De kwestie Peter de Waard

Net als Caesar in de annalen van het Romeinse rijk verdient Mario Draghi zijn plek in die van het eurorijk

Peter de Waard

De Romein Mario Draghi trad vlak na zijn aantreden in de voetsporen van Julius Caesar. Hij kwam, zag en overwon.

Bij zijn eerste optreden in november 2011 wist hij met een verrassende renteverlaging de economie een nieuwe impuls te geven. Bij zijn tweede optreden in december 2011 kondigde hij een leenprogramma aan van 500 miljard euro aan waarmee hij de banken een helpende hand toestak.

Negen maanden later kwam zijn grootste wapenfeit. Hij wist de op dat moment dreigende ineenstorting van de eurozone te voorkomen door de legendarische woorden uit te spreken die het ‘veni, vidi, vici’ van de financiële wereld zijn geworden: ‘Within our mandate the ECB is ready to do whatever it takes to preserve the euro. And believe me it will be enough’. ‘Binnen zijn mandaat is de ECB bereid alles te doen wat nodig is om de euro te behouden. En geloof mij dat zal genoeg zijn.’ Deze simpele zin veranderde de loop van de geschiedenis. De voorspelde ondergang van de euro kwam er niet en Draghi werd Super Mario.

Inmiddels is hij de man die de rente afschafte. In zijn obsessie om ‘whatever it takes’ inflatie te bewerkstelligen verlaagde hij de rente tot nul en liet banken toebetalen om geld bij de ECB te stallen. Zeven jaar lang drukte hij als een gek bankbiljetten bij en wisselde het ene monetaire verruimingsprogramma voor de banken af met het andere om ervoor te zorgen dat geld gratis bleef. Inmiddels groeit een hele generatie op die het woord rente of interest nauwelijks meer kent. Maar inflatie is er nog altijd niet. Daarvoor is een loon- en prijsspiraal nodig. En zelfs Super Mario kan die niet uit het niets toveren.

Inmiddels zien spaarders hun vermogen krimpen. Pensioenfondsen moeten korten. Het rendement op staatsobligaties van landen met een rating van A of hoger is al jaren niet meer dan enkele tienden van procenten of nog minder. Inmiddels staat 8.000 miljard aan staatsschuld in de wereld uit met een negatief rendement.

Volgens sommigen is dit de grootste zeepbel in de wereld. Landen kunnen zich in de schulden blijven steken en krijgen daar geld op toe. Huizen zijn voor starters onbetaalbaar geworden doordat bijna gratis hypotheken de woningprijzen hebben doen exploderen.

Of er ooit weer rente komt is inmiddels twijfelachtig. Japan kent het begrip al dertig jaar lang niet meer. De Fed in de VS deed tien jaar na de crisis een poging met enkele renteverhogingen, maar keert al weer op zijn schreden terug. En in de eurozone zal de rente dit jaar niet worden verhoogd en misschien komende decennia ook niet (‘Opa, vertel mij van de tijd dat je rente kreeg op de Zilvervloot’). Geld is voor eeuwig gratis, omdat monentaire stimulering permanent beleid is geworden.

Net als Caesar in de annalen van het Romeinse rijk verdient Draghi zijn plek in die van het eurorijk. Als Super Mario en Mister 0-procent.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden