Premies en belastingen: wat brengt 2016?

Het een en ander verandert in 2016. Een overzicht:

Beeld anp

Werknemers

De meeste mensen, ruim 90 procent, gaan er in 2016 financieel op vooruit. Een huishouden houdt gemiddeld 800 euro meer over, werknemers gemiddeld 1.200 euro. Het loonstrookje valt volgens het ministerie van Sociale Zaken het meest gunstig uit voor de lage inkomens. Wie rond de 60 duizend euro per jaar verdient gaat er iets op achteruit doordat hij of zij minder belastingkorting krijgt. Verder hangt veel af van individuele omstandigheden, bijvoorbeeld wat de verschillende pensioenfondsen doen met hun premies.

Zelf berekenen

Op deze pagina staat slechts een greep uit de belangrijkste wijzigingen, die bovendien per individu nog zeer verschillend kunnen uitpakken. Voor meer informatie of het berekenen van toeslagen: via vk.nl/premiepagina komt u terecht bij informatie van de rijksoverheid en zorgverzekeringsvergelijker Independer.

Werkgevers

De lasten voor werkgevers dalen licht, met gemiddeld 0,13 procent. Multinationals met een omzet van meer dan 750 miljoen euro worden verplicht, volgens de OESO-standaard, per land gegevens aan te leveren over onder meer de omzet, behaalde winst en de gehanteerde verrekenprijzen. Wie in 2016 personeelsleden ontslaat die twee jaar of langer in dienst zijn: de transitievergoeding gaat duizend euro omhoog: maximaal 76 duizend euro, of een jaarsalaris als dat hoger is.

Zelfstandigen

De invoering van modelovereenkomsten voor zzp'ers is uitgesteld tot 1 april. Vanaf dan vervalt de verklaring arbeidsrelatie (VAR), ook wel 'de zelfstandigenvergunning' genoemd. De modelovereenkomst, per sector of (groot) bedrijf, maakt anders dan nu het geval is opdrachtgevers medeverantwoordelijk voor de inzet van zzp'ers. Voor de inzet van schijnzelfstandigen moeten dan achteraf alsnog werkgeverslasten worden betaald. De zelfstandigen- en startersaftrek voor kleine zelfstandigen blijft ongewijzigd.

Uitkeringsgerechtigden

De uitkeringen worden per 1 januari aangepast. Dat komt doordat de AOW, ANW, WW, bijstand, WIA, WAO en Wajong zijn gekoppeld aan het minimumloon. Dat stijgt van 1.507,80 naar 1.524,60 euro bruto per maand. De zorgtoeslag gaat ook iets omhoog.

Participatiewet

Grote groepen uitkeringsgerechtigden vallen sinds 2015 onder de Participatiewet. Het doel van die wet is tweeledig: bezuinigen en zo veel mogelijk mensen vanuit een uitkering aan een baan helpen. Voor jonggehandicapten is daardoor het meest veranderd. Nieuwe gevallen hebben alleen nog recht op een Wajonguitkering als ze niet kunnen werken. Jonggehandicapten die geen baan hebben, kunnen, afhankelijk van hun persoonlijke omstandigheden, een beroep doen op de bijstand.

Bijstand

Wie een beroep doet op de bijstand kan te maken krijgen met aanvullende eisen, die per gemeente kunnen verschillen. Gemeenten kunnen een tegenprestatie vragen, bijvoorbeeld in de vorm van vrijwilligerswerk. In de bijstand geldt de kostendelersnorm: de uitkering daalt als meer meerderjarigen in één huis wonen. Wie in de bijstand belandt, hoeft niet al zijn spaargeld op te maken. Gehuwden, samenwonenden en alleenstaande ouders mogen 11.840 euro aan vermogen hebben; alleenstaanden 5.920. Wie in een eigen huis woont heeft een extra vrijstelling van maximaal 49.900 euro.

Wajong

Arbeidsgehandicapten komen alleen nog in de Wajong (75 procent van het minimumloon) als ze nooit kunnen werken. Wie voor 2010 in de Wajong kwam, wordt op termijn opnieuw beoordeeld. Wajongers hebben voorrang bij de garantiebanen die bedrijfsleven en overheid hebben beloofd te leveren, tot in totaal 125 duizend banen in 2026.

Ouders

De kinderbijslag gaat omhoog. Gezinnen met kinderen krijgen, afhankelijk van het inkomen, meer kindgebonden budget. Voor tweeverdieners komt daar nog een hogere kinderopvangtoeslag bij en een belastingkorting, de zogenoemde inkomensafhankelijke combinatiekorting. In 2016 is er 100 miljoen euro extra beschikbaar voor de kinderopvangtoeslag.

