'Zo'n obligatielening werkt beter dan een bankbelasting'

Speciale obligatieleningen kunnen voorkomen dat de belastingbetaler opdraait voor riskant gedrag van bankiers. ‘Dit werkt disciplinerend.’..

Amsterdam Rabobaas Piet Moerland pleit voor speciale obligatieleningen in plaats van een bankbelasting. Volgens Moerland kan zo een volgende financiële systeemcrisis worden voorkomen.

Harald Benink (1964), hoogleraar economie en bankwezen aan de Universiteit van Tilburg, vindt het een goed idee. ‘Zo’n obligatie verschuift het risico van de belastingbetaler naar de kapitaalverschaffers van de bank. Dat werkt beter dan een algemene bankbelasting.’

De niet-beursgenoteerde Rabobank heeft onlangs zo’n innovatieve obligatie uitgegeven die meer risico draagt dan een conventionele obligatie. Als de bank in de problemen dreigt te komen, verandert de lening in kernkapitaal dat als een buffer dient om verliezen op te vangen.

De Nederlandse Vereniging van Banken, die tegen een bankbelasting is, vindt deze obligaties een nuttig instrument om te voorkomen dat belastingbetalers opdraaien voor riskant gedrag van bankiers.

Waarin verschillen deze nieuwe obligaties van de gangbare leningen?

‘De obligatiehouders lopen echt risico’s. Ze blijven niet buiten schot zoals bij de laatste crisis. Hierdoor zullen de bezitters – denk aan pensioenfondsen – veel kritischer naar de bank kijken. Ze hebben immers geen voordelen, zoals de aandeelhouders, als een bank meer risico’s neemt.

‘Zodra een bank dat toch doet, zullen de obligatiehouders een hogere vergoeding eisen of van de bank vragen hogere buffers aan te houden. Dit werkt disciplinerend en dempt perverse prikkels die uitgaan van het impliciete vangnet van de overheid.’

Op welke manier lopen de obligatiehouders meer risico?

‘Een paar beursgenoteerde Britse banken had al dergelijke obligaties uitgegeven. Als de verhouding eigen vermogen en uitgeleend geld onder een bepaalde verhouding zakt, worden de obligaties omgezet in aandelen.

‘Omdat dat bij de Rabobank niet kan, heeft deze bank een andere manier gevonden. De obligatie daalt in waarde als het eigen vermogen van de bank onder een bepaald niveau komt.’

Wat is het gevolg voor banken?

‘Het wordt duurder geld op te halen. Belangrijker is dat het mogelijk is de kapitaalsvereisten ambitieuzer te verhogen, omdat de obligaties meetellen bij het kernkapitaal.

‘Nu moeten banken 7 procent aanhouden. Dat kan op den duur naar 15 procent. Banken hebben dan een veel grotere buffer en zullen minder snel een beroep moeten doen op de overheid.

‘Zo’n hoge buffer opbouwen met de uitgifte van aandelen is duur voor banken, omdat de koersen laag zijn. Bovendien zijn beleggers op dit moment nog sceptisch over banken.’

Wat is het voordeel voor de bezitters van de obligaties?

‘Die ontvangen een hogere vergoeding, omdat het risico iets hoger is dan bij gewone bankobligaties. Pensioenfondsen en andere grote beleggers zijn steeds op zoek naar beleggingen met een gunstige verhouding van het rendement en het risico.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.