Sociaal akkoord vraagt souplesse van kabinet

Wassenaar, 1982. Thuis bij voorzitter Chris van Veen van het Verbond van Nederlandse Ondernemers sluiten vakcentrales en werkgevers een historisch sociaal akkoord....

De toenmalige premier Lubbers sluit zich van harte aan bij het sociaal akkoord. Het verschaft zijn smalle coalitie van CDA en VVD het noodzakelijke extra draagvlak voor pijnlijke maatregelen. De loonmatiging maakt een forse bezuiniging op de uitkeringen en de salarissen van ambtenaren en leraren mede mogelijk.

Zo deed het poldermodel in de jaren tachtig zijn heilzame werk. Van belang was dat de sociale partners zelf hun verantwoordelijkheid namen. Ook in de huidige situatie is een sociaal akkoord tussen werknemers, werkgevers en kabinet dringend gewenst.

De voortdurende onenigheid tussen de drie partijen heeft een verlammende uitwerking. Niet alleen is in politiek Den Haag al wekenlang sprake van stilstand, ook burgers, bedrijven en instellingen nemen een afwachtende houding aan. Zij zullen pas weer in beweging komen, wanneer er duidelijkheid is over hun bestaanszekerheid en hun perspectieven op de middellange termijn. Die duidelijkheid moet er snel komen, anders raakt de economie in een neerwaartse spiraal. Om dat te voorkomen, is een sociaal akkoord, afgestemd op het crisispakket dat het kabinet aan het samenstellen is, onontbeerlijk.

Hoewel het kabinet voortdurend onderstreept dat zo’n sociaal akkoord van groot belang is, is er nog geen enkele vordering gemaakt. De voorstellen van minister Donner van Sociale Zaken, gedaan in de ‘crisiswerkgroep’ die hij met werkgevers en werknemers heeft gevormd, zijn verontwaardigd van de hand gewezen.

Naast maatregelen die de werkloosheid verminderen, zoals deeltijd-WW en scholing, pleitte Donner voor een algehele bevriezing van lonen, uitkeringen en pensioenen. Deze nullijn wordt alleen gesteund door de werkgevers, die daarbovenop ook de overheidsuitgaven willen bevriezen, behalve als het gaat om stimuleringsmaatregelen waarvan zij profiteren. De vakcentrales zijn furieus over de nullijn ten aanzien van lonen, uitkeringen en pensioenen. Zij willen een stimuleringspakket van niet minder dan 7 miljard euro. De FNV is daarnaast tegen verhoging van de AOW-leeftijd. Aantasting van de sociale zekerheid en de WW is onbespreekbaar. De impasse is compleet.

De sociale partners zullen niet in beweging komen zolang het kabinet zijn kaarten tegen de borst blijft houden. Het wordt tijd dat behalve Donner ook premier Balkenende en vicepremier Bos zich verstaan met de voorzitters van werkgevers- en werknemersorganisaties.

Alleen wanneer de werkgevers, de werknemers en de coalitie bereid zijn over hun schaduw heen te springen, kan er een ‘Wassenaar 2.0’ tot stand komen.

Reageren? volkskrant.nl/commentaar

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.