Zzp'er zoekt vooral emplooi als organisatieadviseur

In 2014 is het aantal zzp'ers weer gestegen. Onder de nieuwelingen zijn veel adviseurs en paramedici. Ook de bouw telt veel eenmansbedrijven.

Het aantal zzp'ers steeg in 2014. Beeld anp

Ook in 2014 is het leger van zelfstandigen op de arbeidsmarkt gegroeid. Vorig jaar kwamen er 50 duizend zzp'ers bij en kwam het totaal op 880 duizend. Daarmee is het aantal eenpitters binnen vijf jaar verdubbeld.

Organisatieadviseurs vormden in 2012 de grootste groep onder de startende zelfstandigen (7.702). Daarnaast kwamen er veel bouwvakkers bij (6.922). Opvallend is ook het hoge aantal paramedici en alternatieve genezers (2.653) dat zich bij de Kamer van Koophandel inschreef, net als de hoeveelheid 'schoonheidsverzorgers' (ruim 2.000). De weerslag daarvan is te zien aan de nagelstudio's en pedicurezaken die in heel Nederland als paddestoelen uit de grond zijn geschoten.

Mirjam Veenhuis
Beroep: tuina-therapeute
Leeftijd: 44 jaar 
Zzp'er sinds: december 2014
Naam bedrijf: Gu Qi 

Toen haar dochter last had van opgezwollen amandelen en de arts in het ziekenhuis adviseerde ze eruit te knippen, kwam Mirjam Veenhuis in protest. Waarom meteen zo'n rigoureuze maatregel? Ze verdiepte zich in alternatieve geneeswijzen en kwam bij tuina (spreek uit: twiena) terecht, een tak in de Chinese geneeskunde. In plaats van een operatie te ondergaan, werd haar dochter behandeld met Chinese kruiden, toegediend in de vorm van 'een erg vieze thee'. Ze genas en kon haar amandelen houden.

'Iedereen moet zijn eigen weg gaan, maar soms is het goed verder te kijken dan de reguliere geneeskunde', aldus Veenhuis. Nu volgt Veenhuis zelf een deeltijdopleiding tot tuina-therapeut bij een Chinees Medisch Centrum in Zoetermeer. Op vier plekken in Nederland wordt de opleiding aangeboden. De belangrijkste behandelmethode van tuina is massage. Door handmassages gaan het bloed en de energie in het lichaam beter stromen. Daardoor kunnen blokkades die pijn veroorzaken worden weggenomen. Denk aan klachten als hoofdpijn, rugpijn of sportblessures, maar ook vermoeidheid of menstruatiestoornissen.

Voor het stellen van de diagnose heeft Veenhuis een uitvoerige vragenlijst, waarbij ook zoiets als de vorm van de ontlasting ter sprake komt. Ook inspecteert ze de tong. 'Dat vertelt veel over het lichaam', zegt ze. Een van haar doelen is dat cliënten anders tegen gezondheidsklachten aankijken. 'Astmapatiënten vinden het normaal elke dag een pufje te nemen, maar wie zegt dat er niet iets aan te doen is?' Sinds kort houdt Veenhuis ook twee dagen per maand praktijk in het Centrum Alternatieve Geneeskunde in Enschede, waar verschillende alternatieve therapeuten onder één dak zitten. Ook bezoekt ze patiënten thuis.

Het opzetten van een eigen zaak gaat haar makkelijk af, vroeger runde ze met haar zus een winkel voor ruitersportartikelen in Heino. Toen ze zwanger werd van haar eerste kind stopte ze daarmee. Nu de oudste naar de middelbare school gaat, heeft ze tijd voor een nieuwe zaak. 'Het commerciële zit er van jongs af aan in', aldus Veenhuis. De verdiensten zijn goed, 'maar het is nog geen maandloon'. Voorlopig is haar man nog de voornaamste kostwinner. 'Het moet voorzichtig groeien.'

Stoppende zelfstandigen

De organisatieadviseurs en bouwvakkers, die in 2013 ook tot de grootste groepen onder de nieuwe zzp'ers hoorden, voeren tevens de ranglijst van stoppende zelfstandigen aan. Van beide groepen schreven rond de 4.000 zich uit of vertoonden de ondernemingen al een jaar lang geen activiteit meer. Het zijn ondernemers die het bijltje erbij neergooien of weer in dienst komen bij een bedrijf waar ze als zzp'er waren ingehuurd.

Het aantal midden- en kleinbedrijven met 2 tot 250 werknemers nam juist met 1 procent af. Die krimp komt uit de provincies Zeeland, Zuid-Holland, Groningen, Friesland, Drenthe en Limburg. Regio's waar de economie het duidelijk nog altijd zwaar heeft.

Toch duiden de cijfers in het Jaaroverzicht Ondernemend Nederland 'op een herstellende economie', stelt de Kamer van Koophandel (KvK), vooral omdat het aantal faillissementen sterk is afgenomen. In 2014 gingen er 6.903 ondernemingen over de kop, dat is 21 procent minder dan het jaar ervoor.

Bart van Hees
Beroep: bedrijfsadviseur 
Leeftijd: 34 jaar 
Zzp'er sinds: september 2014 
Naam bedrijf: bartvanhees.nl

Al tijdens zijn studie Bedrijfskunde in Wageningen wist Bart van Hees dat hij ooit eigen baas wilde zijn. De vraag was alleen wanneer. Het leek hem beter eerst ervaring op te doen in loondienst. Dat duurde elf jaar, eerst als management trainee en later als senior consultant. Tijdens die laatste functie keek hij in de keuken van meer dan honderd bedrijven. Nu heb ik alles wel een keer meegemaakt, concludeerde hij.

Afgelopen zomer nam hij ontslag en schreef zich in bij de Kamer van Koophandel als bartvanhees.nl. 'Als je ambitieus bent, en dat ben ik, dan ga je het zelf doen.' De 34-jarige Van Hees geeft middelgrote bedrijven (20-200 medewerkers) advies over logistiek en administratie. Veel bedrijven kampen bijvoorbeeld met een tekort aan geld in kas, omdat hun klanten chronisch laat betalen. Met een betere planning van je inkomsten en uitgaven is daar iets aan te doen. Ook het inzicht in het productbeheer kan vaak een stuk beter. 'Inzicht en structuur laten waarde zien', is een van de mantra's van Van Hees. Dan blijkt bijvoorbeeld dat een bepaald product maar in het magazijn blijft liggen. Soms is het beter die voorraad in één keer te verkopen aan een ander bedrijf en het artikel uit productie te nemen.

Veel van de problemen die Van Hees tegenkomt, kunnen met een beter gebruik van computerprogramma's worden opgelost. Dat is een van zijn specialiteiten. Als het nodig is, programmeert hij de software op maat voor de klant. Waarom organisatieadvies de populairste startersfunctie is, kan hij ook niet verklaren. Misschien omdat de arbeidsmarkt aan het veranderen is. Bedrijven hebben een groeiende behoefte aan specialisten die een tijdelijk project kunnen doen, in plaats van een extra medewerker in loondienst. 'Als dat vermoeden klopt, is dit nog maar het begin', zegt Van Hees.

Hij heeft geen moment spijt gehad. Onlangs tekende hij een contract met zijn zesde klant en financieel is hij er niet op achteruit gegaan. Dat het goed gaat, maakt hem trots en zelfverzekerd tegelijk. 'Ik beschik over veel talenten en daar wilde ik meer mee. Maar ik ben trots dat ik het lef heb gehad om het ook echt te doen.'

Vooral voor mannen

Een ander positief signaal is dat de toename van het aantal startende ondernemingen iets is afgenomen. Volgens arbeidseconomen kiezen veel zelfstandigen namelijk noodgedwongen voor zelfstandigheid. Mensen die hun baan kwijtraken, proberen het vaak dan maar op eigen kracht. Uit een enquête blijkt ook dat ondernemers over het algemeen verwachten in 2015 meer inkomsten te hebben dan in 2014.

Ondernemen is nog altijd overwegend een mannenaangelegenheid. Het aandeel mannen onder startende ondernemers (61,7 procent ) is zelfs iets groter dan in 2013. De bouw is traditioneel het grootste mannenbolwerk (98 procent) en in de schoonheidsverzorging is 97 procent van de ondernemers vrouw. De gemiddelde leeftijd waarop ondernemers besluiten een bedrijfje te stichten, is 37 jaar. Opvallend is de stijging van het aantal ondernemers in de categorie 65-plus. Dit is volgens de KvK toe te schrijven aan de groeiende groep ouderen die na het pensioen nog helemaal niet wil stoppen met werken.

Onder de in het buitenland geboren startende ondernemers (14 procent) zijn Turken veruit in de meerderheid, zowel bij eenmanszaken als bij de bedrijfjes met personeel. Bij de zzp'ers zijn verder veel starters van Surinaamse of Poolse origine, terwijl het behalve Turken vooral ondernemers uit China en Marokko zijn die een middelgroot of klein bedrijf inschrijven bij het Handelsregister.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden