Column

Sterft de bruine kroeg stille dood?

De stamgast in de donkere kroeg delft het onderspit tegen de permanente terraszitter die in de woorden van Remco Campert 'zont en zuipt'. Bij de feestelijke opening van elk nieuw terras in Nederland sluit tegelijkertijd ergens anders een bruin café.

Een bruine kroeg in de Jordaan in Amsterdam.Beeld anp

Het is een culturele revolutie die nu eens niet zo veel met digitalisering en robotisering heeft te maken. Maar de gang naar de ouderwetse kroeg is net zo cool als die naar de kerk op zondagmorgen. De meeste kroegen zijn pleisterplaatsen geworden voor alcoholisten en weirdo's - de enigen die nog op een barkruk willen zitten van een afgesloten etablissement.

Wie een burger van deze tijd wil zijn - zzp'er, smartphone en hipsterbaard - nuttigt en public een versnapering in een stoel met leuning: op een terras of in een café met grote ramen. Het is zien en gezien worden. Liefst 20 duizend zaken (van ijssalons tot sterrenrestaurants) in Nederland hebben nu een terras: van 2 IKEA-stoeltjes die zijn buitengezet tot 648 stoelen op het terras van de Drie Gezusters aan de Grote Markt in Groningen. Ter vergelijking: in 1965 telde Nederland 600 terrassen.

De horeca heeft de wind in de zeilen. Nederlanders geven een steeds groter deel van hun inkomen uit aan eten en drinken buiten de deur. Als ze niet in een of ander etablissement lunchen of dineren dan bellen ze wel de pizzaboer. Tegenover het ene deel van de Nederlanders dat continu experimenteert met de nieuwste recepten uit de krant, staat het deel dat de keuken in het huis heeft verbouwd tot logeerkamer. Net zoals in de politiek sterft in het eetgedrag de middengroep uit: mensen die zonder opsmuk aardappelen, sperziebonen en een gehaktbal met jus verorberen.

In 2015 kwamen er volgens bureau Datlinq 1.000 horecagelegenheden in Nederland bij: 300 bezorg- en afhaalcentra, 200 restaurants, 200 lunch- en tearooms, 70 broodjeszaken, 70 eetcafés en 60 ijssalons. Alleen onder de bars en cafés is een ongekende slachting gaande. In 2010 waren er nog 8.400 in Nederland, eind 2015 dat er nog maar 6.800. Dat betekent dat elke week zo'n zes kroegen de deuren sluiten - meestal omdat ze niet meer rendabel zijn.

De oorzaken zijn bekend: een gezondere levensstijl, individualisering en ander vermaak. De jeugd gooit zijn centen liever stuk op festivals. De horecabezoekers die zes of zeven kleintjes pils achteroverslaan in de buurtkroeg en tussendoor de roddels oppikken, bestaan niet meer of zijn hopeloos vergrijsd. Daarvoor in de plaats is een generatie gekomen die exotische theesoorten, onuitspreekbare koffiemixen of de bijzonderste speciaalbiertjes nuttigt. Cafés die willen overleven moeten op die trends inhaken. Ieder café dient behalve een barkeeper tegenwoordig ook een kok in dienst te hebben om niet ten onder te gaan.

Het ouderwetse café doet het alleen nog goed op televisie: 't Schaep, Rovers Return en Cheers. Het zouden uitzendingen van Andere Tijden kunnen zijn.

Reageren?
p.dewaard@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden