Moet kernbommaker op de beurs?

Peter de Waard
null Beeld ap
Beeld ap

Derivaten zijn financiële massavernietigingswapens, zei superbelegger Warren Buffett. In Nederland zijn behalve woningbouwcorporaties ook het midden- en kleinbedrijf volgestouwd met derivaten als renteswaps die nu neerkomen als een atoominslag.

Niemand denkt erover het ministerie van Defensie te privatiseren, laat staan het Pentagon. Maar banken die deze wapens bezitten, zoals ABN Amro en SNS, moeten aan de marktwerking worden blootgesteld omdat Dijsselbloem nog een deel van de investering van Wouter Bos terug wil.

Elke dag blijkt uit de miljardenboetes voor grootschalige manipulaties met rentes en valuta's dat banken nog niet met een vuurwerkbom kunnen omgaan. De hoogste bankbestuurders wassen hun handen in onschuld, omdat zij niet wisten wat er omging in hun eigen speeltuinen (de zogenoemde dealing rooms), waar handelaren op de bonussen joegen.

Bij de banken is er geen president die als enige de geheime code van de massavernietigingwapens kent; of het nu om nucleaire (derivaten) of chemische (giftige leningen) gaat. En omdat de bestuurders hun eigen toko niet in het gareel kunnen houden, komt er steeds meer regelgeving, waarbij toezichthouders (AFM, DNB en ECB) moeten zorgen dat geen bankier massavernietigingswapens fabriceert. Hierbij moet elk bancair boutje en schroefje drie keer worden goedgekeurd. Eigenlijk is daardoor van marktwerking allang geen sprake meer.

Banken zullen binnenkort meer juristen in dienst hebben dan account-managers en economen samen. Alleen zo kunnen ze de toezichthouders van dienst zijn en de gaatjes in de regelgeving ontdekken die het mogelijk maken ergens op een concurrerende markt te opereren.

HSBC maakte al bekend het hoofdkantoor uit Groot-Brittannië te willen verplaatsen, omdat de bank geen zin heeft in al deze bemoeienis. Dan kan zij zelf weer de handen aan de knoppen houden, hoewel de schade niet minder is als financiële massavernietigingswapens vanuit een belastingparadijs worden afgevuurd.

Ogenschijnlijk kan ABN Amro de zaken op orde hebben. Maar als ergens een zeepbel wordt doorgeprikt, kunnen leningen die nu solide lijken zo weer giftig zijn.

Over Nederlandse banken wordt nu al te veel geklaagd. Ze zijn te zuinig met kredieten, ze rekenen te hoge rente voor hun hypotheken en geven te lage voor spaargelden, ze knijpen via hun afdeling bijzonder beheer klanten af, ze zetten flexwerkers op straat en de top beloont zichzelf nog altijd veel te goed.

Een staatsbank is niet alles. Maar het zou een veiliger gevoel geven als 150 Kamerleden onder toezicht van een dagelijks door Ron Fresen bijgepraat volk, waakt over de atoomknop dan wat aandeelhouders.

Als het niet zo communistisch klonk, zouden ING en Rabo moeten worden genationaliseerd in plaats van ABN Amro en SNS die worden geprivatiseerd.

Reageren?
p.dewaard@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden