Schikking brengt Staatsloterij in problemen

De Staatsloterij heeft zichzelf in de vingers gesneden door een schikking te treffen met een gedupeerde deelnemer.

Beeld anp

Dat zeggen hoogleraren aansprakelijkheidsrecht in een reactie op de overeenkomst, die maandag uitlekte. De pakweg 200 duizend andere gedupeerden kunnen de schikking volgens hen als richtsnoer gebruiken bij hun onderhandelingen met de loterij over een schadevergoeding. Zo kan het totale schadebedrag oplopen tot honderden miljoenen euro's. De Staatsloterij zegt dat andere gedupeerden er niet veel aan hebben omdat het om een 'zeer uitzonderlijk' geval gaat.

De geheime schikkingsovereenkomst, in bezit van de Volkskrant, dateert van juli 2015. De Staatsloterij en een deelnemer uit Arnhem spreken af dat de man zijn procedures tegen de loterij beëindigt in ruil voor 4.250 euro, om en nabij het totale bedrag dat hij kwijtraakte aan de loterij.

Geheimhoudingsplicht

Op verzoek van de Staatsloterij geldt een geheimhoudingsplicht: de man mag niets tegen anderen zeggen over de overeenkomst of de totstandkoming ervan. Doet hij dat wel, dan moet hij de schadevergoeding terugbetalen, tezamen met een boete van vijfduizend euro.

In maart dit jaar laat de man de loterij per brief weten de geheimhouding toch te gaan schenden. 'De in de vaststellingsovereenkomst opgenomen geheimhoudingsplicht maakt mij medeplichtig aan praktijken van de Staatsloterij die ik moreel niet kan verantwoorden en niet kan, wil en zal steunen', schrijft hij. 'Het is nu meer dan een jaar geleden dat de Hoge Raad uitspraak heeft gedaan en nog steeds hebben honderdduizenden deelnemers hun inleg niet teruggekregen.'

In januari 2015 oordeelde de Hoge Raad dat de Staatsloterij zich tussen 2000 en 2008 schuldig maakte aan het misleiden van deelnemers. Grote prijzen vielen op loten die niet waren verkocht, waardoor de winstkansen lager uitvielen dan ze door de loterij werden voorgespiegeld. Sinds de uitspraak probeert de claimstichting Loterijverlies voor 194 duizend deelnemers een schadevergoeding te krijgen. Over de hoogte daarvan wordt nog onderhandeld.

Procederen

Uit correspondentie tussen de gedupeerde man en de Staatsloterij blijkt dat het schikkingsbedrag ongeveer de som is van het geld dat de man in 2001 en 2002 besteedde aan loten minus de prijzen die hij ermee won. Hoe het bedrag tot stand is gekomen, is belangrijk voor andere gedupeerden.

De man hoopt dat zij nu niet langer collectief maar individueel gaan procederen, waardoor de Staatsloterij verzuipt in vele duizenden rechtszaken en schadevergoedingen.

Er is inderdaad een kans dat gedupeerde deelnemers nu op eigen houtje naar de rechter gaan, zegt hoogleraar aansprakelijkheidsrecht Eddy Bauw van de Universiteit Utrecht. 'Er zijn veel benadeelden. Nu deze schikking aan het licht is gekomen, zal de situatie ontstaan dat anderen op dezelfde basis een vergoeding willen. Een rechtsgang kost wel wat, dus je neemt financiële risico's, maar het kan ook veel opleveren.'

Voor de Staatsloterij is het scenario dat er individuele zaken worden aangespannen een nachtmerrie. 'Daarom wilden ze deze overeenkomst vermoedelijk ook geheimhouden', aldus hoogleraar aansprakelijkheidsrecht Ivo Giesen. 'Dat deze schikking naar buiten komt, kost de loterij mogelijk miljoenen. Het biedt onderhandelingskansen, die zullen mensen grijpen. En dat terwijl juridisch nog niet eens vaststaat dat de loterij moet betalen.'

'Overwinning'

Hoewel de Staatsloterij in de schikkingsovereenkomst expliciet heeft laten opnemen geen aansprakelijkheid te erkennen, ziet Loterijverlies-oprichter Ferdy Roet een verkapte bekentenis in de deal. 'De loterij erkent nu eindelijk dat mensen hun inleg moeten terugkrijgen. Dat is een overwinning voor alle gedupeerden.'

De Staatsloterij zegt in een reactie dat de zaak 'een zeer uitzonderlijk individueel geval' betreft. 'De schikking die uiteindelijk toch is getroffen, betreft een individuele uitzondering en had met meer te maken dan de zaak alleen. En geeft op geen enkele manier aanleiding tot bredere onderhandelingen met Staatsloterij.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden