Val roebel drijft Russen naar crisis

Rusland glijdt af naar een zeer diepe crisis. Nadat de regering maandagmorgen de koers van de roebel bewegingsruimte gaf en de rentebetalingen op buitenlandse schulden opschortte, viel de munt als een baksteen....

Van onze verslaggever

AMSTERDAM

Wankelende banken zijn onder bescherming van de Russische centrale bank gebracht. De onzekerheid over de nabije toekomst wordt aangewakkerd door geruchten over het ontslag van centrale bankpresident Dubinin.

De Russische regering besloot maandag officieel de marge te verruimen waarbinnen de roebel mag bewegen ten opzichte van de dollar. De banken en de wisselkantoren in Moskou verlaagden de koers van de roebel onmiddellijk. Voor een dollar vroegen ze maandag 7,5 à 8 roebel, wat neerkomt op een waardeverlaging van de roebel van 15 à 20 procent.

De invloedrijke Anatoli Tjoebais, die namens Rusland onderhandelt met grote buitenlandse schuldeisers en het IMF, verklaarde dat de overheid de maatregelen heeft genomen 'teneinde het Russische bankwezen en de Russische begroting te vrijwaren van desastreuze ontwikkelingen'. Zonder maatregelen zou zich bij de banken een 'oncontroleerbare reeks van faillissementen' hebben voltrokken. Dankzij de maatregelen worden de overheidsfinanciën de komende jaren 'houdbaar', aldus Tjoebais.

De devaluatie van de munt heeft grote gevolgen voor de Russische banken. Deze waren gewoon tegen lage rente dollars te lenen en tegen hoge rente roebels uit te lenen. Deze winstgevende strategie is nu wreed doorkruist. De verplichtingen van de banken zijn in enkele uren met 15 à 20 procent gestegen.

In juni heeft minister van Financiën Michail Zadornov gezegd dat van de ongeveer 1500 banken in Rusland slechts dertig een omvangrijke devaluatie zullen overleven. Vandaar dat de regering tegelijkertijd besloot de rentebetalingen op buitenlandse schulden de komende drie maanden op te schorten. Dit geeft de banken respijt.

Bovendien wil de regering twaalf banken onder de paraplu van de centrale bank brengen. Premier Sergej Kirijenko hoopt dat over de voorwaarden nog deze week overeenstemming kan worden bereikt. De maatregel komt erop neer dat de centrale bank de genoemde banken niet failliet zal laten gaan. Het is een poging om een algemene bankcrisis te voorkomen.

De financiële crisis heeft personele gevolgen. Aleksandr Livsjits, economisch adviseur van de president, legt zijn functie neer, omdat hij zich medeverantwoordelijk voelt voor de crisis.

De president van de centrale bank, Dubinin, zou onder druk staan om af te treden. Toch heeft Dubinin de afgelopen jaren de gierende inflatie onder controle gekregen.

Het Internationaal Monetair Fonds heeft bij monde van directeur Camdessus de internationale gemeenschap opgeroepen solidair met Rusland te zijn. Camdessus drong er bij de Russische regering op aan het anti-crisisprogramma voort te zetten, zodat zijn fonds in september het volgende deel van zijn lening kan overmaken. In totaal heeft het IMF Rusland 45 miljard gulden aan leningen toegezegd. Camdessus drong erop aan dat het Russische parlement, de Doema, die vrijdag in een speciale zitting bijeen komt, meewerkt met Jeltsin.

De opening van de Moskouse beurs werd twee keer uitgesteld omdat de autoriteiten vreesden voor paniek. De toonaangevende RTS-index schoot aanvankelijk met 12 procent omlaag maar sloot uiteindelijk 4,8 procent lager.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden