De kwestie Peter de Waard

Verdient Uber lof voor Nederlandse belastingconstructie?

Of taxi- en bezorgapp Uber ooit winst zal maken, mag na een megaverlies van vijf miljard dollar in het allereerste kwartaal na de beursgang worden betwijfeld. Er zijn nogal wat critici die denken dat er helemaal geen verdienmodel in zit. Als het ooit geld oplevert, kan iedereen er zo zelf mee beginnen. Een wereldwijde organisatie biedt geen enkel schaalvoordeel.

Maar mochten de critici ongelijk krijgen, dan heeft Uber er alvast voor gezorgd dat het de winsten royaal aan de inmiddels wat sikkeneurige aandeelhouders kan gaan uitkeren. De gemeenschap – de fiscus – die de wegen moet financieren waarover de Uber-chauffeurs toeren, heeft het nakijken.

Gelijktijdig met het melden van het desastreuze kwartaalresultaat liet Uber weten dat het een nieuwe constructie heeft bedacht om zo weinig mogelijk vennootschaps- of winstbelasting te betalen. Daarvoor zijn de intellectuele eigendomsrechten – de waarde van het merk en de technologie – door Uber zelf op papier verhoogd tot 6,2 miljard dollar (5,5 miljard euro). En deze balanspost is tegelijkertijd overgeheveld van de dochter op Bermuda naar Uber International bv, de dochter in Nederland.

Die zal in de toekomst de inkomsten (royalties) gaan innen die de dochters in de 62 landen van Uber moeten gaan betalen voor het gebruik van de naam en de technologie achter de app. Via deze heffing­en die Uber zelf min of meer kan vaststellen, kan de organisatie de winsten laten verdampen in landen met hoge winstbelastingen.

In principe zou de dochter in Nederland, die alle royalties ontvangt, dan een superwinst moeten maken en hier een enorme som aan vennootschapsbelasting moeten betalen. Maar in Nederland kunnen de intellectuele eigendomsrechten over lange periode van de belasting worden afgeschreven. Die constructie is volstrekt legaal. Het pleit zelfs voor Uber dat het een officieel belastingparadijs (Bermuda, waar geen vennootschapsbelasting wordt geheven) verruilt voor een land (Nederland, wel vennootschapsbelasting) dat niet de pariastatus van belastingsparadijs heeft.

Daarnaast kan Uber niet worden beschuldigd van een brievenbusconstructie, omdat het bedrijf in Nederland wel zijn officiële Europese hoofdkantoor heeft met duizend werknemers. Het is win-win, terwijl ook de verplichting van de Europese Commissie wordt nagekomen om geen zaken te doen met bedrijven in belastingparadijzen.

Niet helemaal duidelijk is of de Nederlandse fiscus met een ruling (een belastingafspraak) al definitief akkoord is met het voornemen van Uber een zo hoog bedrag aan intellectueel eigendomsrecht af te schrijven. Maar misschien heeft de baas van Uber daarover al een sms’je of app’je ontvangen van een van de Nederlandse bewindslieden.

En als Uber ooit winst gaat maken en de maas zal benutten, zal er wel een ander kabinet zitten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden