Nog steeds veel gif in bloed van omwonenden DuPont in Dordrecht

Omwonenden van de teflonfabriek van het bedrijf DuPont in Dordrecht hebben nog altijd een gevaarlijk hoge concentratie van het giftige zuur PFOA in hun bloed. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu trof bij bloedonderzoek onder 382 mensen concentraties tot wel 147 nanogram PFOA per milliliter bloed aan, ruim boven de veilig geachte grens van 89 nanogram.

Huizen in Sliedrecht tegenover Dupont aan de andere kant van het MerwedekanaalBeeld Freek van den Bergh

Ook al stoten de fabrieksschoorstenen al vijf jaar geen PFOA meer uit, de jarenlange blootstelling aan het zuur heeft mogelijk de gezondheid van buurtbewoners geschaad, concludeert het RIVM. Mogelijke schade kan zijn verhoogd cholesterol, een lager geboortegewicht van kinderen en toename van een enzym dat op leverschade zou kunnen duiden.

Andere mogelijke gezondheidsrisico's van PFOA (voluit perfluoroctaanzuur) zijn onder meer nier- en zaadbalkanker, schildklierziektes en chronische darmontsteking, hoewel geen zekerheid bestaat over de relatie met PFOA, schrijft het RIVM.

Risico op kanker

'Over het risico op kanker moeten bewoners zich niet al te veel zorgen maken, dat is heel beperkt', zegt hoogleraar toxicologie Martin van den Berg (Universiteit Utrecht) in reactie op het RIVM-onderzoek.

Volgens Van den Berg toont dat onderzoek duidelijk aan dat de uitstoot van giftige stoffen door DuPonts teflonfabriek 'onacceptabel hoog' is geweest. 'DuPont en de overheid hadden strenger moeten zijn.'

Staatssecretaris Sharon Dijksma (Infrastructuur en Milieu) erkent dit. 'Ik constateer dat met de kennis van nu de blootstelling in het verleden te hoog is geweest', schrijft ze donderdag in een brief aan de Tweede Kamer. 'Mensen kunnen daar negatieve effecten van hebben ondervonden. Zelfs nu, vijf jaar na het stopzetten van de emissie, zien we bij een deel van de direct omwonenden nog concentraties waarbij nadelige effecten, hoe klein wellicht ook, niet uit te sluiten zijn.'

Berucht

De omstreden fabriek van DuPont (tegenwoordig Chemours geheten) stootte tussen 1970 en 2012 PFOA uit, gebruikt voor het teflon in onder meer tapijten, regenjassen en antiaanbaklagen van pannen. Omdat de fabriek aan de Merwede al vijf jaar geen PFOA meer uitstootte en de uitstoot al in 2002 fors was teruggeschroefd, zouden de concentraties in het bloed van buurtbewoners volgens het RIVM nu 'ruim' onder de 89 nanogram moeten liggen.

Bij veel naaste omwonenden bleek dit niet het geval. De RIVM-onderzoekers gaan ervan uit dat de gemiddelde omwonende vroeger tussen de 90 en 130 nanogram PFOA in het bloed had, ver buiten de veiligheidsmarge.

In de Verenigde Staten is DuPont berucht om de decennialange blootstelling van omwonenden en fabrieksarbeiders aan schadelijke stoffen als PFOA en het oplosmiddel DMAc, gebruikt in de productie van lycra.

In Amerika lopen duizenden rechtszaken van oud-werknemers en buurtbewoners die zeggen ziek te zijn geworden van de chemicaliën in de schoorsteenwalmen en rivierlozingen van DuPont. Een cause célèbre is de met één neusgat en een misvormd rechteroog geboren Bucky Bailey, wiens moeder tijdens haar zwangerschap begin jaren tachtig had gewerkt in een teflonfabriek van DuPont in West-Virginia.

In Nederland doet Justitie onderzoek naar de Dordtse lycrafabriek van DuPont, waarvan zeker 33 vrouwelijke werknemers doodgeboren baby's, miskramen, baarmoederhalskanker of kinderen met afwijkingen kregen na blootstelling aan DMAc, zoals bleek uit onderzoek van EenVandaag.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden