Varkensboeren fraudeerden met registratie

Een aantal Brabantse varkensboeren in gebieden waar een vervoersverbod geldt, heeft waarschijnlijk gefraudeerd met het Identificatie en Registratiesysteem (I & R)....

Van onze verslaggever

Frank Poorthuis

EINDHOVEN

De deelname van boeren aan het I & R-systeem was vlak voor het uitbreken van de varkenspest bovendien nog veel geringer dan werd verondersteld. De bestrijding van de ziekte is daardoor, vooral in het begin, onnodig bemoeilijkt.

Het I & R-systeem biedt de overheid een handvat om in geval van ziekte direct maatregelen te nemen. Het werd 1 januari 1996 ingevoerd en verplicht boeren alle verplaatsingen van hun varkens te melden.

In oktober vorig jaar meldde slechts 10 procent van de boeren veeverplaatsingen bij het centraal bureau in Deventer aan. Volgens een anonieme bron was dat percentage ook in januari 1997 nog zo laag en zijn boeren pas een maand geleden, bij het uitbreken van de varkenspest in Duitsland, massaal gaan aanmelden.

Het I & R zegt dat al in december vorig jaar ongeveer 50 procent van de boeren aan het systeem meedeed. Daar erkent men wel dat de boycot van het I & R door de boeren 'grote zorgen' heeft opgeleverd. 'Als de varkenspest eind vorig jaar was uitgebroken, was het allemaal nog veel erger geweest dan nu', zegt het hoofd van het centraal bureau van het I & R in Deventer, J. Braamskamp. Nu is volgens hem ongeveer 85 procent van de varkensverplaatsingen bij het bureau gemeld.

De opgaven van de boeren over veeverplaatsingen worden dezer dagen gebruikt in het crisiscentrum in Boekel (Noord-Brabant) om de vervoersstromen in beeld te krijgen van besmette en mogelijke besmette bedrijven ten tijde van de afkondiging van vervoersverboden. Door de lakse houding (en boycot) van de varkensboeren heeft het enkele dagen langer geduurd dan noodzakelijk vóór duidelijk was waar mogelijk besmette varkens naar toe waren gebracht, geeft Braamskamp toe.

Bij het crisiscentrum houdt men rekening met fraude rond de registratie. Het blijkt vrij gemakkelijk opgaven van veevervoer te antedateren. Voor boeren die erin zijn geslaagd illegaal varkens te vervoeren, biedt dat de mogelijkheid hun overtreding te camoufleren.

'Dat is waar', zegt Braamskamp. 'Daarom worden ook alle verdachte transacties rond cruciale dagen nageplozen.'

Dinsdag zijn volgens het ministerie van Landbouw geen nieuwe gevallen van varkenspest bekend geworden. Daarmee is de ziekte nog steeds niet ten noorden van de grote rivieren gesignaleerd. Wel bereiden de landbouworganisaties zich daar op het ergste voor.

'We hebben reële angst voor de verspreiding van de pest naar ons gebied', zegt H. Schaap van de Gewestelijke Land- en Tuinbouw Organisatie (GLTO), die de belangen van zo'n vijftienduizend varkensbedrijven in Overijssel, Gelderland en Utrecht behartigt. De GLTO zal, zodra de eerste melding van varkenspest binnenkomt, een crisiscentrum inrichten in Deventer. Schaap: 'De scenario's liggen klaar.' Er is een aantal boeren uit Brabant dat nauwe banden met bedrijven in Gelderland heeft.

Het ministerie van Landbouw heeft aangekondigd dat vrijdag wordt begonnen met het massaal opkopen van varkens in de besmette gebieden rond Venhorst en Best. De bedrijven waar het dierenleed het grootst is, krijgen prioriteit, aldus het ministerie. De varkens, die worden opgekocht met financiële steun van de Europese Unie, worden meteen vernietigd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden