Tesla presenteert slechtste kwartaalcijfers ooit; het gaat helemaal niet goed met de Model 3

Dat de productieproblemen zo erg zouden worden, had zelfs Elon Musk niet verwacht. Waar Tesla had verwacht dat er in het derde kwartaal ongeveer tweeduizend Models 3 van de band zouden rollen, waren dat er in werkelijkheid 260. Waar gaat het mis?

De Tesla Model 3.Beeld afp

Hij had het al voorspeld, bij de presentatie van de nieuwe Model 3, in juli dit jaar: de productie van de beter betaalbare elektrische auto zou 'hels' worden. Dit was bij de aanvang van de productie van eerdere modellen ook gebeurd, en dit keer zou het niet anders zijn, verwachtte Elon Musk, topman van Tesla.

Maar dat het zo erg zou worden, had zelfs hij niet verwacht. Op een schaal van nul tot negen, waarbij negen het ergst is, zaten we een paar weken geleden op negen, zei Musk gisteren bij de presentatie van de kwartaalcijfers van de autofabrikant, de slechtste ooit met een verlies van 619 miljoen dollar (Tesla heeft nog nooit winst geboekt).

Accuproblemen

Dat het niet goed ging met de nieuweling, bleek vorige maand al. Waar Tesla had verwacht dat er in het derde kwartaal ongeveer tweeduizend Models 3 van de band zouden rollen, waren dat er in werkelijkheid 260. Met een orderlijst van een half miljoen stuks, deed dit getal de aandelenkoers geen goed.

Gisteren bij de presentatie van de kwartaalcijfers wilde Musk niet zeggen hoe veel modellen er inmiddels zijn geproduceerd, maar vertelde hij wel waar het probleem ligt: de accu. Of specifieker: de software van de accu, die wordt geproduceerd in de GigaFactory, een enorme fabriek waar alle accu's voor de Model 3 gemaakt moeten worden. Door problemen bij een toeleverancier die verantwoordelijk was voor het assembleren van accucellen tot pakketen, moest dit proces binnenshuis worden gebracht. Daardoor moest veel code opnieuw worden geschreven.

Zicht op zonneschijn

Er is de afgelopen vier weken voor twintig tot dertig manjaar programmeerwerk verricht om de zaak weer op orde te krijgen, aldus Musk, die de afgelopen weken in de fabriek was om zijn manschappen aan te vuren. Inmiddels is de hitte in de hel afgenomen tot standje 8, zegt Musk, 'en hebben we zicht op zonneschijn'.

De kritiek op de topman groeit, onder meer vanwege zijn wens alles in eigen hand te houden. Zo maakt Tesla zelf de autostoelen, iets wat alle grote autofabrikanten uitbesteden. 'Hoort het maken van stoelen tot de kernvaardigheden van een autofabrikant? Ik denk het niet', zei industrieanalist Maryann Keller vorige week tegen Reuters. Er hoeft maar weinig mis te gaan en de complete productie valt stil.

Dit is nu gebeurd met de accu's. Dat Musk desondanks een deel van de accu-assemblage naar zich toe heeft getrokken, doet bij sommige industriekenners de wenkbrauwen fronzen. Niet iedereen maakt zich zorgen: 'Ik vind het juist een logische stap', stelt hoogleraar automotive Maarten Steinbuch van de TU Eindhoven. 'De accu is zo'n belangrijk onderdeel, niet alleen voor elektrische auto's maar ook voor de opslag van zonne-energie en andere takken waarin Tesla zit, dat je dit in eigen hand wilt houden.'

Door veel onderdelen zelf te produceren, houdt Tesla uiteindelijk meer greep op de kwaliteitcontrole, aldus Steinbuch. Doordat een elektrische auto veel eenvoudiger is dan een conventionele auto, waarvan alleen al de verbrandingsmotor en transmissie uit duizenden onderdelen bestaat, kun je veel meer zelf doen, stelt hij. Bij de 'relatief eenvoudig te produceren' Model 3 ziet de hoogleraar geen fundamentele problemen. 'Maar Musk belooft vaak te veel te snel. Al doet hij dat vermoedelijk om de boel intern onder druk te zetten.'

Ontevreden klanten

Naast beleggers zijn ook sommige klanten ontevreden, met name over de vorderingen op het gebied van zelfstandig rijden. Vorig jaar beloofde Musk dat een Tesla aan het eind van dit jaar het Amerikaanse continent zou kunnen doorkruisen zonder het stuurwiel aan te hoeven raken. Die belofte lijkt nog een flink stuk van de realiteit verwijderd. Klanten zeggen niets te merken van de beloofde verbeteringen aan het AutoPilotsysteem, dat 8.500 euro kost.

Door de huidige problemen heeft Tesla de productieprognoses drie maanden uitgesteld. Het concern verwacht nu een kwartaal later op de beloofde aantallen te zitten. Volgend jaar maart moeten er vijfduizend Models 3 per week van de band rollen. Wanneer het er tienduizend worden, wilde Musk niet zeggen. Het concern wil binnen afzienbare tijd een half miljoen auto's per jaar produceren. Weer ter vergelijking: in zijn veertienjarige bestaan heeft het bedrijf in totaal een kwartmiljoen auto's gemaakt.

De Model 3 is er, de eerste volledig elektrische auto waarmee je een eind kunt rijden, maar die niet meteen een ton kost. Met als cliffhanger: kan Tesla massaproductie aan?

Lees hier de voorbeschouwing op de komst van de Tesla Model 3 die Bard van de Weijer begin juli schreef. En aan twee Nederlanders die de auto ongezien al bestelden de vraag: waarom een auto kopen waar je nog nooit in gereden hebt? (+)

Vrijdagnacht werd door Elon Musk van Tesla de eerste sleutels van de nieuwe Model 3 overhandigd aan dertig overgelukkige werknemers. Onze verslaggever was bij de spektakelpresentatie.

De Volkskrant mocht als eerste met de nieuwe auto rijden. Zo rijdt de nieuwe Tesla Model 3, die 'de iPhone van de auto-industrie' moet worden (+).

Dit jaar zijn veel meer elektrische auto's verkocht dan verwacht. Wat kost dat eigenlijk, rijden op stroom? En waar laad je de wagen op? Vier vragen over de elektrische auto.

Na Noorwegen en Frankrijk kondigt ook Groot-Brittannië een verbod op de verkoop van brandstofauto's aan. Dat lijkt een grote stap, maar is de maatregel wel zo ambitieus? Grote kans dat de markt de politiek inhaalt (+).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden