De Onderneming

Vrijbuiter is meer dan een kampeerwinkel, het is een avonturenstarter

Directeur Paul Tijsen in de store in Vrijbuiter-store in Zaandam. Beeld  Raymond Rutting / de Volkskrant
Directeur Paul Tijsen in de store in Vrijbuiter-store in Zaandam.Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

Wie denkt dat Vrijbuiter een kampeerwinkel is, heeft het mis. Althans, het is ‘meer dan dat’. Een ‘vakantiewinkel’ noemt de marketing coördinator het. Voor kenner Hans Louwers, secretaris van branchevereniging Kampeer en Caravan, is het zelfs een gevaarlijke snoepwinkel: ‘Je komt voor een product, en gaat naar buiten met een hele kar.’

Op de website bestempelt Vrijbuiter zich als ‘avonturen-starter’. Bij de ingang van de winkel, in een industriegebied in Zaandam, is een tipi opgezet. Aan de muren hangen foto’s van mensen die de top van een hoge berg bereiken of naakt naar een felblauwe zee rennen (welke producten je daarvoor nodig hebt, is niet duidelijk). Dankzij de salsa die uit de winkelspeakers klinkt, wanen klanten zich op een eiland in de Middellandse Zee.

Het bedrijf, in 1985 opgericht in Roden, heeft een onstuimige tijd achter de rug. Een tijd die directeur Paul Tijsen graag achter zich laat. In 2018 ging Vrijbuiter failliet, nadat het vijf jaar lang harder moest groeien dan de omzet toeliet.

Investeringsbedrijf Navitas, van Jan Zeeman, de man achter de gelijknamige kledingwinkelketen, was de eigenaar. ‘De organisatie werd snel te groot en er werden hoge kosten gemaakt, zoals een centraal magazijn en een groot kantoor’, zegt Tijsen. Sinds 2015 was hij verantwoordelijk voor de inkoop. Na de doorstart werd hij algemeen directeur.

Flexibele generatie

Daarnaast is de winkel te veel meegegroeid met een generatie, bleek uit marktonderzoek vlak na het faillissement. Jonge gezinnen die in de jaren tachtig en negentig gingen kamperen, wilden kwaliteit. Ze stonden een heel seizoen op een camping, het liefst met een degelijke tent. De generatie van nu is flexibel. Ze willen een weekendje airbnb’en in Berlijn, een wereldreis maken terwijl ze in hostels slapen en het jaar daarop een weekje op de camping staan. ‘Zonder tentstokken-gedoe, dus bijvoorbeeld met een oppomp-tent’, zegt Tijsen.

Om dat te bereiken is flexibiliteit nodig. Wandelschoenen staan op bijna iedere vakantie op de inpaklijst, volgens Tijsen. Maar toen Vrijbuiter bekendstond als kampeerwinkel, kwamen daar geen klanten op af. ‘Nu mensen door de coronacrisis veel in eigen land wandelen, is de verkoop van wandelschoenen verdubbeld’, zegt hij lopend langs de, volgens hem, langste wandelschoenenmuur van Nederland. ‘Ik heb het nooit gecheckt, maar wie overtreft nou 36 meter?’

Na het faillissement werd Vrijbuiter in september 2018 overgenomen door ondernemer Hans Vervat. Hij is de man achter de Rotterdamse kampeerwinkel Vervat en eigenaar van havenbedrijf Matrans, dat ladingen van zeeschepen vastzet en losmaakt. De Rotterdamse winkel veranderde de naam in Vrijbuiter Rotterdam. Daarnaast werden de vestigingen in Zaandam en Gouda overgenomen.

In Roermond ging Vrijbuiter later in 2019 ook weer open. De winkel waar het allemaal begon werd afgestoten en ging zelfstandig verder als Kampeerhal Roden. Voor de doorstart werd het iconische tentenmerk De Waard door kampeeronderneming de Sunshine Group overgenomen.

Caravans tellen

De grootte van de kampeerbranche is niet makkelijk te duiden. Volgens Hans Louwers van branchevereniging Kampeer en Caravan kun je het best caravans en campers tellen, ‘want die hebben een nummerbord.’ Die groei kun je volgens hem doortrekken in de rest van de kampeerbranche. Op dit moment rijden er volgens hem 572 duizend caravans en campers rond. Dat is 27 procent meer dan vorig jaar.

De afgelopen tien jaar is het aantal verdubbeld. Daarmee zou dus ook de kampeerbranche verdubbeld zijn. ‘En corona heeft het nog een extra opzwieper gegeven, mensen gaan heel impulsief op kampeervakantie.’ Volgens directeur Paul Tijsen zit Vrijbuiter in de topdrie van de vrijetijdsmarkt.

Spullen worden bij elkaar gezocht voor verzending. Beeld  Raymond Rutting / de Volkskrant
Spullen worden bij elkaar gezocht voor verzending.Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

In 2019, het eerste jaar na de doorstart, groeide de omzet met 34 procent. Ook voor 2020 zag het er goed uit, tot de coronacrisis om de hoek kwam kijken. ‘We weten na het faillissement wel hoe we met een crisis moeten omgaan. Nog maar 35 procent van de mensen ging op vakantie, in plaats van 90 procent.’ De inkoop was al gedaan, er was volop ingezet op kamperen. De beoogde flexibiliteit werd meteen op de proef gesteld. ‘We verkochten campingmeubilair als tuinmeubilair. En veel barbecues en zwembaden, in plaats van tenten.’

‘Uiteindelijk sloten we het hoogseizoen goed af’, zegt Tijsen. ‘En toen kwam de winter.’ De maatregelen werden strenger en er werden bijna geen wintersportspullen gekocht. En als klap op de vuurpijl moesten de deuren van de winkel half december sluiten. ‘De webshop nam de afgelopen maanden gelukkig 80 procent van de omzet over.’ Click & collect zette, zoals bij de meeste detailhandel, geen zoden aan de dijk.

‘Toen we weer open mochten op afspraak stonden we klanten te ontvangen met een vreugdedansje’, zegt de directeur. Er volgde een anticlimax: ‘De eerste klant had vooral het rondlopen in winkels gemist, ze ging met lege handen naar huis.’ Inmiddels gaan volgens hem veel mensen met een volle kar de winkel uit. Dat blijkt ook uit de indexcijfers. De omzet van afgelopen week was dubbel zoveel als in pre-coronajaar 2019.

Bij de slippers staat Tijsen even stil. ‘Op het containerschip dat vastlag in het Suezkanaal staat een container met slippers voor ons’, zegt hij. ‘Gelukkig hebben we de oppomp-tenten nog net op tijd op de trein kunnen zetten.’

Bedrijf Vrijbuiter

Waar Hoofdkantoor in Gouda, winkels in Zaandam, Roermond, Gouda, Rotterdam en Gorinchem-Spijk

Sinds 1985

Aantal werknemers 200

Omzet Ambitie van 21 miljoen in 2021

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden