'Ook deze crisis is het gevolg van nieuwe technologie'

De huidige malaise is het gevolg van de dotcomcrisis. Maar er is hoop. ‘We staan voor een technologische Gouden Eeuw.’..

Amsterdam De economische crisis is veroorzaakt door nieuwe technologieën en ligt daarmee volledig in het verlengde van grote crises van de afgelopen 250 jaar. Tot deze conclusie komt Menno van Doorn, directeur van het Verkenningsinstituut Nieuwe Technologie (VNIT). Komende dinsdag presenteert het VNIT er een boek over.

Niet de grote zakenbanken, speculanten en falend toezicht zijn de oorzaak van de crisis, maar nieuwe technologie?

‘De afgelopen 250 jaar hebben we een aantal grote crises gehad. Neem bijvoorbeeld de ‘kanaleneconomie’ aan het eind van de 18de eeuw. Een persoon begon geld te verdienen met het graven van kanalen, daardoor ging iedereen het doen, net zo lang tot de hele economie draaide op het graven van kanalen. Op het moment dat er geen nieuwe kanalen meer nodig waren, donderde het systeem in elkaar. Vervolgens ging men al die kanalen pas echt benutten.

‘Vergelijkbare ontwikkelingen zag je rond de stoom-, de staal- en de olie-economieën die daarop volgden; een opbouwperiode van ongeveer dertig jaar, dan een crisisperiode en dan een periode van weer zo'n dertig jaar waarin de nieuwe techniek werd uitgenut. De huidige crisis kun je dus niet los zien van de dotcomcrisis.’

Maar die voltrok zich al tien jaar geleden.

‘Als reactie op die crisis is iedereen weer hard teruggehold naar zijn oude manier van werken. Daarmee hebben we de economische crisis toen voor ons uit geduwd.

‘Nu zien we met zijn allen in dat het anders moet, dat we naar een nieuwe manier van werken moeten. In de Volkskrant zei Peter Elverding deze week dat de koek groter moet. Onze boodschap is dus dat hij niet groter moet, maar dat het een heel andere koek moet worden. We moeten een soort herindustrialisatie bewerkstelligen.’

Hoe zal dat in zijn werk gaan?

‘Als je het verband tussen de dot-comcrisis en de economische crisis ziet en je trekt de parallel met voorgaande crises, kun je dus beredeneren dat we de komende twintig, dertig jaar die nieuwe technologie verder kunnen gaan benutten.

‘Er staat een technologische Gouden Eeuw voor de deur. Als je ziet hoe de wereld er momenteel voor staat dan ligt het voor de hand ervan uit te gaan dat we die technologie zullen gebruiken om de wereld duurzamer te maken.

‘Internet heeft ook een autonome kracht, dat zie je bijvoorbeeld goed bij de olieramp bij olieconcern BP. Door internet is de imagoschade voor een onderneming bij zo'n ramp veel groter dan vroeger, omdat je zoveel meer mensen, veel makkelijker bereikt. Bedrijven zullen door deze ontwikkeling gedwongen worden humaner te worden.’

Het klinkt allemaal hoopvol, maar in de huidige plannen van alle partijen staat duurzaamheid ver onderaan op de agenda.

‘Over vier jaar zijn er weer verkiezingen en er zijn genoeg mensen en organisaties bij wie het nog wel op de agenda staat. We moeten sowieso meer naar ontwikkelingen op de lange termijn kijken. Ik heb reële hoop dat het goed komt. Gewoon omdat het moet.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden