De KwestiePeter de Waard

Wat moet Albert Heijn in godsnaam met Hema?

In februari 1971 lanceerde Albert Heijn zijn Miro-concept – een nieuwe keten hypermarkten waar naast de traditionele levensmiddelen ook non-food zou worden verkocht: horloges, jurken, televisies, rijwielen, schoenen tot rubberboten aan toe. De allereerste Miro werd of all places in Vlissingen geopend. De tweede kwam in Beek in Zuid-Limburg, een andere uithoek van het land.

Albert Heijn kondigde toen aan elk jaar vier Miro’s te willen openen. Dat werd het eerste jaar al teruggebracht naar twee. Uiteindelijk kwamen er niet meer dan 13 voordat de formule ergens half jaren tachtig werd opgedoekt.

In de 133-jarige geschiedenis van Albert Heijn zijn er naast talrijke successen ook nogal wat miskleunen geweest: de mislukte overname van Center Parcs en de boekhoudfraude van 2004. Eén zeperd is inmiddels uitgegroeid tot een trauma: de verbreding van het assortiment tot gebruiksartikelen (non-food).

Wat in landen als de VS en Frankrijk heel gebruikelijk is, zou ook in Nederland moeten werken. Op non-food zijn de marges vaak twee tot drie keer zo hoog als op food. De omzetsnelheid is wel lager, maar als mensen een tuinslang of fluitketel zouden zien liggen naast de koffie en de rijst, zouden ze dat toch sneller meepakken, ook al in de prijs hoger dan bij Action of Blokker.

In 2001 begint AH met een speciale formule AH XL, waarin het assortiment non-food wordt vergroot. Inmiddels zijn er 36 van deze extra grote supermarkten. Maar echt werken doet de verkoop van non-food naast food in een fysieke winkel niet, behalve als het om de ramsjpartijen gaat die Kruidvat en Lidl als lokkertje in de winkels leggen. Als de Hema in 2011 in de etalage wordt gezet voor 1,5 miljard besluit de nieuwbakken topman Dick Boer van houdstermaatschappij Ahold geen trek te hebben in noodlijdende warenhuizen. Vlak daarna kiest hij voor geografische verbreding door een fusie met het Belgische Delhaize.

Nu kijkt Ahold opnieuw naar Hema. De zakenbank Lazard zou, aldus het Het Financieele Dagblad, door de Zaankanters zijn ingehuurd om een overnameplan in elkaar te sleutelen. De aankoopprijs zal veel lager zijn dan de 1,5 miljard van tien jaar geleden.

Alleen zet het strategisch geen zoden aan de dijk. Er zijn geen synergievoordelen, zoals met Delhaize. Het levert geen extra inkoopkracht op, omdat food en non-food totaal verschillende markten zijn. Hoogstens zou AH de Hema’s kunnen benutten om er vestigingen van de pendelaarssupermarkt AH To Go in onder te brengen en Hema-waar via bol.com aan te prijzen.

Als Ahold al naar Hema kijkt, zou dat om twee redenen kunnen zijn. Ahold wil niet dat een concurrent er voor een habbekrats mee vandoor zal gaan. Of: Ahold vreest dat een langere lijdensweg voor Hema of zelfs een totale sluiting tot zoveel leegstand in winkelcentra zal leiden, dat ook de supermarkten in een no-gozone komen te liggen.

Daar eindigden de Miro’s ook.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden