Per uur 59 cent loonsverhoging in elf jaar tijd

Als fitnessinstructeur een lager loon dan een vakkenvuller

De fitnessinstructeur is de grote verliezer in de strijd om meer loon. Hij haalt bij lange na niet het loon van een vakkenvuller.

In de sportschool van ex-topjudoka en -judobondscoach Marjolein van Unen liggen de uurlonen van werknemers beduidend hoger dan bij de meeste concurrenten. Foto Guus Dubbelman/de Volkskrant

59 cent. Zoveel loonsverhoging heeft fitnessinstructeur Jeffrey Jansen Eyken Sluyters (54) in elf jaar tijd gehad. Hij begon bij zijn sportschool in Rotterdam Hoogvliet, tegenwoordig Fitland geheten, met 11,25 euro bruto per uur. Tegenwoordig strijkt de groepslesdocent RPM - de longen uit je lijf fietsen - 11,84 euro per uur op. Trek daar de inflatie van af en je houdt een loonsverlaging over. Qua koopkracht is hij nu ruim een euro en een dubbeltje per uur slechter af dan elf jaar geleden.

'En ik bouw helemaal geen pensioen op', zegt de Rotterdammer, die pratend soms even snel demarreert als op de fiets. Het is dat Jeffrey er een fulltimebaan naast heeft als adviseur in de scheepvaart. 'Want van fitness kun je geen gezin onderhouden.'

Quote 500

Terwijl fitness met afstand volkssport nummer één is. Bijna 3 miljoen Nederlanders zijn lid van een sportschool. Ter vergelijking: de grootste sportbond, voetbalbond KNVB, telt 1,2 miljoen leden. Jaarlijks stroomt meer dan 1 miljard euro aan omzet door de kassa's en pinautomaten van de 1.850 Nederlandse fitnesscentra, schat accountantskantoor Deloitte. De eigenaren van de grootste ketens, Basic Fit en Fit For Free, prijken in de Quote 500.

Daar is op de salarisstrookjes weinig van te merken. Fitnessinstructeurs verdienen fors minder dan vakkenvullers, ontdekte vakbond FNV bij een rondgang langs 300 sportscholen. 'Gemiddeld iets meer dan 9 euro, net boven het minimumloon', zegt Auke den Otter van FNV Sport. 'Vergelijk dat met de salarisschaal van Albert Heijn: een vakkenvuller van 23 jaar of ouder krijgt 10,30 euro per uur.'

In het woord 'salarisschaal' zit hem de kneep. De fitnessbranche heeft geen cao, laat staan schalen. Dat willen werkgevers niet. Personeel is daardoor voor een loonsverhoging afhankelijk van de goedertierenheid van sportschooleigenaren. Dat geldt ook voor hun pensioen: het meeste fitnesspersoneel bouwt niet of nauwelijks pensioen op.

Werkgevers beginnen het probleem langzamerhand in te zien. 'Wij erkennen de zorgen van onze medewerkers, en gaan daarmee aan de slag', belooft Harold van Breemaat van Fitland, een keten met 45 sportscholen. Ook de consument is deels debet, vindt werkgeversvereniging NL Actief. Veel consumenten vinden dat ze voor 200 euro per jaar moeten kunnen sporten, net als bij andere sportverenigingen. 'Ze vergeten dat verenigingen draaien op subsidie, terwijl sportscholen ondernemingen zijn, zonder gemeenschapsgeld', zegt Kim Rainger van NL Actief. Om de concurrentiestrijd te overleven moeten sportscholen wel snijden in de (personeels)kosten.

Kan zijn, zegt Den Otter. 'Maar er zijn genoeg branches waar de concurrentie net zo moordend is, maar waar werkgevers toch een serieus salaris betalen.'

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Marjolein van Unen: 'Als je als klant maar 20 euro per maand betaalt voor je abonnement, help je de arbeidsvoorwaarden van werknemers ook niet echt vooruit.' Foto Guus Dubbelman/de Volkskrant

Goedkoop abonnement

Dat het anders kan, bewijst ex-topjudoka en -judobondscoach Marjolein van Unen. In haar state-of-the-art sportschool in Brielle liggen de uurlonen van werknemers beduidend hoger dan bij de meeste concurrenten. Daar betalen klanten ook wel meer voor dan bij lowbudgetclubs. Sporten kan bij Van Unen vanaf 25 euro per maand, maar onbeperkt fitnessen met begeleiding kost circa 45 euro.

'In de lowbudgetmarkt werken ze vaak met korte contractjes', zegt Van Unen. 'Wij willen het anders doen, met vaste contracten. Onze medewerkers kennen haast iedereen, dat heb je minder als je steeds van personeel wisselt. Maar als je als klant maar 20 euro per maand betaalt voor je abonnement, help je de arbeidsvoorwaarden van werknemers ook niet echt vooruit.'


Lees hier meer over de uitkomst van de CBS-cijfers

Sport- en horecawerknemers grootste verliezers qua koopkracht
Fitnessinstructeurs, zwemleraren en andere werknemers in de sector 'sport en recreatie' hebben sinds de eeuwwisseling een vijfde van hun koopkracht zien verdampen. Daarmee zijn de 76 duizend Nederlanders in deze bedrijfstak de grote verliezers van de door stagnerende lonen geplaagde 21ste eeuw. Dat blijkt uit een analyse van CBS-cijfers.

Meer over