen niet van deze groep verwachten dat ze veel pensioenkennis hebben.'

Een andere reden om het betalen van pensioenpremie te verplichten is het voorkomen van oneerlijke concurrentie, zegt Van der Werf. 'Loon is de grootste kostenpost op een schildersfactuur. Als zzp'ers geen pensioenpremie hoeven te betalen, kunnen ze veel lagere prijzen vragen dan schildersbedrijven die als werkgever wel pensioenpremie moeten betalen. Op die manier kunnen ze kleine schildersbedrijven die een paar man in dienst hebben wegconcurreren.'

ZBo denkt juist dat argument in de rechtbank tot eigen voordeel te kunnen aanwenden. Je zou de gezamenlijke afspraak dat alle schildersbedrijven, zzp'ers en niet-zzp'ers, dezelfde pensioenpremie moeten betalen ook als een kartelafspraak kunnen zien. 'Door de concurrentiebeperking is de pensioenverplichting in strijd met de mededingingswet. Concurrentie tussen ondernemers is juist een van de uitgangspunten van onze kapitalistische maatschappij', zegt ZBo-voorzitter Charles Verhoef.

Het ministerie is bij de zaak betrokken omdat dit de verplichte pensioenpremiebetaling die de sociale partners in de cao overeenkomen om de zoveel tijd moet goedkeuren. Voormalig staatssecretaris Jetta Klijnsma verlengde die verplichte pensioenopbouw voor de zelfstandige schilders in 2015 nog met 5 jaar. ZBo tekende toen vergeefs protest aan. Via de rechter wil de belangenbehartiger het ministerie nu dwingen de verplichting in te trekken.

'We zijn al negen jaar met het pensioenfonds in gesprek over het einde van die verplichting', zegt Verhoef. 'Veel schilders zijn zelfstandige geworden vanwege de keuzevrijheid. Voor 1 januari moet er een deal zijn die een oplossing biedt voor deze zelfstandigen.' Als die oplossing er komt, blaast ZBo de rechtszaak af. Zo niet, dan staan de partijen op 10 januari tegenover elkaar in de rechtszaal.


Waarom zou je je als zzp'er verzekeren (of niet)?

Steeds minder zzp'ers verzekeren zich tegen arbeidsongeschiktheid. Drie zelfstandigen leggen hun keuze uit. Een broodfonds-oprichter reageert.

Ons sociaal vangnet dreigt te scheuren als de opmars van zzp'ers niet stopt. Zo waarschuwde de Europese Commissie het Nederlands kabinet. Nederland is de laatste jaren Eropees kampioen van flexwerkers. (+)

De zzp'er wordt te hard aangepakt. Thomas van der Dunk is zelf zzp'er en bepleit in deze column ook zijn eigen belang. Dat komt niet vaak voor.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.