'Sigarenindustrie zoekt altijd goedkope arbeid'

Ritmeester Cigars gaat weg uit Veenendaal en dat is het einde van sigarenproductie op grote schaal in Nederland. Het succes van het anti-rookbeleid kost 102 mensen hun baan....

'Klote', noemt directeur Max Leenheers het. Maar er is geen alternatief, meent hij. De productie van Ritmeesters is sinds 2001 met 18 procent gedaald. Leenheers wijt het aan het anti-rookbeleid: de waarschuwingsetiketten op de verpakkingen, het algemene verbod op reclame (behalve in tabakszaken) en het rookverbod op de werkplek.

De productie verhuist naar Duitsland, waar Ritmeester twee zusterbedrijven heeft. De loonkosten zijn er lager. Van de 186 werknemers in Veenendaal verliezen 102 hun baan. De marketing- en verkoopafdeling blijft over. 'Sommigen mensen werken hier al dertig jaar,' weet Leenheers. 'Die zijn vlak na hun middelbare school hier begonnen.'

Leenheers is zelf sinds negen jaar directeur van Ritmeester. 'Ik ken deze mensen. Het gaat me niet in de koude kleren zitten dat ik de fabriek moet sluiten, maar als we doorgaan, lijden we verlies.'

Het zal voor velen moeilijk zijn een nieuwe baan te vinden, denkt Aranka Ouwehand van FNV Bondgenoten. 'De hele sigarenindustrie is vergrijsd. De leeftijd van de werknemers in de productie is eerder rond de vijftig dan rond de dertig jaar.'

Ritmeester bestaat 117 jaar en maakt de merken Ritmeester, Oud Kampen, Hajenius en Dannemann. Het is een van de grootste Nederlandse sigarenmakers naast Swedish Match en Agio, die al eerder de productie naar het buitenland verplaatsten. Ritmeester is onderdeel van de Zwitserse sigarenproducent Burger Söhne, die tabaksplantages heeft in Indonesië, Brazilië en Midden-Amerika.

'Daar wordt het meest arbeidsintensieve werk verricht', zegt Marcel Crijnen, voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor de Sigarenindustrie (NVS). In Nederland worden de sigaren afgewerkt. 'Jammer dat nu weer een stukje werkgelegenheid, productie en historie uit Nederland verdwijnt, maar de sigarenindustrie heeft altijd gezocht naar plekken met veel en goedkope arbeidskracht.'

'Bovendien is niet de laatste sigarenfabriek uit Nederland verdwenen. Kleinere sigarenmakers zoals Olifant en Wintermans zijn er nog wel. Die maken hele bijzondere sigaren en zullen niet zo snel verdwijnen', aldus Crijnen.

De Nederlandse sigarenindustrie is goed voor 2,3 miljard sigaren per jaar. Dat is eenderde van de Europese productie van 6,6 miljard stuks. Volgens de NVS werden vorig jaar in Nederland 451 miljoen sigaren gerookt.

'Nederlanders zijn na de Denen de grootste sigarenrokers', zegt Leenheers. 'Dat komt door onze koloniale geschiedenis. We kwamen in Indonesië makkelijk aan tabak.'

Toch wordt nu minder gerookt. 'Mensen gunnen zich nog wel een sigaar, maar niet zo veel als vroeger, de plekken om te roken zijn beperkt', zegt Leenheers. De gemiddelde sigarenroker rookt twee tot drie sigaren per dag, Leenheers acht tot negen per dag. 'Dat is veel, maar ik vind het lekker.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden