Trendbreuk: groei aantal zzp'ers komt onverwacht tot stilstand

De jarenlange groei van het aantal zzp'ers is dit jaar onverwacht tot stilstand gekomen, meldt het CBS vrijdag. Op dit moment is het aantal zelfs iets lager dan een jaar geleden.

ZZP'ers aan het werk in een verzamelgebouw in Amsterdam. Beeld null
ZZP'ers aan het werk in een verzamelgebouw in Amsterdam.

'De laatste keer dat we een daling zagen was in het tweede kwartaal van 2011', zegt hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen van het CBS. 'Toen gooiden zzp'ers de handdoek in de ring als gevolg van de slechte economische omstandigheden.'

Dit jaar heeft het CBS een andere verklaring voor de daling. Bijna de helft van de stoppende zzp'ers stapt over naar een baan in loondienst, tonen de nieuwste CBS-statistieken aan. In 2016 gaat het tot en met het derde kwartaal om bijna 75.000 mensen ofwel 5 procent van de zzp'ers. Dat is volgens het CBS duidelijk meer dan in voorgaande jaren.

'We weten niet of dit aan de nieuwe wetgeving die het aantal schijnzelfstandigen moet terugdringen te danken is, zegt Van Mulligen. In mei dit jaar trad de wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (DBA) in werking, een initiatief van minister Asscher van Sociale Zaken. Die wet maakt het voor opdrachtgevers lastiger om werk door zzp'ers uit te laten voeren.

Het kabinet hoopt dat bedrijven daardoor meer zzp'ers in dienst nemen, of in elk geval meer arbeidsplaatsen voor werknemers creëren. 'We zagen al een kentering in de cijfers voordat de wet van kracht werd. Het kan zijn dat bedrijven hierop anticipeerden. Conjuncturele effecten spelen ook een rol. Het gaat beter met bedrijven en dan wordt de drempel om mensen aan te nemen lager.'

'Flexibele' arbeidsrelatie

Van de zzp'ers die overgingen naar het werknemerschap bemachtigden er dit jaar maar weinig een vaste baan. In de meeste gevallen ging het om een 'flexibele' arbeidsrelatie, zoals een tijdelijk contract, aldus het CBS.

In het derde kwartaal van 2016 hadden 1,28 miljoen Nederlanders een hoofdbaan als zzp'er. Dat zijn er enkele duizenden minder dan de 1,34 miljoen die een jaar geleden als zzp'er de kost verdienden. 'Het verschil met vorig jaar is klein, maar deze cijfers passen wel in de twee jaar geleden ingezette trend dat de toename van het aantal zzp'ers stokt', aldus Van Mulligen. Het aantal beginnende zzp'ers blijft sinds 2014 gelijk, maar het aantal zzp'ers dat ermee ophoudt neemt toe.

Zzp'ers zijn steeds vaker hoogopgeleid. Nederlanders die de afgelopen jaren zzp'er werden waren bijna zeven keer zo vaak hoogopgeleid als laagopgeleid. Inmiddels heeft meer dan 40 procent van alle zzp'ers een hbo-diploma of universitaire graad.

null Beeld null
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden