Nog honderden potentiële Farooks

Eén iPhone opengebroken, nog 999 te gaan. Dat is de conclusie na het nieuws dat de FBI afziet van een opzienbarende rechtszaak tegen Apple. De federale recherche wilde de fabrikant dwingen de beveiliging te kraken van de iPhone van een terrorist. Dat dwangmiddel is niet langer nodig. De FBI vond zelf een methode om in het  mobieltje te spieken van Syed Farook, de Amerikaan die in december samen met zijn vrouw 14 mensen doodschoot in Californië, zogenaamd uit naam van de islam.

Mensen protesteren op 23 februari voor de Apple Store in San Francisco. Ze tonen hiermee support aan Apple voor het niet meewerken met de FBI. Beeld epa

In depots van politie en justitie in de VS liggen nog honderden 'Farooks'. Dat zijn in beslag genomen smartphones en computers die als bewijsmateriaal kunnen dienen in strafzaken tegen de eigenaars ervan. Eigenaars die net als Farook hun apparaat met een wachtwoord onleesbaar hebben gemaakt. Al die toestellen vormen honderden potentiële rechtszaken rond dezelfde principiële vraag: mag de staat fabrikanten dwingen de beveiliging op hun apparaten op te heffen?

Volgens de regering hoefde Apple alleen in dit specifieke geval, voor deze specifieke smartphone, software te schrijven die de beveiligingsmechanisme zou omzeilen. Ammehoela, vonden het bedrijf en zijn medestanders. Een keer meewerken schept een precedent, niet alleen in de VS, maar ook in de boze buitenwereld.

Ingebakken zwakheid

Die vrees lijkt niet ongegrond. Tegelijkertijd met de Farook-zaak liep bij een federale rechtbank in New York een soortgelijke procedure. Hier wil het openbaar ministerie een blik kunnen werpen in de telefoon van een drugshandelaar. En hier oordeelde de rechter recent dat Apple terecht zijn medewerking weigert. Justitie is in hoger beroep gegaan.

In Frankrijk en Groot-Brittannië wil men dat getouwtrek voor zijn. Daar zijn wetten in de maak die Apple zouden dwingen een 'achterdeurtje' in zijn iPhones in te bouwen. Zo'n ingebakken zwakheid zijn Apple helemaal een gruwel. 'Een sleutel onder de deurmat zou daar niet alleen liggen voor de goedzakken', waarschuwde het bedrijf Britse parlementariërs onlangs. 'Ook schurken zullen hem vinden.' Apple heeft de Nederlandse regering aan zijn zijde gevonden, net als de Duitse overheid.

Syed Farook Beeld epa

Politiek

Op één punt zijn regering en Apple het volledig eens: deze kwestie hoort niet thuis in de rechtszaal. Het is een politiek vraagstuk. Het Amerikaanse Congres moet bepalen hoe ver burgers, en dus ook criminelen en terroristen, zich mogen beschermen tegen een glurende staat. Het antwoord op die vraag bepaalt hoe zwaar de encryptie mag zijn op smartphones en andere apparaten. In een land waar de argwaan tegen de centrale overheid groot is, zal dat nog een hele kluif worden.

Het terroristenkoppel was er kennelijk ook niet gerust op dat hun digitale bewegingen uit handen van de autoriteiten zouden blijven. Twee andere telefoons die ze gebruikten werden vernield teruggevonden bij hun appartement. Of de FBI daar nog informatie uit heeft kunnen lospeuteren, is niet bekend.


Zero day bug

Wekenlang riep de FBI dat het geen middel had om de vergrendelde iPhone open te breken van Syed Farook, de man die vorig jaar een bloedbad aanrichtte in de Californische stad San Bernardino. Vorige week maakte de federale recherche bekend dat het een mogelijk breekijzer in handen had gekregen. Dit weekeinde was het toestel gekraakt. Hoe is dat in zijn werk gegaan? De FBI wil er niks over kwijt, alleen dat een buitenstaander hulp heeft aangeboden. Welke methode die onbekende heeft ontwikkeld, is onbekend. Het meest voor de hand liggende scenario is dat het hulpje in de beveiliging van de iPhone een weeffout heeft gevonden. Om specifiek te zijn een 'zero day bug', een weeffout die nog door niemand anders is opgemerkt. Bedrijven, maar ook criminelen betalen grof geld om als eerste en enige weet te krijgen van zo'n onontdekte kwetsbaarheid, de eersten om te verhinderen dat de anderen daar misbruik van maken. Apple looft zulke beloningen niet uit. De fabrikant eist dat de FBI aan haar onthult hoe ze Farooks iPhone heeft weten open te krijgen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden