T-Mobile moet 'gratis' telefoon terugbetalen, al 70 duizend gedupeerden hebben zich gemeld

Telecomproviders staat een financiële bijltjesdag te wachten nu T-Mobile een klant moet terugbetalen omdat een 'gratis' iPhone toch niet gratis bleek. De Haagse rechtbank veroordeelde T-Mobile tot terugbetaling van bijna 1.100 euro in een door de belangenclub Consumentenclaim aangespannen rechtszaak.

Foto anp

Het is de tweede keer in korte tijd dat T-Mobile een zaak verliest over misleidende abonnementen. Daarmee ligt de weg open voor een schikking van vele tientallen miljoenen euro's, gezien de 70 duizend gedupeerden die zich al bij Consumentenclaim hebben aangesloten.

'Koop op afbetaling'

De steen des aanstoots was een in 2013 afgesloten iSmart-abonnement van T-Mobile voor 60,50 euro per maand, met daarbij inbegrepen een iPhone 5 met 32 gigabyte opslagcapaciteit. T-Mobile deed de klant geloven dat de telefoon gratis was en dat hij alleen betaalde voor bellen, sms'en en internetten. In werkelijkheid betaalde hij elke maand ook aflossing plus rente voor de telefoon.

Daarmee was volgens de Haagse rechter sprake van 'koop op afbetaling', en bij koop op afbetaling moet duidelijk zijn wat de prijs is van het product dat een klant aflost. Omdat T-Mobile dit in het geval van de iPhone 5 niet duidelijk maakte, is het contract met de klant nietig, oordeelde de rechter. Dus moet de provider het geld teruggeven dat de klant voor de telefoon betaalde. Bovendien liet T-Mobile de klant ook nog eens acht maanden te lang doorbetalen, toen de iPhone al was afgelost. Totale schade: 1.074 euro, plus 717 euro proceskosten.

'Helft van de bevolking gedupeerd'

In een vrijwel identieke zaak werd T-Mobile anderhalve week geleden al veroordeeld tot het terugbetalen van 1.248 euro aan een klant. Dankzij deze vonnissen 'kunnen alle Nederlanders die de afgelopen jaren een abonnement met 'gratis' telefoon afsloten, aanspraak maken op terugbetaling van de volledige nieuwprijs van het toestel', reageert Consumentenclaim-directeur Stef Smit. 'Dat is zuur voor de telecomproviders, maar het is hun straf voor het jarenlang overtreden van de wet en het bewust verkeerd voorlichten van klanten.'

Tot 2017 specificeerden providers als T-Mobile, KPN en Vodafone in hun all-in-abonnementen niet wat klanten moesten betalen voor hun toestel. Dat providers dit sinds 2017 wel doen komt door een uitspraak van de Hoge Raad uit 2016. De hoogste Nederlandse rechter oordeelde toen dat providers de wet overtraden door klanten niet te vertellen dat ze wel degelijk betaalden voor hun zogenaamd gratis telefoons.

Smit schat dat grofweg 'de helft van de Nederlandse bevolking' gedupeerd is door de misleidende abonnementen. 'Tot vorig jaar had de ene helft van Nederland een Sim Only-Abonnement, de andere helft een all-in-abonnement - inmiddels zijn Sim Only-abonnementen in de meerderheid. Maar dit betekent dat miljoenen Nederlanders de afgelopen jaren een abonnement hebben afgesloten waarbij providers niet vertelden dat ze het toestel moesten betalen. En dat maakt de overeenkomst ongeldig, waarmee ook wat je betaald hebt ongeldig is.' Smit trekt samen op met de Consumentenbond om T-Mobile, KPN, Vodafone en Tele2 tot een collectieve schadevergoeding van de gedupeerden te bewegen.

Geen collectieve schadevergoeding

T-Mobile is het oneens met de beslissing van de Haagse rechter. 'In deze zaak zijn we van mening dat klanten geen nadeel ondervonden van het ontbreken van de toestelprijs in het contract.' Van een collectieve schadevergoeding wil de provider vooralsnog niets weten. 'Er zijn daarvoor te veel verschillende contracten die per geval bekeken moeten worden.'

De Groningse hoogleraar privaatrecht Charlotte Pavillon kan zich wel iets voorstellen bij de onvrede van T-Mobile. 'Dit gaat wel ver. De rechter past de wet op de juiste manier toe, maar ik denk dat de repercussies van deze maximale bescherming van consumenten wel erg verstrekkend zijn voor providers.'

Pavillon voorzag in 2016 al de gevolgen van het arrest van de Hoge Raad. 'Deze uitspraak voedt de claimcultuur', schreef ze destijds. 'Het werkt opportunisme in de hand. Ook consumenten die zich niet bedonderd voelen, kunnen nu een claim indienen tegen T-Mobile.' Bovendien zullen de meeste consumenten toch wel op hun klompen hebben aangevoeld waar ze aan begonnen, zegt Pavillon. 'Als je 60 euro per maand betaalt voor een abonnement, kun je er vergif op innemen dat de provider de kosten van het 'gratis' toestel ergens wil terugverdienen. Ik weet niet of deze zaak het consumentenrecht zoveel goed doet.'

Wat T-Mobile wel 'heel erg verkeerd' heeft gedaan, zegt Pavillon, is dat de provider consumenten na afloop van hun abonnement gewoon door liet betalen, terwijl hun toestel toen al was afbetaald. 'Ze bleven de bedragen gewoon incasseren, tenzij de consument het abonnement omzette naar sim only.'

De 22-jarige Branco Douw is in zijn nopjes met de uitspraak. Hij is een van de 70 duizend gedupeerden die zich bij Consumentenclaim hebben aangesloten. T-Mobile liet hem honderden euro's te veel betalen voor de Samsung Galaxy S5 die hij op zijn 18de kocht. 'Toen ik het later ging narekenen bleek ik eenderde van de waarde van m'n telefoon extra te hebben betaald, los van wat ik allemaal aan bel- en internetkosten kwijt was geweest. Echt absurd, voor een 'gratis' telefoon.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.