REPORTAGE

Robots fladderen rond in Robovalley Delft

Een zorgrobot en een binnendrone zijn slechts twee van de vele projecten op RoboValley, de nieuwe robotcampus van de TU Delft.

Medewerkers van HIT sleutelen aan een afstandsbediening voor robots. HIT is een van de twintig bedrijven in het nieuwe RoboValley in Delft. Beeld raymond rutting

Op de faculteit Luchtvaart- en ruimtevaarttechniek van de Technische Universiteit Delft flapt de Delfly rond in een kooi van netten die speciaal voor dit soort testen is gemaakt. Het 'vliegtuigje' beweegt zich voort als een vogel door zijn vleugels op en neer te bewegen. Het lijkt alsof een uitvinding van Leonardo DaVinci tot leven is gewekt. Masterstudent Suresh Sharma geeft een toelichting. 'De Delfly is een alternatief voor drones, een vliegende camera die speciaal ontwikkeld is voor gebruik in binnenruimtes. Een drone is meestal zwaar en heeft draaiende propellers die mensen kunnen verwonden. De Delfly is ongevaarlijk en daarom geschikt voor gebruik in ruimtes waarin mensen aanwezig zijn.'

De Delfly is slechts één van de vele roboticaprojecten die uitgevoerd worden in Delft. Daar is in september RoboValley opgericht, een regionaal samenwerkingsproject waarin wetenschappers, bedrijven, instituten en overheden de handen ineenslaan om samen de robots van de toekomst te ontwerpen. Als het aan de initiatiefnemers ligt, zal de robotindustrie in Delft de komende jaren hard groeien.

Startkapitaal

De Canadese investeerder Chrysalix Venture Capital kondigde eind mei aan 100 miljoen euro in een RoboValley-fonds te steken. Chrysalix krijgt aandelen in de bedrijfjes die een beroep doen op het fonds. De durfinvesteerder gokt erop dat de roboticabedrijfjes op termijn flink in waarde stijgen. Bedrijven en onderzoekers die zich bezighouden met innovatie op het gebied van robotica kunnen een beroep doen op dat fonds. Hoogleraar robotica Martijn Wisse: 'Momenteel is het vinden van startkapitaal voor bedrijven vaak een bottleneck. Dit fonds lost dat probleem op.' Kantoorruimte voor de roboticabedrijven is er vooralsnog voldoende in Delft. Tussen het centrum en de TU-wijk is 19.000 vierkante meter kantoorruimte gerealiseerd.

RoboValley-directeur Arie van den Ende loopt binnen bij roboticabedrijf Heemskerk Innovative Technology (HIT), dat ook op de campus in Delft is gevestigd. HIT ontwikkelt de robot ROSE (Remotely Operated Service Robot), een hulprobot die ingezet kan worden in zorginstellingen. Van den Ende demonstreert hoe de zorgrobot heel voorzichtig een metalen blokje van tafel pakt. HIT ontwikkelt ROSE op verzoek van zorgorganisaties Thebe uit Breda en Siza uit Arnhem. De robot kan eenvoudige klusjes uitvoeren, zoals drinken pakken, de post halen of de wasmachine vullen. Zorgmedewerkers hoeven niet bang te zijn dat ROSE straks hun baan overneemt, want echte zorgtaken kan ze niet doen. Maar dankzij deze robot houden zorgmedewerkers in de toekomst misschien meer tijd over om aandacht aan hun cliënten te geven. Wanneer ROSE gebruikt kan worden, is nog niet bekend.

Het 'vliegtuigje' de Delfy. Beeld Robert van der Noordaa

Aantrekkingskracht

Momenteel zijn er twintig roboticabedrijven gevestigd in Delft. Volgens Van den Ende is de aantrekkingskracht van RoboValley zo groot dat 35 nieuwe roboticabedrijven interesse hebben getoond om zich ook dichtbij de TU te vestigen. De eerste deal is al gesloten, met een tweede bedrijf zijn de onderhandelingen bijna rond. RoboValley legt de link tussen bedrijven en de universiteit en zorgt ervoor dat er optimaal gebruik gemaakt wordt van bestaande kennis, waardoor iedereen profiteert van elkaars innovaties. Met zoveel technologiebedrijven vlak bij elkaar heeft RoboValley veel weg van Silicon Valley, stelt Van den Ende.

De volgende etappe van de rondleiding eindigt bij de faculteit Werktuigbouwkunde, maritieme techniek en technische materiaalwetenschappen. Hier werkt een team van zestien mensen van Delft Robotics en het TU Delft Robotics Institute aan een geavanceerde robotarm. De robotarm wordt ontwikkeld voor een wedstrijd die webwinkel Amazon uitschreef. Postdoc onderzoeker Carlos Hernandez geeft een toelichting: 'Amazon verkoopt de meest uiteenlopende producten en wil zijn pakhuizen verder automatiseren. Het doel van de Amazonwedstrijd is om een robotarm 'orders te laten picken'. De competitie wordt op 1 juli dit jaar in Leipzig gehouden als onderdeel van de bekende Robocup. De Delftse robotarm heeft camera's, maakt een 3D-foto en kan voorwerpen herkennen. De meest geavanceerde kunstmatige intelligentie stelt de robot in staat om voorwerpen te herkennen en zelf nieuwe voorwerpen te leren herkennen. Amazon heeft de Delftse onderzoekers verteld welke webwinkelartikelen de robot moet kunnen verzamelen en dus herkennen. 'We hadden deze artikelen ook direct in de robot kunnen programmeren', legt Hernandez uit. 'In plaats daarvan hebben we ervoor gekozen de robot zodanig te programmeren, dat hij de artikelen zelf kan herkennen. De robot maakt eerst een 3D-foto van het voorwerp en berekent vervolgens hoe hij het artikel het beste uit het magazijnschap kan pakken zonder de artikelen die ernaast staan te raken.' Anders dan bij zorgrobot ROSE gaat deze robotarm wel banen kosten, omdat het magazijnwerk dat de robot kan doen nu voor een deel handwerk is.

De robotinnovatie in Delft heeft wel een morele grens, verklaart Arie van den Ende. 'We willen hier geen robots voor militaire doeleinden, dus oorlogsvoering. Die afspraak wordt ook met nieuwe bedrijven gemaakt die zich hier willen vestigen. Maar de ontwikkeling van de robotica gaat gelukkig veel meer de kant op van huishoudelijke toepassingen. Waar we ook voor moeten waken is dat robots niet de privacy van mensen schenden. Ethiek speelt een zeer belangrijke rol als om het om robots gaat.' De ethiek speelt ook een rol in de commercialisering van de Delfly. Als de drone commercieel gebruikt gaat worden, moeten gebruikers aan dezelfde privacyregels voldoen die gelden voor andere drones.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden