Wiebes trotseert bijtellingsstorm

Hij wist dat hij zich de woede van zijn VVD-fractie op de hals zou halen. Maar staatssecretaris van Financiën Eric Wiebes kan niet anders dan de fiscale bijtelling van leaserijders aanpakken.

Gijs Herderscheê
Eric Wiebes passeert zijn partijgenote Helma Neppérus tijdens het overleg maandag over het belastingplan. Neppérus is, net als de rest van de VVD-fractie, fel tegen Wiebes's plan voor aanpassing van de fiscale bijtelling voor leaserijders. Beeld ANP
Eric Wiebes passeert zijn partijgenote Helma Neppérus tijdens het overleg maandag over het belastingplan. Neppérus is, net als de rest van de VVD-fractie, fel tegen Wiebes's plan voor aanpassing van de fiscale bijtelling voor leaserijders.Beeld ANP

Eric Wiebes was een gewaarschuwd man. Zijn eigen VVD-partijgenoten lieten hem onlangs weten dat morrelen aan de fiscale bijtelling voor leaseauto's niet zou worden geaccepteerd. De staatssecretaris van Financiën doet het nu toch en trotseert de toorn van zijn achterban. Hij kon niet veel anders, zeggen ingewijden, want in het kabinet spelen ook andere belangen mee.

Is de staatssecretaris een kamikazepiloot? De komende weken verdedigt Wiebes in etappes zijn Belastingplan 2015 in het parlement. Die reeks begon maandag in de Tweede Kamer. Op de valreep, vorige week donderdag aan het eind van de dag, stuurde hij nog een technisch wijzigingsvoorstel naar de Kamer. Dat ging over het bedrag dat leaserijders voor hun auto bij het inkomen moeten optellen, zodat zij daarover belasting kunnen betalen.

Ophef

Het wijzigingsplan gaat over 2016. De uitstootnormen en de fiscale bijtellingen gaan over de hele linie omhoog, voor de ene categorie auto's wat meer dan voor de andere. Veel automobilisten die nu nog relatief goedkoop rijden omdat zij met hun hybride auto's een lage bijtelling genieten, gaan straks meer belasting betalen.

De illusie dat dat niet tot ophef zou leiden, werd zaterdag rigoureus verstoord door De Telegraaf. 'Woede over VVD-taks leaserijder' was de kop in de krant die als geen ander de thermometer in de VVD-achterban heeft. Het roept herinneringen op aan de begindagen van Rutte II, toen De Telegraaf campagne voerde tegen de inkomensafhankelijke ziektekostenpremie. 'Marx Rutte' heette de premier toen.

Het verschil is, zo bezwoeren VVD'ers gisteren, dat ze het dit keer wél zagen aankomen. Wiebes was gewaarschuwd. De VVD-fractie had hem 'in ronde, niet mis te verstane bewoordingen' te verstaan gegeven dat zijn voorstel onacceptabel was. Maar Wiebes stond voor het blok. Het kabinet heeft een energieakoord gesloten met een reeks van organisaties om te voldoen aan Europese milieudoelstellingen. Henk Kamp (VVD), minister van Economische Zaken, is in het kabinet verantwoordelijk voor dat akkoord. Kamp staat in de pikorde net iets hoger dan Wiebes. En Kamp staat voor zijn akkoord, afspraak is afspraak. Om die afspraken na te komen, is een stimulans voor zuinig rijden onontkoombaar.

Minister Henk Kamp van Economische Zaken. Beeld anp
Minister Henk Kamp van Economische Zaken.Beeld anp

Voorstel

Reden genoeg voor Wiebes om zijn voorstel naar de Kamer te sturen en de storm te trotseren. De VVD-fractie was verbouwereerd en sloeg gisteren terug via De Telegraaf. Volgens VVD-Kamerlid Helma Neppérus 'wordt de elektrische auto weer verwend terwijl werken duurder wordt'.

Gisteren bleek in het debat breed verzet tegen het voorstel. Ook SP en PVV zijn fel tegen. Coalitiepartner PvdA stelt zich lankmoedig op: als de VVD een alternatief aandraagt voor de milieudoelstellingen van het energieakkoord, vindt de fractie aanpassing prima.

Wiebes reageert binnenkort in de Kamer. Intussen werkt de VVD aan een alternatief. Als dat acceptabel is voor Wiebes en de PvdA, heeft iedereen zijn gezicht gered. Het kabinet staat pal voor het energieakkoord, maar buigt voor een meerderheid in het parlement. De VVD staat als regeringspartij achter gemaakte afspraken, maar profileert zich in de Kamer en bedient de achterban.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden