Provincie voorspelt gratis energie voor alle Brabanders

Alle 800 duizend woningen in Noord-Brabant moeten in 2050 'energieneutraal' zijn. Dat is de ambitieuze doelstelling die het provinciebestuur samen met de vijf Brabantse steden (Eindhoven, Tilburg, Den Bosch, Breda en Helmond) deze week heeft gelanceerd.

Beeld ANP

Met warmtepompen, superisolatie, zonnepanelen en andere innovatieve oplossingen in hun huizen hoeven alle Brabanders straks geen energiekosten meer te betalen. Sterker nog: ze kunnen wellicht meer energie opwekken dan ze voor eigen gebruik nodig hebben, en dat verkopen.

Het klinkt te mooi om waar te zijn, maar provinciebestuurder Johan van den Hout (SP) denkt dat het kan. De overheid wil als 'aanjager' alle partijen bijeenbrengen: bouwondernemingen, installateurs, banken, verzekeraars, gemeenten en woning- en energiecoöperaties. 'Er moet een loket komen waar iedere burger straks heel makkelijk offertes kan aanvragen voor een energieneutrale woning', zegt hij. 'Dan kan iedereen snel zien wat het kost, hoe het kan worden gefinancierd en wat de terugverdientijd is.'

De overheid stimuleert al energieneutrale woningen met het programma 'Nul op de Meter'. Her en der verschijnen zulke huizen. Zo pronkt de Tilburgse woningbouwvereniging Tiwos met een supergeïsoleerd energieneutraal huurhuis. Ook in Den Bosch is er één. Maar de initiatieven zijn 'te versnipperd', vindt Van den Hout, waardoor een echte doorbraak uitblijft. 'We moeten toe naar een Brabantse stroomversnelling', aldus de gedeputeerde van Ecologie.

Hoe wil Brabant dat concreet bereiken? Twee ambtenaren ('kwartiermakers') gaan de komende maanden aan de slag om alle partijen bijeen te brengen. Ze moeten een 'Brabantse deal Nul op de Meter' ondertekenen voor de bouw, renovatie en financiering van energieneutrale woningen. Vervolgens worden de komende twee jaar duizend huizen in allerlei variëteiten - van nieuwbouw tot monumentale woonboerderij - aangewezen om energieneutraal te maken.

De ervaringen hiermee moeten leiden tot standaardisering en steeds goedkopere productie. Op de eerste duizend woningen zal de overheid nog wel met subsidie moeten bijspringen, zegt Van den Hout, maar 'woning 1.001 wordt marktconform neergezet'. Daarna wordt het aan de markt overgelaten. 'Bewoners krijgen een goed aanbod, bouwers hebben een nieuwe markt aangeboord en financiers gaan beleggen in woningrenovaties', aldus de provinciebestuurder.

De Brabantse stroomversnelling is ambitieus. Voor 2021, dus binnen zes jaar, moeten al veertigduizend woningen zijn aangepakt. Dat komt neer op 50 per dag. Tussen 2021 en 2050 wordt de rest van de woningvoorraad energieneutraal gemaakt, in een tempo van 100 huizen per dag.

Straks hebben de woningen geen gas meer nodig, aldus Van den Hout. De warmtevraag wordt door superisolatie maximaal gereduceerd. Een warmtepomp haalt 'gratis' energie uit de grond. Met zonnepanelen of innovatieve zonnecellen wordt eigen stroom opgewekt. 'Brabant helpt Groningen', grapt de gedeputeerde.

Volgens de Tilburgse wethouder van Milieu Berend de Vries (D66) kost het nu nog 55- tot 60 duizend euro om een woning energieneutraal te maken. Dat bedrag moet door standaardisering en grootschalige productie terug naar 40- à 45 duizend euro of minder. Voor de eerste duizend woningen - 'de onrendabele top' - wil hij 10 miljoen euro subsidie of cofinanciering uittrekken om huishoudens en corporaties over de streep te trekken. Brabant hoopt daarvoor EU-fondsen aan te boren.

'Door een innovatieslag te maken ontstaat een marktconform product', aldus De Vries. 'Dit spaart niet alleen het milieu en verlaagt de energiekosten van burgers, maar geeft ook een impuls aan de werkgelegenheid.'

Woningcorporaties kunnen huurhuizen aanpakken, maar het is nadrukkelijk ook de bedoeling dat particuliere woningbezitters gaan meedoen. Volgens Van den Hout wordt ook gedacht aan innovatieve financieringsregelingen, zoals het afbetalen van de kosten via de maandelijkse energierekening. 'Stel dat je 175 euro per maand aan energie kwijt bent. Bij een energieneutraal huis hoef je dat niet meer te betalen. Met dat geld kun je in 20 jaar ook de investering aflossen.'

Voor zover bekend is Brabant de eerste provincie die zo'n uitgewerkt energieplan indient. 'Dit past helemaal bij Brabant: het verbinden van kennis, innovaties en ondernemers', zegt gedeputeerde van Economische Zaken Bert Pauli (VVD). 'Ondernemers in de bouw én woningeigenaren zullen in de rij staan voor ons totaalconcept.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.