Ondanks andere voorkeur kiest AEX voor één Eurobeurs

Als het aan de Amsterdamse effectenbeurs had gelegen was er nooit één Europese beurs gekomen. Nu die onafwendbaar lijkt, wil de AEX toch meedoen....

Van onze verslaggever

Lucas van Grinsven

AMSTERDAM

Wordt de Europese beurs een Microsoft-beurs of een netwerkbeurs, vroeg directeur G. Möller van de Amsterdam Exchanges (AEX) vorige maand retorisch aan een zaal vol beurshandelaren in Luxemburg. Als het aan hem lag kozen de Europese beurzen voor een netwerk-benadering. Dat betekent dat alle Europese beurzen hun zelfstandigheid zouden behouden en via een open computersysteem met elkaar concurreren.

Vorige week, nog geen maand later, kondigen de effectenbeurzen van Londen en Frankfurt aan dat ze gaan samenwerken, een overeenkomst die grote kans heeft uit te vloeien in één handelsplaats in Frankfurt. Aanvankelijk voor de grote aandelenfondsen, later wellicht voor alle fondsen. Een Microsoft-benadering dus, geen netwerkbeurs. En Möller reageerde afgelopen zaterdag in NRC Handelsblad dat hij zich hierbij wil aansluiten.

'Alleen zij die gedachten hebben, kunnen van gedachten veranderen', is een gezegde dat uitstekend van toepassing lijkt op de Amsterdamse beursdirecteur. Möller wordt achterhaald door de ontwikkelingen ('Ik had dit initiatief nooit voor mogelijk gehouden', zegt hij over het Duits-Britse initiatief) en zonder dralen waait hij mee met de heersende wind.

Hij blaast bovendien hoog van de toren want als hij zich inkoopt, wil Möller een flink aandeel in de nieuwe Europese beursonderneming. 'Wij willen een behoorlijk stuk van die taart', zegt hij. Als de handel in grote Amsterdamse fondsen vertrekt naar Frankfurt, krijgt de Amsterdamse beurs dat straks gecompenseerd door zijn deelname in die beurs.

Al lijkt Möller misschien wel op een burgemeester in oorlogstijd door zich zo gemakkelijk te laten beïnvloeden door de gebeurtenissen, toch blijft hij trouw aan zijn uitgangspunt dat de klanten moeten bepalen wat er gebeurt met de Europese beurzen. Grote banken hebben de Britse en Duitse beurzen in elkaars armen gedreven, en als deze pijlers onder de effectenhandel één Europese beurs eisen, wie is Möller dan om zich daartegen te verzetten. Als de banken hun zin niet krijgen, kunnen zij desnoods zonder tussenkomst van de beurzen handelen. En dan kijken alle Europese beurzen werkeloos toe.

Ook in een ander opzicht blijft Möller standvastig, namelijk dat het voor de koper en verkoper van aandelen niet mag uitmaken of er één Europese beurs is in Frankfurt of een virtuele beurs van samenwerkende en concurrerende beursjes. Ook bij die virtuele beurs moet de handelaar met een muisklik de beste Europese prijs (in euro's) kunnen selecteren, en dan zoekt het computersysteem wel uit of die order in Amsterdam of Londen wordt uitgevoerd.

Omdat dubbele, driedubbele of vierdubbele noteringen op verschillende Europese beurzen voor de meeste fondsen niet zijn weggelegd, betekent zo'n virtuele Europese beurs natuurlijk dat de meeste handel zal blijven lopen via de bestaande kanalen. De voorkant, het computerscherm bij de handelaar ziet eruit als één Europese beurs, de achterkant blijft hetzelfde, namelijk verschillende beurzen met ieder hun eigen fondsen. Akzo, Philips en Baan blijven dan vooral Amsterdamse fondsen.

Maar goed, het wordt waarschijnlijk geen virtuele Europese beurs, en toch die ene beurs in Frankfurt. Zelfs dan hoeft er voor de Amsterdamse beurs niet veel te veranderen. De sterke positie die het kleine Amsterdam dankt aan zijn grote Nederlandse bedrijven wordt overgeheveld naar Frankfurt in ruil voor aandelen. Consequentie is wel dat er mogelijk werkgelegenheid en kennis verdwijnt.

Möller was zaterdag niet de enige die razendsnel de gevolgen overzag van de Brits-Duitse overeenkomst en zijn strategie aanpaste. De directeur van de Londense optiebeurs LIFFE verraste met een pleidooi voor hechte samenwerking en mogelijke fusie met de Londense effectenbeurs LSE, iets dat voorheen nooit is besproken.

Ook de Franse beurs voelde zich gepasseerd. De Duitse beurscommissaris Rolf Breuer zei echter dat nog twaalf maanden van onderhandelingen nodig zijn met de Londense tegenhanger over vijf samenwerkingspunten. Pas daarna zouden andere Europese beurzen kunnen plaatsnemen aan de onderhandelingstafel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.