Vestiging hoofdkantoor draait om meer dan geld

Met een opmerkelijk offensief hebben de topbestuurders van Nederlandse ondernemingen het vestigingsklimaat op de agenda gezet. Topman Michiel Tilmant van ING beet het spits af door in het Financieele Dagblad te dreigen met het vertrek van de bank/verzekeraar naar een ander land; Zwitserland bijvoorbeeld....

De aanwezigheid van hoofdkantoren is zeker van belang voor de Nederlandse economie. Naast de bedrijvigheid die zij met zich meebrengen, heeft de aanwezigheid van bedrijven als Shell, Unilever en ING een gunstige uitstraling op Nederland. De ondergang van ABN Amro is ook om die reden een verlies voor Nederland. De vraag is echter hoever een land moet gaan om hoofdkantoren te behouden of – nog mooier – aan te trekken.

De multinationals vinden vooral dat het kabinet zijn belastingplannen moet herzien om ook in de toekomst aantrekkelijk te blijven als vestigingsplaats. Met enkele rekenvoorbeelden trachten zij duidelijk te maken dat een hooggeplaatste manager in Nederland op dit moment een groot deel van zijn inkomen kwijt is aan belasting.

Een veelverdiener met een inkomen van 200 duizend euro – een bedrag dat bij multinationals al snel wordt betaald – houdt in Nederland netto 133 duizend euro over. Met de belastingmaatregelen voor de hoogste inkomens die het kabinet voorstelt, zou dat 3.000 euro lager uitkomen. In Groot-Brittannië en Zwitserland houden werknemers met hetzelfde inkomen respectievelijk 160 duizend en 199 duizend euro over. De boodschap: als belastingverschillen te groot worden, krijgen multinationals moeite buitenlands talent aan te trekken. Zij verkiezen dan Londen boven Den Haag of Amsterdam.

Deze analyse is echter te eenzijdig. Het vestigingsklimaat wordt door veel meer factoren bepaald. Waar landen als Frankrijk en Duitsland op dit moment, niet voor het eerst, worden geplaagd door stakingen, heerst in Nederland sociale rust. De infrastructuur en het onderwijsniveau zijn hier redelijk op orde. Huizen in de omgeving van Wassenaar zijn mooier en goedkoper dan in Londen.

Daar komt bij dat de Nederlandse overheid ook maatregelen neemt om bedrijven te paaien. De vennootschapsbelasting is verlaagd, zodat de bedrijven meer geld overhouden om waar nodig het personeel te compenseren voor een lager inkomen. Deze week nog lanceerde minister Hirsch Ballin een voorstel om bedrijven de mogelijkheid te geven het Angelsaksische bestuursmodel te adopteren. Niet voor niets staat Nederland in ranglijstjes van landen met het beste vestigingsklimaat in de voorhoede.

Per saldo ontstaat het beeld dat de multinationals een beetje zeuren. Natuurlijk mogen ze opkomen voor hun belangen, maar dreigen met vertrek, zoals Tilmant deed, is kleinzielig.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden