‘Ondernemen is fouten maken’

Fokke de Jong (32) opende zeven jaar geleden zijn eerste pakkenwinkel. Inmiddels werken er 180 mensen bij zijn bedrijf SuitSupply....

Zeven jaar geleden opende je je eerste pakkenwinkel langs de A4. Inmiddels zijn het er zestien door heel Nederland. Dat gaat hard.

‘Ja. Zeker voor Nederlandse begrippen zijn we best hard gegroeid. Ik wist ook wel dat dat ging gebeuren. Ik ben er mee begonnen omdat ik er graag een mooi bedrijf van wilde maken. En waar je in gelooft, dat ga je uiteindelijk ook krijgen.’

En het eind is nog niet in zicht, want er blijven maar winkels bijkomen.

‘Dit jaar openen we vier nieuwe locaties. Ik verwacht hier in Nederland naar twintig of 22 winkels te kunnen, en dan loop je op het eind. Dus zijn we nu over de grens aan het kijken.

‘Het is niet zo dat ik hier een mega-ambitieus roll-out-plan heb liggen met een ringbandje erdoor. We werken niet vanuit een hele harde ambitie. Oscar Wilde zei: Ambition is the last refuge of the failure. Ik geloof daar wel in. Je moet geen doelen najagen die niet authentiek zijn, die niet bij je passen. Wij hebben veel meer wat de Engelsen noemen een propensity towards success. Waarbij de reis en het avontuur het leukst zijn. En gedrevenheid, omdat je doet wat je leuk vindt. Iemand die jarenlang op financial accounting zit, er eigenlijk niets aan vindt, maar er toch werkt omdat hij de uiteindelijke ambitie heeft om CEO te worden, wordt heel ongelukkig.’

En geen CEO.

‘Inderdaad. Dat is het gevaar van ambitie: dat die niet gepaard gaat met authentieke gedrevenheid.’

Heb je die altijd al gehad, die gedrevenheid? Je komt niet uit een ondernemersfamilie.

‘Nee, ik kom uit een medische familie. Mijn vader is dierenarts, de helft van de familie is medicus. Het is een interessant vak, maar ik kon er mijn ondernemerschap te weinig in kwijt, dat zag ik al vrij snel.’

Op de middelbare school handelde je in flipperkasten en brommers.

‘Ik heb altijd wel mijn handeltjes gehad en mijn geld verdiend. Ik kan niet zoveel anders, denk ik. Met een vriendje op de middelbare school wilde ik op een gegeven moment op Koninginnedag Levi’s 501 spijkerbroeken gaan verkopen. Dus wij op zoek naar een container Levi’s. De muur was net gevallen, dus we kwamen heel veel Oost-Europeanen tegen die ook allemaal een container 501’s zochten. Eén van die mensen tipte ons dat de melkpoeder een volwassen, goed geoutilleerde industrie was in Tsjechië. Dus op een gegeven moment verkochten we melkpoeder in Nederland. Tsja. Richard Branson zegt: Business opportunities are like buses, there’s one coming every five minutes.’

En tijdens je studie rechten ben je in de pakkenhandel terechtgekomen.

‘Ik ben ooit begonnen omdat ik vond dat de pakken die je in de markt kon krijgen, een te lage kwaliteit hadden. Wij wilden een heel mooi gesneden Italiaans pak leveren voor niet te veel geld. En we wisten dat het kon.

‘Een pak dat in Italië het atelier uitkomt, kost ongeveer 100 euro. Dan gaat het door de organisatie van – zeg – meneer Cornelliani. Die heeft een marge nodig van 100 procent, soms zelfs iets meer. Dus dan kost het pak 200 euro. Vervolgens gaat het naar een agent, die het moet verkopen aan al die winkels, en er ook nog eens 30 procent bij doet: 260 euro. Die winkelier moet ook z’n geld verdienen, want hij heeft een dure locatie, en doet er naast pakken ook andere dingen bij. Hij calculeert ongeveer 3.0, dus dat pak hangt in de schappen voor 780 euro.’

Hoe doe jij dat?

‘Wij beginnen gewoon bij die 100 euro en nemen met iets minder marge genoegen omdat we ons alleen focussen op pakken, overhemden en dassen. We hebben onze eigen productie en distributie opgezet, dus we houden alles in eigen hand. Daardoor kunnen wij datzelfde pak verkopen voor twee-tot driehonderd euro. En inmiddels werken hier 180 mensen.’

In een interview uit 1999, toen je net begonnen was, zei je dat je in de laatste fase van je studie zat, maar dat die wel eens lang kon gaan duren. Heb je het eigenlijk ooit afgemaakt?

‘Nee, het ging veel te hard in het begin. Ik was toch eigenlijk nooit van plan iets met die rechtenstudie te gaan doen. Ik heb er eerder spijt van dat ik er niet eerder mee ben gestopt. Als je ondernemer wilt worden, moet je zo min mogelijk en zo kort mogelijk studeren, daar ben ik van overtuigd.

‘Ik was laatst op Nijenrode uitgenodigd om iets te komen vertellen over ondernemen voor mensen die een ondernemerscursus aan het volgen waren. Ik vroeg die mensen: wat vind je dat ondernemen is? Dan krijg je allemaal abstracte beschrijvingen – plannen maken, managen... Maar niet waar het in essentie om gaat, en dat is dingen doen. Van A naar B komen. En dan ontdek je along the way wel waar het probleem zit.’

En je moet goed zien waar de kansen liggen.

‘Ja, dat geldt voor ondernemers, maar ook voor de mensen die we hier in het bedrijf aannemen. Natuurlijk heb je kennis en ervaring nodig, maar je moet ook gewoon handig zijn. Dingen voor elkaar krijgen.’

Heb je wel eens een grote fout gemaakt?

‘Fouten maken is onze core business. Dat klinkt misschien raar, maar wij zijn continu bezig met nieuwe dingen. Ondernemen is heel veel fouten maken, maar net iets meer goed doen dan fout. En béter dan de ander.

‘Zeker in Nederland hoef je maar heel weinig net iets beter te doen. Het is hier vrij makkelijk ondernemen.’

Ja? Maar ondernemers klagen toch altijd over te veel regels?

‘Ja, maar die gelden voor iedereen, en zijn voor iedereen hetzelfde. Het is een externe factor, die veel mensen als slecht excuus gebruiken om niet te gaan ondernemen.

Het grootste verschil tussen Nederland en andere landen is dat de competitiviteit hier vele malen lager ligt. Er zijn heel veel mensen die de keuze maken om niet te ondernemen, want je kunt hier heel comfortabel en goed leven, zonder dat je voor jezelf moet beginnen.

‘Als je wel wat wilt, ook als je in loondienst werkt, kan je heel ver komen, want je hebt nog niet zo veel competitie. Niet echt. Dat denk je wel, maar ga maar eens in wat andere landen kijken. Daar lopen iets meer terminators rond dan hier.

‘Wij stimuleren onze mensen ook om fouten te maken, want dat is het leukste leerproces dat er is. Zolang het creatieve fouten zijn. Ik heb het natuurlijk niet over domme dingen of slordigheden. Maar mensen die iets nieuws doen, iets uitproberen, en dat gaat fout, dat vind ik fantastisch.

‘Je zal je erin vergissen hoeveel bedrijven er zijn waar mensen risico’s hebben genomen die niet goed uitpakten, en waarop ze worden afgerekend. Er zijn maar weinig bedrijven die risico’s stimuleren. En dat proberen wij wel.’

Wat voor baas ben je, denk je zelf?

(Stilte). ‘Ik kan redelijk staccato uit de hoek komen. Ik ben iemand die van confrontaties houdt. Dat heb ik de afgelopen jaren wel geleerd: confrontaties werken vaak heel goed om zo snel mogelijk de pijn op tafel te krijgen. Ik gooi zo nu en dan wel eens een granaatje om vervolgens te kijken hoe de splinters liggen.

‘Maar ik ben ook heel goed in het overbrengen van energie. Ik schop een bal vooruit, meestal ook in de goeie richting, en zorg dat de neuzen dezelfde kant op staan. Maar ik zorg wel dat we elkaar scherp houden. De kopjes mogen zo nu en dan wel over tafel. Hoeveel energie er in bedrijven wordt verbrand met om de hete brij heendraaien... Die tijd hebben we gewoon niet. We willen heel veel meer bereiken. Dan moet je elkaar niet een beetje gaan zitten ontzien.’

Ben je veeleisend?

‘Ja. Om hier te kunnen werken moet je sterk in je schoenen staan. Als je geen ervaring hebt is dat niet erg, er zijn genoeg mensen die je een boel kunnen leren. Maar we houden niet jaren achtereen je handje vast. Je moet een podium voor jezelf creëren. Als jij zegt: ik ben heel goed en getalenteerd, maar na een half jaar zie ik er niks van, dan ga ik je echt niet onder je bureau vandaan halen. Dat moet je zelf doen.

‘Wij zoeken gewoon mensen die een hele leuke reis willen maken. Die niet van negen-tot-vijf willen, een natje en een droogje, en ook nog een heel leuk sociaal leven...

‘Natuurlijk begrijp ik dat ik daar misschien anders in zit dan veel anderen, maar de meeste mensen die in onze onderneming zitten, die vinden het avontuur mooi.’

Hoe ziet een gemiddelde dag voor jou eruit?

‘Ik sta om een uur of zeven, acht op. Dan ga ik hardlopen. We willen in oktober met een groepje de marathon van New York lopen, dus elke ochtend loop ik tien, vijftien kilometer.

‘Daarna ga ik even naar kantoor. Maandag is mijn kantoordag, dan zijn er veel vergaderingen. Verder probeer ik zo min mogelijk op kantoor te zijn, maar in het land. Ik ga langs alle winkels.

‘Gelukkig krijg ik langzamerhand steeds meer tijd om bezig te zijn met de ontwikkeling van het bedrijf. In de eerste paar jaar stond ik continu met al mijn vingers in alle pappen. Nu steek ik zo nu en dan nog wel eens mijn vinger erin, maar alleen om te voelen of de pap warm of koud is. Het enige waar ik me nog echt tot in detail mee bemoei is marketing, onze merkprofilering.’

Kun je je werk wel eens loslaten, op vakantie ofzo?

‘Nee. Da’s ook het aardige. Als je je werk leuk vindt, dan is vakantie ongeveer het meest vermoeiende dat er is. Mensen die zeggen: ik moet echt even opladen, die snap ik niet. Je haalt toch je kicks uit je werk? Dat heeft alles te maken met werk doen waar je gedreven in bent, dat je leuk vindt om te doen. Als jij vijf hoog achter onder een tl-buis Excelsheets zit te maken, terwijl dat niet is waar je blij van wordt, ja, dan moet je heel vaak op vakantie.’

Heeft het succes van je onderneming jou persoonlijk veranderd?

‘Ik ben meer op mijn gevoel gaan vertrouwen. Waar ik voorheen misschien dingen uitgebreid ging uitzoeken en onderzoeken, ga ik nu meer op mijn gevoel af. Want dat heeft me in het begin ook succes gebracht. Die plannen met die ringbandjes erdoor heb je eigenlijk alleen maar nodig om uit te leggen dat die ene beslissing misschien niet goed was, maar dat je er wel goed over na had gedacht.

‘Ik sta ook wel meer open voor raad en adviezen van anderen. In het begin denk je: allemaal gelul, ik doe wat ik wil, maar dan gaat het een keer mis en denk je: dat had ik toch even anders moeten doen. Die zekerheid verandert niet, maar je staat meer open voor kritiek en andere meningen.’

‘Trouwens: zo succesvol vind ik mezelf niet. Daar ben ik nooit mee bezig. Ik vind eerder dat het allemaal veel te langzaam en stroperig gaat. We willen dit jaar vier winkels openen, maar het gaat soms zó traag. En voordat iets er staat, ben je er al een halfjaar mee bezig geweest. Tegen die tijd is er alweer een andere klus. Ik zeg wel vaak dat het goed gaat, maar nooit dat we daarom achterover kunnen leunen.’

Hoeveel pakken verkoop je eigenlijk in een jaar?

‘Dat is niet zo belangrijk. Uiteindelijk gaat het niet om hoeveel pakken je verkoopt, maar om hoeveel mensen blij worden van jouw product. En daar hebben we er heel veel van.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden