Minder nieuwbouw, hogere prijs

Terwijl de economie stagneert lijkt er op de huizenmarkt geen vuiltje aan de lucht. Slapte op de nieuwbouwmarkt voorkomt dat de prijzen van bestaande woningen kelderen....

Het verhaal over de lage rente moet huiseigenaren bekend in de oren klinken. Het gros van hen heeft namelijk in de afgelopen jaren zijn hypotheek overgesloten tegen een lagere rente, en daardoor de maandlasten verlaagd of een deel van de overwaarde opgesoupeerd.

De invloed van de achterblijvende nieuwbouw op de huizenprijzen is minder evident. Want er werden in 2003 nog altijd zestigduizend nieuwe woningen opgeleverd, en hoe ruimer het aanbod, des te lager de prijs - zo leren de economieboekjes.

Die redenering gaat maar gedeeltelijk op, stelt woningmarktonderzoeker Hans den Otter van ABF-Research uit Delft. 'Er zijn jaarlijks tienduizenden nieuwe woningen nodig, alleen al om aan de extra vraag te voldoen.' De stijgende woningbehoefte volgt uit de groei van het aantal potentiële kopers. Er komen steeds meer (eenpersoons) huishoudens bij en jaarlijks worden twintig- tot dertigduizend woningen.

De schattingen over het precieze aantal nieuwbouwwonigenn dat jaarlijks gebouwd moet worden lopen uiteen van tachtig- tot honderdduizend. Maar over één ding zijn alle betrokkenen het eens: het huidige aantal ligt veel te laag, en dat is met praten alleen niet op de lossen.

'Politiek, overheden, bouwers, ontwikkelaars, corporaties, wetenschappers. Allemaal buigen ze zich over de stagnerende woningbouwproductie. Zonder zichtbaar resultaat', zegt Elco Brinkman, voorzitter van het Algemeen Verbond Bouwbedrijf. Hij ziet de komenende jaren de problemen verder toenemen. 'Straks zijn de Vinex-locaties afgerond, en het is zeer de vraag of er voldoende locaties beschikbaar komen om genoeg nieuwe woningen te kunnen bouwen.'

De bouwers vragen zich daarbij hardop af of zij de afgelopen jaren wel de juiste woningen gebouwd hebben. Want lang niet iedereen zit te wachten op een stereotype eengezinswoning in Ypenburg (tussen Delft en Den Haag) of in Leidsche Rijn (bij Utrecht), de twee grote Vinex-locaties waar deze woningen nu nog volop gebouwd worden.

Zittende huizenbezitters zijn de lachende derde. Want hoe minder gewilde nieuwe huizen op de markt komen, des te hoger de prijzen van de bestaande woningvoorraad. Een snelle blik op de cijfers onderstreept deze trend. Neem 1999 - nog steeds het droomjaar van elke makelaar. Kopers knokten om elke vrijkomende woning, en de woningprijzen schoten met 19 procent omhoog. In datzelfde jaar daalde het aantal nieuw gebouwde woningen in Nederland met 13 procent.

Ook in de daaropvolgende jaren gingen stijgende prijzen op de huizenmarkt hand in hand met minder nieuwbouw, en die trend is de komende jaren nauwelijks om te buigen. Er zit namelijk al snel vier à vijf jaar tussen het plannen van een nieuwbouwproject en de oplevering van de huizen.

De achterblijvende nieuwbouwproductie legt dus ook de komende jaren een prijsbodem in de woningmarkt, zegt Oscar Smit van de NVM. 'De illusie blijft voorlopig in stand. Door de enorme prijsstijgingen denken we dat we met zijn allen rijker zijn geworden. Maar het is papieren rijkdom. Als ik nu mijn huis verkoop, moet ik vervolgens op diezelfde markt een nieuw huis zoeken, en ben ik mijn winst net zo hard weer kwijt.'

Smit ziet nog een probleem: 'Als straks de economie aantrekt, en er zijn nog steeds te weinig woningen, dan zijn extreme prijsstijgingen weer onvermijdelijk. En daarmee worden huizen voor starters nog onbereikbaarder dan ze al zijn.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden