INTERVIEW

'Zorg is volkomen onoverzichtelijk'

De chaos aan geldstromen in de zorg kost veel te veel tijd en geld, zegt de vereniging van accountants in een brandbrief.

Medische pop. Beeld Broek, Joost van den
Medische pop.Beeld Broek, Joost van den

In een voor accountants opmerkelijk scherpe brandbrief schrijft de beroepsorganisatie voor accountants (NBA) maandag dat de ziekenhuiszorg in Nederland is verworden tot een ondoorzichtig woud van zorgverzekeraars, regels en toezichthoudende instanties. Te vaak is niet duidelijk wie precies waarover gaat of waarvoor een regel ook weer bedoeld was.

Dat is lastig voor accountants, die de boeken moeten controleren, maar vooral ook erg slecht voor het aanzien van de zorg en de politiek, stelt de NBA. De accountants roepen het ministerie van Volksgezondheid dan ook op de regie te nemen en in deze chaos eens orde op zaken te stellen.

In het begeleidende persbericht verwijst NBA-voorzitter Huub Wieleman ook naar zijn persoonlijke ziekenhuiservaring, anderhalf jaar geleden. 'Het was maar een klein voorval', bezweert hij. 'Maar het legt wel mooi bloot hoe het vaak misgaat.'

Wat gebeurde er?

'Ik kreeg buikpijn en moest halsoverkop naar het VU medisch centrum in Amsterdam. Ik bleek een acute darmontsteking te hebben en moest direct onder het mes. Dat is allemaal prima gegaan, een paar dagen later mocht ik weer naar huis. Maar mijn professionele nieuwgierigheid werd gewekt toen er maar geen rekening kwam.

'Ik besloot eens te bellen en toen bleek dat mijn verzekeraar niet eens wist dat ik die operatie had gehad. Dus belde ik de financieel directeur van het VUmc. Die wist mij te vertellen dat mijn diagnosebehandelcombinatie (dbc, de code die alle elementen van de genoten behandeling in de gezondheidszorg beschrijft en in geld omzet, red.) niet door een arts was aangemaakt. Dat is tegen de regels van de Nederlandse Zorgautoriteit, dus betalen verzekeraars die niet. Het ziekenhuis voerde een langlopende discussie met de NZA over dergelijke kwesties, vertelde de VU-directeur. Dus belde ik ook maar met de NZA. Daar wist de directeur van niets, maar hij pakte het op en na 13 maanden kwam er alsnog een rekening.'

Huub Wieleman, voorzitter Nederlandse accountants Beeld
Huub Wieleman, voorzitter Nederlandse accountantsBeeld

Waarom is dit een goed voorbeeld?

'Omdat je ziet hoe de partijen in de zorg iets simpels onnodig ingewikkeld maken. Het is totaal niet helder waarom zo'n regel over wie de dbc moet aanmaken bestaat. Wij constateren dat er veel zorgverzekeraars en toezichthoudende instanties zijn waarvan niet altijd duidelijk is wat ze precies kunnen en mogen eisen. Veel regels waarachter ooit een goed idee schuilde, vormen bij elkaar opgeteld een slecht functionerend en inefficiënt geheel.'

Een open brief met de waarschuwing dat het maatschappelijk vertrouwen in de zorg en het beleid van de overheid dalen, is geen alledaagse actie voor accountants.

'Nee, dat doen we zeker niet vaak. Hoewel we bij de zorg twee jaar geleden ook al eens aan de bel trokken. Toen was het omdat veel ziekenhuizen op 31 december naar hun accountant stapten met rekeningen die ze bij zorgverzekeraars hadden uitstaan, zonder dat duidelijk was of die verzekeraars wel zouden betalen. Regels voor vergoedingen werden soms tot wel vijf jaar met terugwerkende kracht aangepast. Als accountant kun je een jaarrekening met zulke onzekerheden eigenlijk niet aftekenen.

'Gelukkig is die kritiek gehoord. Maar nu wijst de ziekenhuiswerkgroep binnen onze vereniging op het hele systeem. Ziekenhuizen steken zo veel tijd en energie in het declareren bij al die verzekeraars, met al die verschillende polissen. Dan zijn er nog altijd regels die met terugwerkende kracht worden aangepast. En de manier waarop ziekenhuizen hun gegevens moeten aanleveren is niet uniform. Wij hebben niet berekend hoeveel deze bureaucratie jaarlijks kost, niemand houdt dat bij. Maar het moeten miljoenen euro's zijn.'

U waarschuwt de politiek ook voor alle nieuwe plannen die er liggen, zoals het idee zorgaanbieders op kwaliteit te toetsen.

'Wij accountants gaan niet over politieke keuzes. Als de politiek een systeem kiest met veel controle, volgen wij dat op. Maar wij maken ons wel zorgen. Hoe ga je die kwaliteit vaststellen? Daar moeten weer allemaal regels en instanties voor komen. We roepen de politiek dus op ook te regelen hoe je die kwaliteit helder en efficiënt kunt toetsen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden