Ontwikkelingslanden lopen jaarlijks 90 miljard euro mis door belastingontduiking multinationals

BNP Paribas boekte op de Kaaiman-eilanden 134 miljoen euro winst, terwijl het daar geen werknemers in dienst heeft.

Een jongen houdt zijn puppy vast in Nieu Bethesda, Zuid-Afrika. Beeld anp

De Britse Barclays bank heeft 42 werknemers in Luxemburg, die samen een winst wisten te boeken van 557 miljoen euro. Dat is een winst van ruim 13 miljoen per werknemer, 348 maal meer dan de gemiddelde werknemers van de bank. In Ierland haalden de grootste twintig in 2015 samen een winst op van 2,3 miljard euro. De Spaanse bank BBVA boekte in Ierland bijna 7 miljoen euro winst per werknemer.

De twintig grootste banken in Europa laten een onevenredig groot deel van hun winst in belastingparadijzen vallen. Een kwart van alle winst, zo'n 25 miljard euro, wordt behaald in Ierland, Luxemburg en exotische oorden als Singapore, Bermuda, Mauritius en de Kaaimaneilanden.

Dit blijkt uit onderzoek van ontwikkelingsorganisatie Oxfam, die spreekt van grootschalige belastingontwijking. Oxfam stelt dat dit voor het eerst in kaart is gebracht omdat EU-banken sinds 2015 verplicht zijn hun winstcijfers en belastingen van land tot land te publiceren.

Onder het onderzoek vallen banken als HSBC, Barclays, Deutsche Bank en Santander. De Nederlandse banken Rabobank en ING vertonen volgens Oxfam geen agressief belastinggedrag.

Bij andere banken is het winstbedrag 'meestal niet in verhouding met de werkelijke economische activiteiten die banken in die landen ondernemen'. Vooral Luxemburg en Ierland zijn favoriete toevluchtsoorden. In 2015 boekten de grootste Europese banken een winst van 4,9 miljard euro in Luxemburg. Dat is meer dan de winsten in Groot-Brittannië, Zweden en Duitsland bij elkaar. Bijzonder voor een landje waar 0,008 procent van de wereldbevolking woont en dat goed is voor 0,08 procent van het wereldwijde bbp, constateert Oxfam.

Francis Weyzig, belastingexpert van Oxfam Novib: 'Het is tijd om een einde te maken aan ongewenste belastingpraktijken. De nieuwe bankenrapportages over de omvang van activiteiten, winst en belasting per land, helpen daarbij. Maar er moet nog veel veranderen. Ontwikkelingslanden verliezen jaarlijks 90 miljard euro aan overheidsinkomsten door belastingontwijking. Oxfam pleit dan ook voor uitbreiding van deze publicatieverplichting naar alle sectoren.'

Overheden lopen wereldwijd miljarden mis doordat multinationals belasting ontwijken, zoals eerder bleek uit de Offshore Leaks, de Swiss Leaks, de Lux Leaks en de Panama Papers.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.