Gepensioneerden

De AOW-leeftijd gaat verder omhoog: tot 65 jaar en zes maanden. De AOW zelf gaat ook omhoog. Maar wie een aanvullend pensioen heeft zal merken dat dit niet of nauwelijks wordt geïndexeerd.

Basispakket zorgverzekering

De belangrijkste veranderingen:

- De Niet Invasieve Prenatale Test (NIPT), die alleen wordt uitgevoerd na een positieve uitslag van de combinatietest, wordt vergoed vanuit de basisverzekering. Bij de NIPT wordt gekeken of er chromosoomafwijkingen zijn.

- Kinderen tot 19 jaar betalen geen eigen bijdrage meer voor gehoortoestellen. Voor volwassenen blijft de eigen bijdrage van 25 procent gelden.

- Het opereren van foetussen met een open ruggetje, wordt onder bepaalde voorwaarden vergoed. Deze behandeling is alleen in Leuven, België, mogelijk.

- De sportarts zit in de basisverzekering.

- Drie medicijnen tegen chronische hepatitis C (een ontsteking van de lever die in een enkel geval tot leverkanker leidt) zit sinds oktober in de basisverzekering. Het gaat om Viekirax, Exciera en Harvoni.

Zie vk.nl/premiepagina (zorgverzekering)

- Voor wie een aanvullende verzekering afsluit voor fysiotherapie: het wordt lastiger een volledige vergoeding te krijgen. Er zijn vier verzekeraars die onbeperkt fysiotherapie vergoeden zonder dat daaraan een medische selectie voorafgaat.

Zie vk.nl/premiepagina (fysiotherapie)

Patiënten

De ziektekostenverzekering wordt opnieuw duurder. De premie voor de basisverzekering gaat met 4 tot 5 euro per maand omhoog, in enkele gevallen met bijna 10 euro. Ook het eigen risico stijgt: van 375 naar 385 euro. Wie verwacht dit bedrag op te maken kan een maandelijkse betalingsregeling treffen met zijn verzekeraar. Veel mensen die nu al een zorgtoeslag hebben, krijgen in 2016 iets meer: de maximale toeslag gaat van 78 naar 83 euro per maand.

Wie gezond is en niet vaak een beroep doet op de basisverzekering kan zijn premie verlagen door het eigen risico te verhogen, tot maximaal 885 euro. Dat kan een besparing op leveren tot 300 euro op de premie. Nadeel: wie toch in het ziekenhuis belandt, is dat voordeel snel kwijt.

Voor de verschillen tussen restitutie- en goedkopere natura- en budgetpolis is het een kwestie van goed de kleine lettertjes lezen. Wie naar een niet gecontracteerde zorgverlener gaat, moet soms bijbetalen. Bij een naturapolis loopt de vergoeding uiteen van 65 tot 80 procent. Bij een restitutieverzekering wordt bij niet gecontracteerde zorg het marktconforme tarief vergoed; in praktijk meestal een volledige vergoeding. Opmerkelijke verschillen: bij Zilveren Kruis Achmea is de budgetpolis duurder dan de restitutiepolis van OHRA. Bij de budgetpolissen is de kans op bijbetalen het grootst, bijvoorbeeld bij Gewoon Zekur van Zekur en de Basis Budget van Zilveren Kruis.

Wie wil overstappen: de verzekering opzeggen kan nog vandaag en morgen. Aanmelden bij een nieuwe verzekeraar kan nog de hele maand januari.

Consumenten

Wie spaargeld heeft, betaalt daarover belasting vanaf 24.437 euro (tegen 21.330 in 2015). Ook voor groene beleggingen zijn de bedragen opgehoogd: 57.213 tegen 56.928 in 2015.

De hypotheekrenteaftrek wordt verder afgebouwd, met 0,5 procent. In 2016 bedraagt het tarief 50,5 procent in de vierde schijf.

Per 1 januari 2017 wordt de eenmalige vrijstelling voor de schenking van de eigen woning verruimd naar 100 duizend euro, wat in drie opeenvolgende jaren kan worden benut.

Er is extra subsidie, 100 miljoen, voor wie in 2016 zijn huis energiezuiniger maakt.

De BPM voor benzine- en dieselauto's wordt aangescherpt. De motorrijtuigenbelasting kan vanaf 1 juli niet meer per jaar worden betaald, maar alleen nog per maand of per drie maanden.

De accijns op alcohol blijft vrijwel ongewijzigd. Bier, limonade, sapjes en mineraalwater worden per 1 januari duurder door een belastingverhoging. Vanaf 1 januari geldt hiervoor één tarief van 8,83 euro per hectoliter. Roken wordt duurder: bijvoorbeeld 54 cent per pakje van 40 gram shag.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden