Polen maken Nederland rijker

Mooi tegengeluid voor al het geklaag over de overlast van Poolse werknemers: ze leveren geld op! 'Polen reizen naar Limburg als daar werk is. Daarna gaan ze weer weg.'

Polen plukken appels in Puiflijk Beeld Marcel van den Bergh, de Volkskrant

Tijdelijke arbeidsmigranten leveren de schatkist dit jaar 360 miljoen euro op. Ze maken wel gebruik van overheidsdiensten, maar ontvangen bijvoorbeeld geen huursubsidie, AOW, bijstand en hypotheekrenteaftrek. Omdat ze wel sociale premies en btw betalen, is elke tijdelijke arbeidsmigrant goed voor een positief saldo van 1.800 euro voor de schatkist. Dat blijkt uit een berekening van SEO Economisch Onderzoek in Amsterdam.

Het is eens een ander geluid dan berichten over Polen die overlast veroorzaken omdat ze dronken zijn of met te velen zijn ondergebracht in slechte en krappe huisvesting, erkent onderzoeker Ernest Berkhout van SEO. 'Tijdelijke arbeidsmigratie levert een positieve bijdrage aan de economie.'

Moderne migrant
Deze eeuw is de traditionele migrantenstroom uit Turkije en Marokko gestopt en vervangen door de 'moderne migratie' van Europese werknemers. De moderne migrant verschilt flink van het traditionele beeld van de gastarbeider die sinds de jaren zestig eerst uit Zuid-Europa en daarna uit Turkije en Marokko kwam. De meeste moderne immigranten komen uit Polen. Ze zijn jong en hebben vaak nog geen gezin. De moderne arbeidsmigrant blijft vaak slechts een paar maanden. Dit jaar werken er zo'n tweehonderdduizend tijdelijke arbeidsmigranten uit de zogeheten MOE-landen (Midden- en Oost-Europa) in Nederland. Gemiddeld blijven ze vijftien weken. Ruim 80 procent komt uit Polen.

Er zijn naar schatting 286- tot 325 duizend immigranten uit de MOE-landen in Nederland. Het onderzoek beperkt zich tot de 200 duizend tijdelijke immigranten die in Nederland werkzaam zijn. Het gaat vooral om Polen die via een Nederlands uitzendbureau werken of hier in dienst zijn.

Illegalen, maar ook kleine zelfstandigen, zijn in die cijfers niet meegenomen. De kosten en opbrengsten van die groepen zullen iets ongunstiger afsteken, vermoedt Berkhout. 'Ze dragen geen sociale lasten af, maar profiteren wel van de straatverlichting. Polen zijn hier over het algemeen om arbeid te verrichten. In de bouw wordt veel met Poolse zzp'ers gewerkt. Dat betekent dat een werkgever winst kan maken en Nederlanders tegen lagere prijzen hun woning kunnen laten verbouwen.'

Geen concurrenten
Volgens SEO vormen de buitenlandse arbeidskrachten geen concurrentie voor Nederlandse werkenden. 'Ze werken vaak in banen waarvoor Nederlanders niet staan te trappelen. Ze doen veel seizoenswerk in de landbouw. Een werkloze uit Groningen gaat niet drie weken asperges steken in Limburg. Polen doen dat wel. Als er werk is, zijn ze er; daarna gaan ze weg. Sommige Polen komen een paar keer per jaar terug.'

Groot verschil met de oorspronkelijke gastarbeiders is dat de moderne migrant meestal niet blijft. Dat komt vermoedelijk doordat de afstand met thuis kleiner is. Bovendien behouden Europese migranten hun rechten als ze Nederland verlaten. Dat geldt niet voor de Turken en Marokkanen.

Ongeveer 40 procent van de Polen is na tien jaar nog in Nederland. SEO heeft niet onderzocht wat zij kosten, maar Berkhout vermoedt dat voor die groep hetzelfde geldt als voor de autochtone bevolking. 'Gemiddeld genomen kom je uit op nul: je kost niets en je levert niets op. Tot je 65ste lever je geld op, daarna kost je geld. En iemand draagt het meeste bij tussen zijn 25ste en 30ste, en dat is vaak de leeftijd waarop arbeidsmigranten komen.'

Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van onder andere Stichting Verzekering Buitenlandse Werknemers, die meer inzicht wil in de doelgroep.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden