Miljonair heeft hoofd weer boven water

De Nederlandse miljonairs hebben de crisis achter zich gelaten. Hun gemiddelde vermogen was begin 2013 gestegen naar 2,9 miljoen euro, het niveau van voor de crisis in 2008. Daarmee is het vermogen van de miljonairs ruim vijftig keer zo hoog als dat van de gemiddelde Nederlander, die 56 duizend euro heeft.

Openingsavond van Masters of LXRY, een luxebeurs in de Amsterdamse RAI. Het aantal miljonairs in Nederland is weer iets gestegen, tot ruim 98 duizend.Beeld Evert Elzinga / ANP

Dat wordt gemeld in Vermogend Nederland 2015, een rapport over miljonairs dat Van Lanschot heeft opgesteld in samenwerking met het CBS en onderzoeksbureau GfK. De bank voor welgestelden zag ook het aantal miljonairs weer iets stijgen, tot ruim 98 duizend. De vermogenden zien het ook weer zitten. Bijna de helft verwachtte eind vorig jaar, toen hun ernaar werd gevraagd, een verbetering van de economie. Bij een eerder onderzoek van Van Lanschot een jaar eerder was dat nog maar een kwart.

Het besteedbaar inkomen van de miljonairs is, op jaarbasis, gemiddeld drie keer zo hoog als dat van een doorsnee huishouden, meldt het rapport verder. Eenderde van de welgestelden had in 2013 een jaarinkomen van een ton of meer. Zulke inkomens zijn bij niet-miljonairs zeldzaam: slechts 1 procent heeft een salaris boven een ton.

Van Lanschot telt de huishoudens die een vrij besteedbaar vermogen hebben van een miljoen euro of meer. De waarde van huizen (en de hypotheken die erop rusten) en pensioenen wordt niet meegeteld, omdat die lastig te berekenen zijn. Het herstel bij dat vrije vermogen is pikant.

'Zorgvilla's'

Vermogens staan weer in de belangstelling sinds Kapitaal in de 21ste eeuw, de bestseller van de Franse stereconoom Thomas Piketty, waarin wordt gewaarschuwd voor groeiende ongelijkheid tussen arm en rijk. De inkomensongelijkheid is in Nederland relatief klein en stabiel, wordt gememoreerd in het Van Lanschot-rapport. De vermogensongelijkheid is aanzienlijk groter en groeiende. De rijkste 1 procent bezat begin 2013 meer dan een kwart van het private vermogen, bleek begin dit jaar al uit cijfers die de Volkskrant had opgevraagd bij het CBS.

Vrij van zorgen zijn de miljonairs niet. Zo verwacht slechts een kwart dat hun kinderen het beter zullen krijgen dan zijzelf. Verder maken de miljonairs zich, net als de 'gewone' Nederlanders, nogal druk over de zorg. De helft van de miljonairs vindt de kwaliteit daarvan ontoereikend en verwacht een verslechtering. Tweederde wil de regie daarom in eigen hand nemen door zorg op maat te regelen in de vorm van 'zorgvilla's' of persoonlijke verpleging. Of de verzekering meebetaalt, maakt vier op de tien miljonairs niet uit.

Bezoekers op zoek naar een nieuwe auto tijdens de openingsavond van Masters of LXRY.Beeld anp

Ongelijkheid

Van de gemiddelde Nederlanders wil ook bijna de helft meer eigen regie, maar bij slechts 3 procent speelt de vergoeding van de verzekeraar geen rol. Tweederde van de miljonairs is bereid extra zorg in te kopen, omdat ze verwachten dat de overheid geen toereikende zorg van goede kwaliteit kan bieden. Dat gegeven is opvallend: volgens de Amsterdamse hoogleraar Wiemer Salverda loopt het debat over ongelijkheid mede zo hoog op, omdat het hebben van vermogen in de toekomst belangrijker wordt voor goede toegang tot onder meer de zorg, zo stelde hij onlangs in de Volkskrant.

Als er verder bezuinigd moet worden om de economische situatie te verbeteren of investeringen te financieren, dan zou dat volgens de miljonairs vooral betaald moeten worden door het terugdringen van de overheid.

Beeld anp

De gemiddelde Nederlander kijkt daar volgens Vermogend Nederland 2015 heel anders tegenaan. Die vindt vooral dat de hogere inkomens en miljonairs de zwaarste lasten moeten dragen, bijvoorbeeld via een miljonairstax, een apart hoger belastingtarief.

Daarnaast is een extra belasting op hogere inkomens en vermogen populair bij de gemiddelde Nederlander. De miljonairs zien daar veel minder in. Slechts een op de tien staat achter het zwaarder belasten van mensen met vermogen.

Nederlandse welgestelde is blanke man (60) uit Bloemendaal

De gemiddelde Nederlandse miljonair is een hoogopgeleide man van 60 jaar, die buiten de stad woont. Slechts 5 procent van de welgestelden is jonger dan 40 jaar, aldus het rapport Vermogend Nederland 2015. Dat is misschien niet verrassend, maar toch.Driekwart van de miljonairs is ouder dan 50jaar. Veruit de meesten zijn autochtone Nederlanders: slechts 1,5 procent van de vermogenden heeft een allochtone, niet-westerse achtergrond, meldt het door CBS en GfK uitgevoerde onderzoek van Van Lanschot. En maar twee op de tien miljonairs preciezer: de kostwinner van een miljonairshuishouden is vrouw.

De meeste miljonairs zijn ondernemer: tweederde zegt zijn vermogen als zelfstandige of als directeur-grootaandeelhouder te hebben opgebouwd. Vermogen uit loondienst, beleggingen, investeringen en een erfenis volgen op ruime afstand, aldus het onderzoek. Dat is een pikant gegeven: de hoogleraren economie Koen Caminada en Wiemer Salverda stelden onlangs dat ondernemers in Nederland verhoudingsgewijs te weinig belasting betalen, omdat ze in 'de fiscale luwte' zitten. Volgens de hoogleraren moet daar in het nieuwe belastingstelsel, waar het kabinet nu op studeert, iets aan gedaan worden. Ook misschien niet verrassend, maar toch. Begin 2013 hadden Blaricum en Bloemendaal relatief gezien de meeste miljonairs. Absoluut wonen de meeste mensen met een vrij besteedbaar vermogen van minimaal 1 miljoen euro (de definitie in dit onderzoek) in de gemeenten Amsterdam (vijfduizend), Breda en Westland (elk elfhonderd).

Nederland telt internationaal gezien relatief veel miljonairs, volgens onderzoek van Julius Bär. Die Zwitserse bank voor vermogende klanten, die in tegenstelling tot Van Lanschot de huizen en de pensioenen wel meenam in de berekeningen, telde 703 duizend miljonairs. Daarmee hebben alleen de grote landen Duitsland, Frankrijk, Italië en Groot-Brittannië meer miljonairs binnen de grenzen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden