NieuwsVakbond

Ondanks de crisis houdt vakbond FNV vast aan looneis van 5 procent

Vakbond FNV heeft maandag de cao-eisen voor komend jaar gepresenteerd. Ondanks de coronacrisis blijft de bond vasthouden aan de looneis van 5 procent. Zij het in vitale sectoren en sectoren ‘waar het goed gaat’ zoals de zorg en in de supermarkten.

Bij het monument van Willem Drees op de Hofplaats krijten actievoerders de eis van een minimumuurloon van 14 euro op de stoep.Beeld Martijn Beekman

De wereld mag sinds dit jaar ingrijpend zijn veranderd, de inzet van FNV aan de cao-tafels blijft vrijwel ongewijzigd. In de onderhandelingen met werkgevers zal de vakbond ook komend cao-seizoen pleiten voor een minimumloon van 14 euro, alsmede voor meer vaste contracten en een loonsverhoging van 5 procent in vitale en goedlopende sectoren. Dat staat in het arbeidsvoorwaardenbeleid 2021 dat de vakbond maandag, traditiegetrouw de dag voor Prinsjesdag, presenteerde.

Vooral die looneis, sinds 2018 de hoogste in dertig jaar, is opvallend in crisistijd. Werkgevers uitten begin deze maand juist hun zorgen over de eerder overeengekomen loonstijgingen nu de economie krimpt. Het kabinet gaf het afgelopen halfjaar miljarden uit om de loonkosten van 2,6 miljoen werknemers (deels) te compenseren die door de coronacrisis zonder werk kwamen te zitten. Wat overigens niet kon voorkomen dat 322 duizend banen verloren gingen en het aantal werklozen met 26 procent toenam.

Toch zijn er volgens Zakaria Boufangacha, coördinator arbeidsvoorwaardenbeleid van FNV, genoeg sectoren waar het nog wél goed gaat, zoals in de zorg, bij de post- en pakketbedrijven en supermarkten. ‘Die winst moet eerlijk worden verdeeld’, vindt hij. ‘Een goed draaiend bedrijf als Ahold of Jumbo heeft mensen in dienst die zonder toeslagen niet rond kunnen komen omdat hun loon zo laag is.’

Bovendien is Boufangacha ervan overtuigd dat hogere lonen een dempend effect zullen hebben op de recessie. ‘Je moet investeren in werknemers. Helemaal de minima want die zullen geld niet oppotten maar uitgeven.’ De vakbondsman vindt bijval van hoogleraar arbeidseconomie Joop Schippers. ‘Dat extra loon kan een buffer in de koopkracht zijn, zeker als we in de situatie blijven zitten waarin we minder geld in het buitenland kunnen uitgeven en dus met wat we extra verdiend hebben lekker in Nederland uit eten gaan.’

Zwaar geraakte sectoren

Wel is het volgens Schippers zaak dat de vakbeweging de loonsverhoging echt alleen eist bij bedrijven die goed draaien. Anders kunnen de stijgende personeelskosten reden zijn voor werkgevers om personeel te ontslaan of minder mensen in dienst te nemen. Boufangacha is bereid daarin te differentiëren. In zwaar geraakte sectoren wil hij afspraken maken over de herverdeling van werk, bijvoorbeeld door oudere werknemers eerder met pensioen te sturen zodat jongeren aan het werk kunnen blijven. En als een baan ophoudt te bestaan, moeten werknemers worden begeleid van werk naar werk.

Werkgeversvereniging AWVN is blij dat de bond een ‘opening naar maatwerk’ biedt. ‘Dat ze geen centrale loonwens meer op tafel leggen, biedt perspectief. Nu de praktijk nog’, stelt een woordvoerder. Wel zouden de werkgevers liever zien dat de lonen meer zouden ‘mee-ademen’ met de economie. Bijvoorbeeld door 5 procent van het loon resultaatafhankelijk te maken. Maar daar voelt de vakbeweging niet voor.

Of de looneis van FNV veel gehoor zal krijgen, is nog maar de vraag: ook in economisch voorspoedige tijden kwam de gemiddelde loonstijging niet boven de 3,2 procent uit. Sinds het uitbreken van de coronacrisis is dat percentage fors gedaald. Zo noteerde de AWVN in augustus een loonstijging van 1,5 procent. Overigens lagen veel cao-onderhandelingen de afgelopen maanden stil vanwege de onzekere economische vooruitzichten. Tot en met augustus werden 93 cao’s afgesloten, in een normaal jaar zijn dat meer dan tweehonderd.

Verder lezen

Vorige maand legde de FNV al een thuiswerkregeling op de cao-tafels: werkgevers moeten volgens de bond gaan meebetalen aan de koffie en elektriciteit die we thuis gebruiken.

FNV pleit al langer voor een verhoging van het minimumloon maar werkgevers vinden het een slecht idee. Wat zeggen de economen?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden