Van Wijk erft lastige klussen Bouw

KLM-topman Pieter Bouw heeft niet bereikt wat hij wilde: belangrijke beslissingen laat hij aan zijn opvolger Leo van Wijk over....

Voldaan kan Pieter Bouw niet zijn. De vertrekkende KLM-topman heeft niet bereikt waarop hij had ingezet. De alliantie met Northwest Airlines staat nog op losse schroeven, het in november met zoveel bombarie aangekondigde reorganisatieplan Focus 2000 is nog niet ingevuld en ook de Europese partner is nog niet gevonden.

Toch heeft de 55-jarige Bouw aardig wat doorgevoerd bij de KLM, bovendien waren de afgelopen zeseneenhalf jaar niet de makkelijkste uit de geschiedenis van de luchtvaartmaatschappij. Toen hij in 1991 op het hoofdkantoor in Amstelveen aantrad, had hij net zes jaar bij de KLM in de VS achter de rug. Zo had hij gezien hoe het er in een geliberaliseerde luchtvaartmarkt aan toe kan gaan.

Daarin overleven alleen de sterksten en samenwerken werd Bouws credo. Meteen na zijn aantreden heeft hij dan ook de 'gouden alliantie' met Northwest Airlines gesloten. Als eerste Europese luchtvaartmaatschappij beschikte de KLM zo over een Amerikaanse partner.

Een vooruitziende blik: in het afgelopen boekjaar wist de KLM zwarte cijfers te schrijven, maar slechts omdat Northwest zo ruim heeft bijgedragen. Toen Bouw begin jaren negentig maar geld in de schier bodemloze put van Northwest bleef storten, werd hij alom voor gek verklaard.

In Europa vond hij niet zo snel een partner. Zowel de fusie-onderhandelingen met British Airways als pogingen om een samenwerkingsverband met SAS, Swissair en Austrian Airlines op te zetten, mislukten. Eeuwig aarzelend bleef Bouw maar wachten op de ware Jacob. De beslissing te vertrekken lijkt hem makkelijker af te gaan.

De vakbonden vrezen het ergste, vooral de vliegers zijn benauwd voor Leo van Wijk die Pieter Bouw in augustus opvolgt als president directeur. De 50-jarige Van Wijk heet een straatvechter te zijn en zou de opstandige piloten wel eens in het gelid kunnen dwingen. Zeker is dat de cultuur binnen de KLM-familie harder zal worden.

'Vergeleken met Bouw is hij een hardliner', aldus José Smeets van de Vervoersbond FNV. Toch is zij niet helemaal ongelukkig met de aanstaande benoeming van Van Wijk. De besluiteloosheid van Bouw zorgde voor onduidelijkheid en het KLM-personeel is nu wel eens toe aan wat zekerheid.

Daar zal Van Wijk voor kunnen zorgen. 'Hij is uitgesproken in zijn opvattingen en neemt geen blad voor de mond', vindt Benno Baksteen, voorzitter van de Vereniging van Nederlandse Verkeersvliegers. 'Vrij jong, maar hij heeft een goeie babbel', is het goedkeurende commentaar van een beleggingsanalist.

Net als Bouw is Van Wijk een KLM-man in hart en nieren. Na zijn studie economie trad hij in 1971 in dienst van de luchtvaartmaatschappij. Voor hij in 1991 lid werd van de directie was hij onder meer hoofd Vrachtafhandeling, hoofd Marketing en plaatsvervangend hoofd Commerciële groep en hoofd Corporate Development.

De laatste jaren heeft Van Wijk zich vooral beziggehouden met het personeelsbeleid en de eerste klus die hij zal moeten klaren - het invullen van de bezuinigingsplannen Focus 2000 - lijkt hem op het hart geschreven. Toen Bouw Focus 2000 in november aankondigde, wist het personeel niet wat het hoorde. Het leken woorden van de zakelijke Van Wijk in plaats van de de sociaal bewogen Bouw. Van Wijk zou er niet voor terugschrikken de KLM 'uit te kleden' door activiteiten uit te besteden en werk naar het buitenland te verplaatsen.

Henri Popelier, voorzitter van de Vereniging van Nederlands Cabinepersoneel, is niet zo bang voor Van Wijk: 'Hij oogt minder sociaal getint dan hij is.'

Esther Hansen Löve

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden