Mogelijke fusie AkzoNobel en Axalta: betekent dat het einde van de soap rond Akzo?

Een fusie tussen een groot en een klein bedrijf lijkt meer op een overname. Zo wil AkzoNobel het samengaan met Axalta juist niet voorstellen. Het tactische doel is de kans zelf overgenomen te worden te verkleinen.

De Sikkens-verffabriek van AkzoNobel in Sassenheim. Beeld Marcel van den Bergh

Nieuwe ontwikkelingen in de soap rond AkzoNobel: de Nederlandse verf- en chemiemultinational bevestigde maandag 'constructieve gesprekken' te voeren met het Amerikaanse Axalta over een 'fusie van gelijken'. Daardoor moet een 'wereldwijd leidende producent van verf en coatings' (industriële lakken) ontstaan. AkzoNobel staat onder grote druk sinds het eerder dit jaar een overnamebod van ruim 27 miljard euro van het Amerikaanse PPG afwees. Dit tot woede van (activistische) aandeelhouders, die een flinke overnamepremie misliepen. De aandeelhouders zetten het Nederlandse bedrijf sindsdien onder druk om zich op te splitsen en hogere winsten te boeken.

De toenadering van Akzo tot Axalta roept twee vragen op. Is het samengaan van beide bedrijven inderdaad een fusie van gelijken? En is AkzoNobel geholpen met zo'n samengaan?

Het antwoord op de eerste vraag is helder: nee. Het deel van AkzoNobel dat zich bezighoudt met verf en lakken heeft een omzet van 9,5 miljard euro. Bij Axalta is dat 3,5 miljard euro. Het Nederlandse concern heeft ook ongeveer drie keer zoveel werknemers als de Amerikaanse branchegenoot. Dat Akzo niettemin spreekt van een 'fusie van gelijken' heeft vooral tactische motieven. Zo stoot Akzo de aandeelhouders van Axalta niet voor het hoofd. Door de overname van Axalta te presenteren als een amicale 'fusie' hoopt het Nederlandse bedrijf ook nieuwe onrust onder de eigen aandeelhouders te voorkomen. AkzoNobel is nog herstellende van de overnameperikelen eerder dit jaar. Er is net een nieuwe topman (Thierry Vanlancker) aangetreden, die Ton Büchner is opgevolgd. Vanlancker moet AkzoNobel splitsen in een chemiebedrijf en een verf- en lakkenbedrijf. In zulke omstandigheden ook nog een grote miljardenovername doen, lijkt niet verstandig. Nog een voordeel: een bod in contanten op Axalta kan een hoger tegenbod uitlokken, bijvoorbeeld van PPG, dat eerder dit jaar AkzoNobel wilde overnemen. Bij een fusie via een aandelenruil, is de kans op complicaties kleiner.

Maar helpt een 'fusie' AkzoNobel ook echt uit de problemen?

De 'fusie' met Axalta lijkt de Nederlandse multinational vooral meer massa op te moeten leveren. Als AkzoNobel komend voorjaar volgens plan gesplitst is, dan is de verf- en coatingstak met 9,5 miljard euro de nummer drie. De rivalen Sherwin-Williams en PPG hebben omgerekend 13,6 en 12,3 miljard euro omzet. Met de 3,5 miljard euro van Axalta erbij nestelt AkzoNobel zich qua omzet comfortabel in de mondiale top van verf- en lakkenfabrikanten. Die toppositie maakt een kans op een nieuwe ongewenste overnamepoging bij AkzoNobel aanzienlijk kleiner. Voormalige prooi Akzo probeert nu een jager te worden.

Axalta: klein in Nederland

Een fusie van Akzo en Axalta zou het nieuwe gecombineerde bedrijf inkoopvoordelen moeten opleveren. Overlappende activiteiten kunnen worden geschrapt. Het is de vraag of dat veel oplevert. Axalta heeft een vestiging in Tiel, maar hoeveel werknemers die telt, en hoe groot de omzet is, blijft onduidelijk. De telefoon werd maandag niet opgenomen. Het bedrijf uit Philadelphia is actief in 130 landen. De specialist in hoogwaardige verf voor industriële toepassingen is ruim 150 jaar oud. Door fusies en overnames werd het onderdeel van de Amerikaanse chemiereus DuPont. Daarvan werd het in 2014 afgesplitst, verkocht en naar de beurs gebracht.

Problemen

Of de fusie doorgaat, is nog de vraag. Beleggersvereniging VEB wijst erop dat Axalta weet hoe hard AkzoNobel de 'fusie' nodig heeft, nu het is benaderd. AkzoNobel zal waarschijnlijk diep in de buidel moeten tasten voor de 'fusie'. Het Nederlandse bedrijf zal meer eigen aandelen moeten bieden per aandeel Axalta dan op grond van de verschillen in omvang gerechtvaardigd zou zijn. Het is de vraag of de (activistische) aandeelhouders van AkzoNobel blij zullen zijn met die 'overbetaling'.

VEB-directeur Paul Koster wijst nog op een ander probleem. De nieuwe top van AkzoNobel moet het bedrijf splitsen, de rendementen opschroeven, nieuwe commissarissen benoemen - president-commissaris Antony Burgmans zwaait af - en nu dus ook nog een 'fusie' voor elkaar zien te krijgen.

'Het is de vraag of dat niet te veel is', zegt Koster. Het is de VEB-voorman verder opgevallen dat AkzoNobel het bij de 'fusie' met Axalta niet heeft over reorganisaties, duurzaamheid of mogelijke problemen met mededingingsautoriteiten. 'Dat waren eerder dit jaar wel de argumenten voor het afwijzen van PPG. Nu hoor ik Akzo daar ten onrechte niet over.'

Tekst gaat verder onder de grafiek.

Warren Buffett

Een van de grootaandeelhouders van Axalta is 'superbelegger' Warren Buffett. Berkshire Hathaway, het beleggingsvehikel van Buffett, nam twee jaar geleden voor een half miljard dollar (481 miljoen euro) een belang van 8,7 procent in het Amerikaanse verf- en lakkenbedrijf. 'Buffett is dol op het kijken naar opdrogende verf', meldde CNN. Mochten Akzo en Axalta inderdaad samengaan, en mocht Buffett zijn aandelenpakket daarbij aanbieden, dan is dat de tweede 'Nederlandse' investering van het 87-jarige 'orakel uit Omaha'. In 2012 kocht Buffett (via dochterbedrijf CTB) het Nederlandse Meyn, een grote producent van kippenslachtlijnen in Oostzaan.

Even afwachten

Over ongeveer een maand moet duidelijker worden of Akzo de problemen nu echt onder controle krijgt, of dat de soap gewoon verdergaat. Het bedrijf heeft op 30 november een buitengewone aandeelhoudersvergadering, een 'bava', over onder meer de benoeming van nieuwe commissarissen. Dan wordt ook duidelijk wat Akzo's grootste en luidruchtigste aandeelhouder Elliott van de 'fusie' vindt. Deze Amerikaanse aandeelhouder heeft deze zomer een wapenstilstand gesloten met Akzo, die de komende maand afloopt. Elliott wilde maandag niet ingaan op de avances van Akzo richting Axalta.

Ook de andere aandeelhouders lijken even af te wachten. Het aandeel AkzoNobel sloot maandag op de Amsterdamse beurs vrijwel stabiel op plus 0,7 procent.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden