Plastic moet straks in de afvalbol

Nederlanders kunnen tegenwoordig ook hun plastic afval in een aparte afvalbak stoppen: een speciale plastic bol. Zeventig gemeenten hebben ze inmiddels neergezet.

Naast een oranje plastic bol bij winkelcentrum Toolenburg in Hoofddorp staat een vrouw met een boodschappentas vol afval. De tas bevat kranten, flessen en een plastic tasje. Minutieus haalt ze daaruit de ene na de andere verpakking. Een kunststof folie waar volgens het opschrift ooit beenham inzat, een lege fles allesreiniger, een yoghurtdrinkbus, een paar wikkels waar tijdschriften in hebben gezeten.

‘Zo’, zegt ze, ‘nu nog even naar de papierbak en dan kan ik boodschappen doen.’ Het wegbrengen van het plastic scheelt veel ruimte in haar afvalcontainer, zegt ze. ‘Dat plastic maakt dat het deksel vaak niet dicht kan. Daardoor heeft de vuilnisman problemen om de container zonder knoeien in de vuilniswagen te krijgen. En ik doe het ook voor het milieu.’

De vrouw in Hoofddorp is een pionier – de rest van Nederland zal haar dit jaar volgen. Want na maandenlange onderhandelingen tussen de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en de verpakkingsindustrie Nedvang is vorige week overeenstemming bereikt over de hoogte van de vergoeding die de producenten aan de gemeenten voor het plastic zullen betalen.

Die is met 30 procent verhoogd van 376 tot 475 euro per ton ingezameld kunststofverpakkingsafval. De gemeenten krijgen bovendien ruim een euro per inwoner voor communicatie, zoals spotjes op de regionale televisie en folders. Ook krijgen ze anderhalve euro vervoerskosten per kilometer van de gemeentegrens naar het regionale verzameldepot. Dat geld wordt opgebracht uit de afvaltaks die wordt geheven op verpakkingen.

Gemeenten mogen niet mopperen. ‘De vergoeding is ruim voldoende om de kunststofverpakkingen in te zamelen. Wat minder zou, zelfs in de grotere steden, ook volstaan’, heeft afvaldeskundige Henk Klein Teeselink van HKT Projecten berekend. Veel hangt wel af van de respons. Want hoe voller de bakken en zakken, hoe rendabeler de inzameling. ‘Daarom is het ook goed dat het oorspronkelijke idee van louter inzameling van flessen en flacons is verlaten en nu alle plastic verpakkingen worden verwerkt.’

De consumenten in Hoofddorp reageren in elk geval enthousiast. ‘Ik doe sinds het begin mee’, zegt een dame op de fiets met een volle tas plastic. ‘Het scheelt ruimte in mijn container, en dus ook geld, want voor een grotere container moet ik een hogere afvalheffing betalen. En het is goed voor het milieu, want van dat plastic maken ze nieuw plastic.’

Het gedrag van beide dames op een koude doordeweekse winternamiddag in Hoofddorp heeft de goedkeuring van afvalbedrijf De Meerlanden. In de regio Haarlemmermeer verwerkt het bedrijf het afval van bijna 128 duizend huishoudens.

‘Minder gedoe met de container, geldbesparing en het milieu. En zo moeilijk is het niet’, somt Andrea van de Graaf van De Meerlanden de redenen op voor de consument om mee te doen. ‘Mensen moeten oud papier, lege flessen en nu ook kunststof afval gewoon meenemen bij hun gang naar de supermarkt.’ De consument moet thuis zelf een kratje of een zak regelen, en het vaak kleverige afval niet te lang bewaren.

Als elk huishouden 25 kilo plastic per jaar inlevert, worden de doelen gehaald. Het zou duurder zijn om het afval bij de mensen thuis op te halen dan wanneer zij het zelf naar een afvalbol brengen. Een bol bovengronds is bovendien goedkoper dan een ondergrondse zuil. Drukke locaties, zoals winkelcentra, vergen twee bollen die twee keer per week moeten geleegd; elders is eenmaal genoeg. ‘Het kost de gemeente in de beginperiode tijd om de inzameling nauwkeurig af te stellen’, zegt Klein Teeselink. ‘Maar het kan uit, ook in grote steden als Amsterdam en Rotterdam.’

Afvalbedrijf De Meerlanden kan niet wachten op de uitbreiding. ‘Wanneer we vergunning hebben om op meer plekken bollen te plaatsen, kunnen we beter communiceren met de burgers’, zegt Barry Bokhorst, teamleider reiniging.

‘We kunnen tegelijk meer reclame maken voor de glasbak, de oud papierbak en gft. Als op onze huisvuilwagens staat: ‘Deze wagen rijdt op uw vergiste schillen’, spreekt dat mensen aan.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden