nieuws stakingen

Opnieuw grote pensioenstakingen in het openbaar vervoer

Personeel van de NS en het streekvervoer legt op 28 mei in Amsterdam, Rotterdam en Den Haag een dag lang het werk neer. De werknemers staken voor een lagere AOW-leeftijd en een hoger pensioen. De acties worden georganiseerd door vakbonden FNV, CNV en VCP en zijn de opmaat naar een landelijke dag met pensioenacties op woensdag 29 mei. 

FNV-voorzitter Han Busker spreekt op de Dam tijdens de landelijke actiedag voor een goed pensioen. Vakbonden eisen dat de AOW-leeftijd wordt bevroren op 66 jaar. Beeld ANP

De vakbonden voeren de druk op het kabinet en de werkgeversorganisaties op om snel tot een pensioenakkoord te komen. Vakbonden, werkgevers en regering zijn al jaren met elkaar in onderhandeling over een nieuw pensioenstelsel. Vorig jaar leek een akkoord binnen handbereik, maar liep de vakbeweging uiteindelijk weg van de onderhandelingstafel. Het kabinet kwam de bonden te weinig tegemoet, stelde FNV-voorman Busker eind november, nadat het overleg was vastgelopen. 

In ruil voor een nieuw pensioenstelsel eisen de bonden dat de pensioenen worden geïndexeerd (dat de uitkering meestijgt met de inflatie), dat mensen met zware beroepen eerder kunnen stoppen met werken en dat de AOW-leeftijd wordt bevroren op 66 jaar. De AOW, de ouderenuitkering voor alle Nederlanders, staat eigenlijk los van het aanvullende pensioen dat werknemers en werkgevers samen sparen. Maar de bonden hebben de stijgende AOW-leeftijd onderdeel gemaakt van de pensioenonderhandelingen.

66 symbolische minuten

De twee actiedagen eind mei zijn een vervolg op de grote pensioenacties van 18 maart. Ook toen staakten NS-medewerkers en stonden treinen in de vroege ochtend 66 symbolische minuten stil. Gedurende de dag kwamen stakende werknemers uit tal van sectoren bijeen om te demonstreren voor een beter pensioen. De acties werden halverwege de middag afgelast vanwege de aanslag in Utrecht. 

Naast de staking in het openbaar vervoer op 28 mei roepen de bonden werknemers in onder meer de bouw en de metaalindustrie op om woensdag 29 mei te staken. Op die dag vinden demonstraties plaats in Groningen, Eindhoven, Arnhem en Den Haag. 

Bonden, werkgevers en kabinet zijn het erover eens dat het pensioenstelsel aan vernieuwing toe is. De kassen van de pensioenfondsen zijn goed gevuld, maar de pensioenen groeien al jaren niet mee met de inflatie en hebben verschillende fondsen moeten korten op de uitkeringen. Ook volgend jaar dreigen nieuwe kortingen. De huidige strenge regels dwingen de fondsen tot het oppotten van geld om toekomstige pensioenen te kunnen garanderen. 

Compensatie

Op de onderhandelingstafel liggen plannen om de pensioenen flexibeler te maken, de oudedaguitkering kan dan omhoog in financieel goede tijden en omlaag wanneer fondsen kampen met lage rendementen op hun beleggingen. Fondsen hoeven dan niet meer enorme buffers te hanteren en kunnen de pensioenen weer laten meegroeien met de inflatie. Het kabinet wil ook af van de zogeheten ‘doorsneesytematiek’, waarbij jongeren relatief meer bijdragen aan de pensioenpot dan hun oudere collega’s. Veel veertigers en vijftigers die halverwege hun carrière zijn, dreigen slachtoffer te worden van die ingreep in het stelsel. De bonden eisen dat deze generaties worden gecompenseerd. Dat kost waarschijnlijk miljarden. 

Tegelijkertijd leggen de bonden een flinke rekening bij het kabinet door te eisen dat de AOW-leeftijd niet verder mag stijgen. Momenteel groeit de AOW-leeftijd gestaag naar 67 jaar en groeit daarna mee met de stijgende levensverwachting. De vakbeweging gaat de straat op met leuzen als ‘66 in beton’ en ‘45 jaar is lang genoeg’.

‘Zaak tussen bonden en kabinet’

Werkgeversvereniging VNO-NCW reageert geprikkeld op de aankondiging van nieuwe acties. De vakbonden duperen mensen en bedrijven met de stakingen, terwijl ze hun pijlen zouden moeten richten op het kabinet, stelt de belangenclub van het bedrijfsleven. ‘Dit draait vooral om een zaak tussen vakbonden en kabinet, vanwege de AOW-leeftijd', schrijft VNO. De bonden zouden er goed aan doen om aan de onderhandelingstafel tot een akkoord te komen in plaats van op te roepen tot stakingen, vinden de werkgevers. 

Een leeg Utrecht Centraal in de vroege ochtend van 18 maart. Treinpersoneel staakte voor een beter pensioen. Beeld Raymond Rutting

Nieuw stelsel kan kortingen waarschijnlijk niet voorkomen

De financiële positie van pensioenfondsen is de afgelopen tijd zo verslechterd dat ook een nieuw pensioenstelsel de verlaging van miljoenen pensioenen waarschijnlijk niet kan voorkomen. Kabinet, vakbeweging en werkgevers hoopten die juist weg te nemen met afspraken over een nieuw stelsel. De verslechtering van de fondsen legt daarmee een nieuwe hypotheek op het overleg. Lees hier het nieuwsbericht. 

‘Utrecht’ overheerst tijdens pensioenacties

Het had de dag moeten worden van het massale pensioenprotest, maar de politiek had maandag door de gebeurtenissen in Utrecht wel wat anders aan haar hoofd. In de Rotterdamse Ahoy willen de stakers niet echt scanderen. Lees hier de reportage over de acties op 18 maart.  

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden