Column de kwestie

Moet de Nederlandse overheid de voetbaltoto redden?

Peter de Waard

Tot de twaalf wedstrijden, die op het allereerste totoformulier van de KNVB stonden, behoorden nu raadselachtige klinkende confrontaties als O.N.A. - Zeist, Velocitas - Be Quick en Wilhelmina - Hilversum. Gelukkig stonden ook de thuiswedstrijden van Ajax (tegen Rapid JC) en PSV (tegen BVV) vermeld, zodat ook ogenschijnlijk veilig twee eentjes konden worden ingevuld.

In februari 1957 ging in Nederland de voetbalpool of toto van start, zeer tot ongenoegen van Drees IV die vond dat de ‘kleine arbeider en de nog geen loontrekkende jeugd – er werd gesproken van asfalt- en massajeugd – niet tot gokken moest worden verleid.

Secretaris-generaal Lo Brunt van de KNVB werd door minister Samkalden van Justitie zelfs voor de rechter gedaagd, maar de Hoge Raad oordeelde dat de KNVB-toto niet in strijd was met de wet. Hierdoor kan Nederlands bekendste gezelligheidsdikkerd Jan Boskamp zestig jaar later nijver pogen het volk over te halen de uitslagen van wedstrijden te voorspellen.

Het voortbestaan van de voetbalpool heeft veelvuldig aan een zijden draadje gehangen, maar nu dreigt eigenaar Nederlandse Loterij er definitief de stekker uit te trekken. Reden is dat voor de voetbalpool en andere loterijen hetzelfde belastingregime (29 procent kansspelbelasting) moet gaan gelden als voor casino’s.

Als dat gebeurt is de toto volgens Nederlandse Loterij in één klap verliesgevend, omdat de kosten van papieren loterijen ( formulieren drukken, machines, zesduizend verkooppunten) veel groter zijn dan die van online concurrenten. Via De Telegraaf is daarom een lobby georganiseerd waarbij wordt getracht voor de voetbaltoto een lager tarief - of een lagere grondslag waarover het moet worden betaald - te houden. Er wordt nu eenmaal geld binnengehaald voor de sport en de toto is minder verslavend dan sportweddenschappen online.

Op zichzelf verdient de voetbalpool krediet. Dankzij de financiële ondersteuning uit dit spelletje is Nederland volgeplempt met sporthallen en ijsbanen, waaraan niet alleen vele topsportsuccessen zijn te danken maar waardoor ook meer Nederlanders zijn gaan bewegen. De voetbalpool haalde echter zijn hoogste opbrengst al in het seizoen 1968/69 met 75 miljoen gulden. Dat is 50 jaar geleden.

Daarna ging het al bergafwaarts, zij het dat met lotto en krasloterij de opbrengsten konden worden verveelvoudigd. De clubs hebben hun handen allang van de voetbalpool afgetrokken omdat het niet meer loonde. En het aantal sigarenboeren dat ervan moet bestaan, zal op de vingers van één hand zijn te tellen.

De voetbalpool rest weinig anders dan zichzelf volledig over te hevelen naar online om kosten te besparen.

Het lijkt niet voor de hand liggend dat zoiets archaïsch als de voetbalpool mensen weghoudt van online sportweddenschappen. Het schriftelijk voorspellen van AZ - Groningen en Excelsior - NAC zal gokverslaving echt niet tegengaan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.