Economie Ontslag

Rechter forceert ontslag na twee jaar ziekte zodat werkgever ontslagvergoeding niet kan ontduiken

Werkgevers mogen zieke werknemers niet oneindig in dienst houden om daarmee het betalen van de ontslagvergoeding te ontlopen. Een zorginstelling die dat probeerde, moet een zieke arts van de rechter alsnog ontslaan en een vergoeding van 144 duizend euro betalen.

Minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (D66) tijdens een debat in de Tweede Kamer. Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

Daarmee haalt de rechter een streep door een praktijk waarmee sommige werkgevers de afgelopen jaren probeerden onder de ontslagvergoeding uit te komen die sinds juli 2015 verplicht is. De zorginstelling hield de terminaal zieke arts na twee jaar ziekteverlof nog ruim een jaar zonder salaris in dienst. Bij overlijden zou ook de ontslagvergoeding vervallen. De rechter stak hier eind 2018 een stokje voor, naar nu bekend is geworden, in de rechtszaak waarin de arts om ontslag vroeg. 

Het misbruik van ‘slapende dienstverbanden’ komt woensdag aan de orde in een debat in de Tweede Kamer met minister Wouter Koolmees (D66) van Sociale Zaken. Hoeveel werkgevers de truc hebben ontdekt, is niet bekend. Vakbeweging FNV schat dat duizenden werknemers er de dupe van zijn. 

Keuring

In de eerste twee jaar ziekte zijn werkgevers verplicht het loon door te betalen en, net zoals de uitgevallen werknemer, te zoeken naar nieuw, vervangend werk. Na twee jaar volgt de keuring voor een arbeidsongeschiktheidsuitkering die het UWV betaalt. Normaliter wordt de uitgevallen werknemer dan door de werkgever ontslagen, maar sinds juli 2015 moet  bij ontslag de transitievergoeding betaald worden.

Werkgevers vinden dat de rekening dan wel erg  oploopt, omdat zij ook al twee jaar het loon hadden doorbetaald zonder dat daar iets tegenover stond. Om die praktijk tegen te gaan, diende het vorige kabinet een reparatiewet in. Die regelt dat werkgevers de ontslagvergoeding die zij na twee jaar ziekte aan de uitgevallen werknemer betalen, bij het UWV kunnen declareren.

De kosten worden verhaald op de sociale fondsen waarvoor alle werkgevers de premie betalen. Het ministerie verwacht dat volgend jaar ruim een miljard euro wordt geclaimd en daarna jaarlijks 180 miljoen euro. Maar werkgevers kunnen de ontslagvergoeding pas vanaf april volgend jaar bij het UWV declareren. De regeling geldt met terugwerkende kracht vanaf juli 2015 . 

Speculeren op overlijden

De rechter die de zorginstelling nu veroordeelt tot het ontslaan van de zieke arts en het uitbetalen van de ontslagvergoeding, verwijst naar deze reparatiewet. Daarnaast speelt volgens de rechter mee dat de zorginstelling speculeerde op het overlijden van de zieke arts. ‘Duidelijk is in ieder geval dat door stilzitten van de stichting de tijd op korte termijn zijn werk zal doen. Door de dood van eiser eindigt de arbeidsovereenkomst en is geen transitievergoeding verschuldigd’, aldus het vonnis.

Evert Verhulp, hoogleraar arbeidsrecht aan de Universiteit van Amsterdam, wijst erop dat de reparatiewet nog niet alles heeft opgelost. ‘Als een werkgever de uitgevallen werknemer binnen twee jaar herplaatst in een andere positie met een lager salaris, moet hij ook een transitievergoeding betalen. Waarom zou de werkgever zich inspannen als hij die vergoeding niet kan declareren, maar de ontslagvergoeding na twee jaar wel? Hetzelfde geldt voor de werknemer. Waarom zou die meewerken aan herplaatsing als hij na twee jaar een volledige ontslagvergoeding kan krijgen en later misschien alsnog nieuw werk kan vinden?’

Ook wijst Verhulp op een ‘morbide’ kant aan het systeem. ‘Wie bínnen twee jaar overlijdt, krijgt niets.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden