'Sail verstoren we niet, maar misschien doen we iets anders'

J. Herzog, directeur van de Zwitserse firma Noga, begrijpt niet waarom Sail naar de rechter is gestapt. Eén telefoontje naar Genève was voldoende geweest....

Ineens kwam er een brief van advocaten. Herzog vist hem uit zijn dikke dossier. 'Dat we dit en dit niet mogen, en dat ze ons verantwoordelijk stellen voor de schade.' Terwijl Noga niets wil ondernemen in Nederland tijdens Sail 2000, verzekert de mede-directeur van het im- en exportbedrijf aan het begin van het gesprek. 'We hebben geen voorbereidingen getroffen, we hadden geen advocaat, niets.'

Noga wil Nederland niet dwarsbomen. Sail is een fantastisch evenement. 'Prachtig land', zegt Herzog. 'Aardige mensen.' Het is historisch gezien een begrijpelijke sympathie.

De oprichter van Noga is N. Gaon, een uit Sudan afkomstige Zwitser van joodse afkomst. Op de achtergrond speelde hij een rol bij de vrede tussen Israël en Egypte in 1973, de Camp David akkoorden. Destijds was Nederland een van de weinige sympathisanten van Israël. Herzog is de zoon van de voormalige president van Israël. 'Mijn vader heeft met het Britse leger Maastricht bevrijd.' Kortom, Nederland kon geen kwaad doen bij Noga.

Die liefde is bekoeld door het kort geding van Sail. 'Ik hoorde dinsdag dat we woensdag voor de rechter moesten verschijnen. Belachelijk. Ik ben druk in de weer geweest een advocaat te vinden. Die kon ik niet goed inlichten. Het proces was oneerlijk, ik kon geen goede verdediging voeren.' Herzog laat het er maar bij .

Noga had begin jaren negentig een contract gesloten met de toenmalige Sovjet-Unie. De firma zou voor anderhalf miljard dollar goederen leveren in ruil voor olie en gas. Er zat idealisme bij, zegt Herzog. 'Het land zat in de overgang. We wilden helpen.' Toen de Sovjet-Unie nog bestond, liep de handel goed. Tot 1992, toen Rusland onafhankelijk werd. Noga leverde, maar kreeg geen olie en gas. Uiteindelijk was Rusland het bedrijf 300 miljoen dollar verschuldigd.

Het begin van een lijdensweg. Noga ging bijna failliet, maar wist na een afslanking te overleven. Het huidige kantoorpand stamt nog uit de glorietijd. Het bedrijf zit op een van de duurste plekken van Genève, vlakbij het meer. De voordeur is verzwaard. 'Nog uit de tijd dat Gaon actief was in de vrede. Hij was zijn leven niet veilig', verklaart Herzog.

Na de reorganisatie voerde Noga een jarenlange juridische strijd. 'Simpel, we hebben recht op het geld en zullen het krijgen. De Russen willen graag praten, geven je koffie, zetten een handtekening en je hoort niets meer van ze. Gék word je ervan.'

De claim van Noga is onlangs internationaal erkend. Het bedrijf mag beslag laten leggen op bezittingen van de Russische staat, voorlopig voor een eerste betaling van 63 miljoen dollar. Het precieze bedrag zal later worden vastgesteld.

De Zwitsers probeerden hun recht in Frankrijk te halen. Ze lieten de bankrekening van de Russische ambassade blokkeren, maar dat mislukte. Het geschil over geld zette de relatie tussen Frankrijk en Rusland onder druk. 'Wat een klein Zwitsers firmaatje niet kan, hè', glimlacht Herzog. 'Ik zie het als de strijd tussen David en Goliath. We moeten slim zijn en zullen winnen.'

Toen kwam in juli een nautische manifestatie in de Franse stad Brest, waaraan het Russische zeilschip Sedov, het grootste ter wereld, meedeed. Het schip is volgens de Zwitsers van de Russische overheid en ging aan de ketting.

De Sedov mocht na ingrijpen van de politiek gaan, maar Noga had een slag geslagen. De Russische schepen, de Mir, Kruzenstern en de Sedov, durfden niet naar Sail 2000 zonder de zekerheid dat ze naar huis terug zouden kunnen. 'Rusland maakt zich belachelijk', zegt Herzog. 'Iedereen ziet dat het land niet onder de betaling uit kan.'

President Poetin moet de tijd krijgen de stukken te bestuderen, en dan zal hij inzien dat hij moet betalen, redeneert Noga.

'We hebben Sail niet nodig. Maar we doen alles wat we kunnen als Rusland niet uit zichzelf betaalt. Ooit zal een rechtbank ons toestaan Russisch bezit te confisqueren.'

Herzog sluit niet uit dat het toch in Nederland gebeurt. 'We hebben sinds deze week een advocaat.' Hij denkt na. 'Hoe gaan de schepen na afloop van Sail naar volle zee? Door sluizen, mooi. Sail verstoren we niet, maar misschien doen we wat als de Russische schepen wegvaren. Het is een idee.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden