Staking bedreigt Belgisch spoor

Omdat spoorwegmaatschappij NMBS niet met de geëiste loonsverhoging over de brug komt, dreigt een kleine machinistenvakbond het treinverkeer zeven zaterdagen lam te leggen.

Leen Vervaeke
Gestrande treinreizigers op station Brussel-Zuid tijdens een staking op 30 juni 2014. Beeld BELGA
Gestrande treinreizigers op station Brussel-Zuid tijdens een staking op 30 juni 2014.Beeld BELGA

Een kleine machinistenvakbond wil het treinverkeer in België zeven zaterdagen op rij platleggen, vanaf vandaag te beginnen. De treinbestuurders willen betere loonvoorwaarden en staken daarom de hele zomervakantie lang elke zaterdag. De woede in België is enorm: met hun zomerstaking treft de militante vakbond vooral toeristen, festivalgangers en jeugdbewegingen.

Het Autonoom Syndicaat van Treinbestuurders (ASTB), dat de staking uitriep, is volkomen geïsoleerd. De treinreizigers zijn boos, de directie van de Belgische spoorwegmaatschappij NMBS is verbolgen, maar ook de andere spoorvakbonden keuren de staking af.

Met een staking op zomerse zaterdagen treft het ASTB de Belgische spoorwegmaatschappij in het hart. In de vakantieweekends kan de kwakkelende NMBS haar slechte reputatie goedmaken met extra treinen naar de kust en de Ardennen en met speciale diensten voor jeugdbewegingen en festivalgangers.

Horeca

Ook de horeca aan de Belgische kust is boos. Elke zaterdag van juli en augustus komen zo'n 30 duizend dagjesmensen per trein naar de zee, die daar samen zo'n 1,1 miljoen euro uitgeven. Als de treinstaking zeven zaterdagen aanhoudt, dreigt de kusthoreca 7,7 miljoen euro mis te lopen.

Hoeveel treinen vandaag daadwerkelijk zullen uitvallen, is moeilijk te voorspellen. Het ASTB is een kleine, nogal geheimzinnige club: de vakbond telt naar eigen zeggen 1.300 leden, volgens andere bronnen gaat het slechts om zo'n 300 machinisten. Maar door de dichtheid van het Belgische spoornet volstaat een kleine groepje stakers om het treinverkeer stil te leggen.

De Belgische spoorwegmaatschappij NMBS en de andere spoorvakbonden hebben werkwillige machinisten en zelfs instructeurs opgeroepen om vandaag in te vallen voor de stakers. 'We zullen er alles aan doen om de impact zo beperkt mogelijk te houden', zegt Bart Crols, woordvoerder van de NMBS. 'Als er gaten vallen, zullen we proberen die op te vullen.'

Passagiers staan in de rij op station Brussel om hun treinreis aan te passen na een plotselinge staking in juni 2014. Beeld anp
Passagiers staan in de rij op station Brussel om hun treinreis aan te passen na een plotselinge staking in juni 2014.Beeld anp

Loonsverhoging

Bij een vorige staking van het ASTB, afgelopen mei, kon eenderde van de treinen niet uitrijden en had nog eens eenderde vertraging. De staking liet zich vooral voelen in Wallonië, Belgisch Limburg en West-Vlaanderen, waar het ASTB het sterkst staat. De hinder voor de internationale lijnen naar Amsterdam, Parijs en Londen blijft normaal beperkt.

Het ASTB eist loonsverhoging en een hervorming van het premiesysteem voor machinisten, maar spoorwegmaatschappij NMBS wil daar niet op ingaan. De loonsverhoging zou de NMBS jaarlijks 13 miljoen euro kosten, terwijl het noodlijdende overheidsbedrijf 20 procent moet bezuinigen.

De andere spoorvakbonden noemen de eisen van het ASTB legitiem, maar vinden dat die besproken moeten worden in het sociaal overleg - waarbij het kleine ASTB overigens niet mee aan tafel mag. De grote bonden vrezen dat de staking tot de invoering van een minimumdienstverlening zal leiden: bij stakingen moet dan altijd een minimumaantal treinen rijden.

De Belgische regering is inderdaad van plan dit in te voeren. Minister van Mobiliteit Jacqueline Galant (MR) zei in het parlement: 'Ik aanvaard niet dat reizigers gegijzeld worden.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden