VN laten CO2-fraude ongemoeid

amsterdam Een aantal VN-functionarissen wil geen maatregelen tegen mogelijke miljardenfraude met broeikasgassen. Dat bleek vrijdag aan het einde van een vergaderweek van een speciale klimaatcommissie van de Verenigde Naties in Bonn....

Van onze verslaggever Michael Persson

Met name de commissieleden uit Japan, China en India lieten weten geen zin te hebben het programma stop te zetten dat de fraude mogelijk maakt. Het gesjoemel zou tot een fictieve reductie van broeikasgassen leiden, en ondergraaft een van de pijlers van het Kyoto-protocol.

De fraude draait om fabrieken in landen als China en India die extra veel afvalgassen produceren, om die gassen vervolgens te vernietigen. Voor dat laatste worden ze beloond, volgens het zogeheten Clean Development Mechanism (CDM) uit het Kyoto-protocol: elke kilo zo vernietigd HFC-23 gas levert al snel 15 euro op. Dat bedrag is zo hoog dat het eigenlijke product uit die fabrieken (koelvloeistoffen) bijzaak is geworden.

Westerse landen spelen een belangrijke rol in dit programma. Zij mogen zelf meer CO2 uitstoten, als zij door investeringen in de derde wereld broeikasgassen weten te reduceren. De relatief goedkope HFC-23-projecten vertegenwoordigen de helft van de zo in ontwikkelingslanden gerealiseerde CO2-reductie. De Nederlandse staat is bij drie dubieuze projecten betrokken. Rabobank, Fortis en Nuon fungeren als financiers, blijkt uit de CDM-administratie van de VN.

Begin deze maand besloot de CDM-commissie van de Verenigde Naties tot nader onderzoek. Het gaat om 22 fabrieken, die de komende jaren miljarden verdienen met de productie en vernietiging van broeikasgassen. Het verdiende geld wordt verdeeld onder het gastland (China eist altijd 65 procent) en de investeerders.

Met name een Japans commissielid wilde het onderzoek naar de fraude dwarsbomen. De Japanse overheid is betrokken bij acht van de projecten, en zeventien Japanse bedrijven hebben erin geïnvesteerd. Commissielid Akihiro Kuroki zei donderdag dat het onderzoek ‘geen prioriteit’ is. ‘We zouden het beter kunnen stopzetten.’

Onder meer door tegengas van het Nederlandse commissielid Lex de Jonge gaat het onderzoek wel door. Hij heeft er ‘uitgebreide en pittige discussies’ over gevoerd, zo zegt hij.

Intussen blijft de frauduleuze route gewoon bestaan, zegt Eva Filzmoser van de milieugroepering CDM Watch. ‘Het is onaanvaardbaar om geen actie te willen ondernemen wanneer er serieuze zorgen zijn. Het echte schandaal begint nu.’

Het Chinese commissielid Maosheng Duan zei dat er geen haast was om de projecten stil te zetten. Ook India is tegen stopzetting. Filzmoser beschuldigt de betrokken commissieleden van belangenverstrengeling, omdat ze hun nationale belangen zouden laten meewegen in hun beoordeling van CDM-projecten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden