ProfielHajir Hajji

Personeelsnummer 120 zwaait nu de scepter over 65 duizend Action-werknemers

Hajir Hajji in oktober 2017 als manager van een Action-winkel in Amsterdam-Zuid. Beeld Ivo van der Bent
Hajir Hajji in oktober 2017 als manager van een Action-winkel in Amsterdam-Zuid.Beeld Ivo van der Bent

Vers van de havo begon Hajir Hajji 24 jaar geleden aan haar eerste bijbaantje als vakkenvuller en caissière bij Action. Vanaf 1 januari is ze de nieuwe topvrouw van de prijsvechter.

Jonathan Witteman

Zo letterlijk had hij het eigenlijk niet bedoeld, grinnikt ex-Action-topman Ronald van der Mark als hij terugdenkt aan het jaar dat zijn rechterhand Hajir Hajji in een diabolisch tempo het aantal nieuwe filialen van de prijsvechter verdubbelde. ‘Ik had alleen maar gezegd: hoe zouden we het aantal winkelopeningen kunnen verhogen van 25 naar 50?’, zegt Van der Mark, tussen 2011 en 2015 bestuursvoorzitter van de anno nu grootste koopjesketen van Europa. ‘Wat mij betreft waren we gewoon aan het sparren.’

Groot was daarom zijn verrassing toen een tijd later bleek dat Hajji het nog met talloze enerzijdsen en anderzijdsen omzwachtelde gedachtenspinsel van haar baas had opgevat als een marsorder. ‘Zij had zich al voorgenomen om vijftig nieuwe filialen te openen, terwijl het nog helemaal niet duidelijk was hoe we dat zouden moeten bolwerken, qua inkoop, leveranciers, magazijnen en vrachtwagens. Maar uiteindelijk wist ze het nog voor elkaar te krijgen ook.’

Eenhoornknuffels

Dinsdag maakte Action – het emporium voor al uw opblaaszwembaden, eenhoornknuffels en boeddhavormige theelichthouders – de benoeming wereldkundig van zijn nieuwe hoogste baas: de 41-jarige Hajir Hajji. Vanaf nieuwjaarsdag is zij de topvrouw van het bedrijf waar ze 24 jaar geleden vers van de havo begon als vakkenvuller en caissière. De ooit met personeelsnummer 120 begonnen Hajji treedt daarmee in de voetsporen van de in 2015 aangetreden Sander van der Laan, onder wiens leiding het nu 65 duizend werknemers tellende Action groeide van 655 naar bijna 1900 filialen, verdeeld over negen landen, van Gdansk tot Lourdes.

Haar carrière had anders kunnen lopen als de lokale bakker of supermarkt 24 jaar geleden als eerste hadden toegehapt op haar sollicitaties naar een bijbaantje, vertelde de telg uit een tienkoppig Marokkaans-Amsterdams gezin – vader, moeder, zes meisjes, twee jongens – ooit in een interview met Het Parool. De Action aan het Waterlandplein in Amsterdam-Noord hapte het snelst toe. ‘Vanaf dag 1 had ik er een goed gevoel bij, en dat kwam vooral door hoe mensen met elkaar omgingen. Het was voornamelijk gewóón: iedereen was bereid je te helpen, het was heel toegankelijk, we hadden het heel leuk met elkaar.’

Action, in 1993 met één Enkhuizens winkeltje gelanceerd door oprichters Gerard Deen en Rob Wagemakers, bestond toen Hajji er begon uit slechts een paar handenvol filialen. Deen en Wagemakers waren duidelijk gecharmeerd van de dochter van een Marokkaanse NS-medewerker, want binnen de kortste keren schopte ze het tot bedrijfsleider en daarna rayonleider, terwijl ze in de avonduren een managementstudie afrondde.

Leuk en vlot

‘Ik vind het ontzettend knap dat ze het zover heeft geschopt’, zegt de Markense Action-caissière en bijna-pensionado Joke Zeeman (66), die woensdag haar allerlaatste werkdag beleeft bij de Action in Volendam. Toen de voormalige bediende van een slagerij en cd-winkel meer dan twintig jaar geleden bij de Action begon, was het de destijds nog piepjonge Hajji die haar een week lang wegwijs maakte. ‘Spiegelen, met klanten omgaan, de winkel stofzuigen, ik heb ontzettend veel van haar geleerd. Later, bij mijn 12,5-jarig jubileum, heeft ze me nog eens spontaan opgebeld om me te feliciteren. Een ontzettend leuke, vlotte vrouw.’

Als er iets is dat Hajji typeert, dan is het die keer dat ze zielsbedroefd was door de uitslag van een tevredenheidsonderzoek onder het Action-personeel, herinnert Sandra van Halderen zich, de voormalige HR-directeur van de prijsstunter. ‘De uitslag was ontzettend goed, een 8,5. Maar zij was helemaal ontdaan, ze vond het een slechte score, en trok het zich als operationeel directeur heel erg persoonlijk aan, alsof ze gefaald had. Terwijl we met een tevredenheidsscore van 8,5 echt tot de top van de detailhandel behoorden. Ik heb toen heel erg op haar moeten inpraten dat het geen reden voor schaamte was, maar voor trots.’

Net zo typerend is haar werklust en leergierigheid, zegt oud-Action-topman Van der Mark. Hij zag het toen het Engels na de overname door private equity-investeerder 3i het Nederlands verdreef als de voertaal in de bestuurskamer van Action. ‘In het begin was haar Engels nog niet goed genoeg, maar ze heeft het ongelooflijk snel opgepikt, mede door een weekje bij de nonnen in Vught. Hetzelfde laken een pak voor haar presentaties: ze was helemaal niet gewend te presenteren voor grote groepen. In een mum van tijd heeft ze zich dat eigen gemaakt.’

Werkpaard

‘Ik heb nooit begrepen hoe ze toe kan met zo weinig slaap’, zegt Van Halderen. De moeder van drie kinderen begint al om half vijf ’s morgens aan haar werkdag, en gaat geregeld tot middernacht door. ‘Zij voelt zich daar goed bij, het is een ongelooflijk werkpaard.’

Van der Mark herinnert zich nog hoe doodkalm Hajji negen jaar geleden bleef toen Action het eerste Franse filiaal opende in Courrières en alle IT-systemen op tilt sloegen. ‘De klanten stonden in rijen dik voor de deur, maar de kassa’s deden het niet meer. Ik kneep hem, ik dacht: jeetje, dat hebben wij weer. Maar zij bewaarde de rust en regelde dat de klanten iets lekkers kregen terwijl we de systemen weer aan de praat probeerden te krijgen. Binnen een half uur was het probleem opgelost. Die doortastendheid, dat tekent haar.’

Drie dingen over Hajir Hajji

In haar beginjaren was Hajji meermaals het slachtoffer van gewapende overvallen op Action-filialen. Eén keer ging dit gepaard met bruut geweld: zo sloegen de overvallers haar met hun pistool, een traumatisch incident waarvoor ze in therapie is geweest, vertelde ze het FD. Het sterkte Hajji om de slachtofferhulp en veiligheidsprotocollen binnen Action te verbeteren.

Hajji kwam vorig jaar in opspraak toen ze op het hoogtepunt van de coronacrisis een brief schreef aan leveranciers, waarin ze aankondigde dat Action voortaan niet binnen zestig, maar negentig dagen zou betalen. ‘Achteraf denk ik dat we het anders hadden kunnen aanpakken’, blikte Hajji daar later op terug.

‘Die opmerking van Schimmelpenninck deed me nog het meest’, zei ze na de ophef over haar brief tegen het FD. Volkskrant-columnist Sander Schimmelpenninck noemde Action de ‘frikandel van de retail’: ‘alles is verwerpelijk aan die winkel, maar de onderontwikkelde Nederlandse consument vreet het’. ‘Zo laag spreken over onze klanten en het bedrijf waarvoor ik sta, raakt me enorm.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden