Niemand leert van Philips' uitglijder

Het ongerechtvaardigde optimisme over de winst van Philips in april 1990, kost het elektronicaconcern nu tien miljoen gulden. Andere beursgenoteerde bedrijven lijken weinig van de zaak te hebben geleerd....

'Bedrijven zullen misschien beter op hun woorden gaan letten', meent Reinier Westeneng, beleggingsanalist bij effectenhuis Stroeve naar aanleiding van de schikking die Philips vorige week trof met benadeelde beleggers. 'Maar ik hoop niet dat ze helemaal niets meer zullen zeggen.' Dat zou de zekerheid onder beleggers niet bevorderen.

Voorlopig hoeft Westeneng zich geen zorgen te maken. Er zijn nog genoeg bedrijven die zonder veel moeite een winstverwachting uitspreken. Echt bang lijken ze niet te zijn geworden van de schadeclaims die Philips kreeg na de uitglijder van tien jaar geleden.

Toenmalig topman Cor van der Klugt verzekerde beleggers in april 1990 dat de winst sterk zou verbeteren om nog geen maand later met desastreuze cijfers over het eerste kwartaal te komen. In de Verenigde Staten wisten beleggers daar datzelfde jaar nog een schadevergoeding van 9,25 miljoen dollar uit te slepen.

Nederlandse aandeelhouders moesten langer wachten: pas vorige week kwam Philips met geld over de brug. Niet omdat het bedrijf toegaf fouten te hebben gemaakt, maar om van de zaak af te zijn. Toch was de Vereniging van Effectenbezitters (VEB), die de zaak had aangespannen, tevreden. De boodschap is overgekomen: onzorgvuldigheid met koersgevoelige informatie kost geld.

Juist de afgelopen maanden struikelt het ene na het andere beursfonds over zijn omgang met koersgevoelig nieuws. Wolters Kluwer, Elsevier en KLM hebben zelfs kwistig gestrooid met winstwaarschuwingen. Alleen hebben ze die slechts aan een kleine groep beleggers gemeld, terwijl ze het grote publiek onwetend hielden.

En juist toen de VEB en Philips de schikking vorige week bekend maakten, bleek dat NBM Amstelland ook de mist lijkt te zijn ingegaan. Het bouwconcern wist al half augustus dat de halfjaarcijfers 'dramatisch' waren, maar meldde dat pas op 2 september.

De beurs onderzoekt nu of deze vier bedrijven de regel hebben overtreden die gebiedt dat koersgevoelig nieuws 'onverwijld' wordt gemeld. De Angelsaksische gewoonte om zuinig te zijn met voorspellingen en verwachtingen - ingegeven door de angst voor schadeclaims - , heeft in Nederland nog niet post gevat.

Dat hoeft ook niet, vindt advocaat en hoogleraar effectenrecht aan de Rijksuniversiteit Groningen, Michaël den Boogert: 'Mínder meedelen is niet de oplossing van het probleem. De regel zegt dat je koersgevoelige informatie openbaar moet maken, dus je handelt evenzeer fout als je geen mededeling doet.'

Nederlandse bedrijven hebben de gewoonte om bij de publicatie van de resultaten een indicatie te geven van de resultaten die zij in het lopende jaar verwachten. 'Als een bedrijf het dan niet haalt, is er niks aan de hand. Mits daar een logische verklaring voor is', meent Westeneng. VEB-directeur Peter Paul de Vries ziet evenmin enig kwaad in het geven van prognoses. Integendeel, hoe vaker hoe beter. Een bedrijf dat zijn winstverwachting niet kan waarmaken, en zijn voorspelling in een zogenoemde profit warning moet herroepen, moet daar alleen een goede verklaring voor hebben.

Philips kon de plotselinge tegenvaller indertijd onmogelijk verklaren en moet nu tien miljoen betalen. Of Wolters Kluwer, Elsevier, KLM en NBM Amstelland hun handelen wel kunnen uitleggen, moet blijken uit het onderzoek van de beurs. Maar de beurs is een tandenloze tijger, hij kan niets anders doen dan bedrijven die het beursreglement overtreden, berispen. Daarom zullen de vier bedrijven ongestraft blijven. Want evenmin als de beursfondsen, hebben beleggers geleerd van de uitglijder van Philips: Er is nog geen enkele schadeclaim ingediend.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden