Interview Bill Joy

Miljardair Bill Joy streeft naar halveren wereldwijde CO2-uitstoot: ‘Het is niet duur om het probleem op te lossen’

Miljardair Bill Joy wil de wereldwijde CO2-uitstoot halveren. Na tien jaar onderzoek heeft hij zijn geld in drie innovaties gestoken. ‘Ik ben ervan overtuigd dat ze de wereld kunnen veranderen.’

Bill Joy

Bill Joy heeft een plan om de wereldwijde CO2-uitstoot te halveren. Meer dan tien jaar geleden stelde hij, als partner van de in San Francisco gevestigde durfkapitaalonderneming Kleiner Perkins, een lijst op met 25 grote schone-technologie-uitdagingen. Hij analyseerde de lijst met dezelfde precisie waarmee de medeoprichter van Sun Microsystems in de jaren tachtig de computercodes ontwierp die de basis vormden voor de online wereld waarin we vandaag leven, en die hem miljardair maakten. Slechts drie technologieën hebben het decennium van grondig onderzoek overleefd. Joy heeft zijn geld in deze innovaties gestoken: ‘Ik ben ervan overtuigd dat ze de wereld kunnen veranderen.’

Het gesprek heeft plaats in New York in mei, op de dag voor de beursgang van een van deze bedrijven, Beyond Meat. Zes weken later is de koers van het bedrijf, dat plantaardige imitaties van rund- en varkensvlees aanbiedt, op de Nasdaq-technologiebeurs verviervoudigd. Het succes van Beyond Meat onderstreept de diepgang van Bill Joys onderzoek. Een studie van de Universiteit van Oxford uit 2016 toont aan dat 70 procent van het probleem van de opwarming van de aarde zou zijn opgelost als we allemaal veganist worden. De wereldwijde vleesconsumptie is de afgelopen 50 jaar echter vervijfvoudigd en blijft stijgen.

Joy is ervan overtuigd dat vleesvervangers de CO2-uitstoot met zo’n 20 procent kunnen verminderen. Niettemin is gedragsverandering de lastigste component in zijn missie om de opwarming van de aarde om te buigen. Zijn nummer één, en ‘meest impactvolle’, oplossing: ‘Goedkope, veilige, niet-giftige batterijen die worden gemaakt van materialen die in overvloed aanwezig zijn.’

Hernieuwbare elektriciteit

Joy: ‘Er is een duidelijke trend om alles te elektrificeren. We hebben dus hernieuwbare elektriciteit nodig. Het is het gemakkelijkste om die op te wekken met zon en wind. Met batterijen kunnen we het net vervolgens voor 100 procent hernieuwbaar maken.’ Maar batterijen moeten goedkoop zijn en veel energie kunnen bergen. De huidige lithium-ionenbatterijen voldoen niet aan de voorwaarden van Joy om de wereld duurzaam van schone stroom te voorzien: ‘Ze zijn duur, giftig, niet-oplaadbaar en gemaakt van schaarse grondstoffen. En ze kunnen ontploffen door de vloeistof die elektronen gescheiden moet houden.’

Joy heeft geïnvesteerd in een batterijtechnologie waarbij de vloeistof wordt vervangen door een polymeer. Die polymeer is de gamechanger die hij zocht. De nieuwe technologie maakt de batterijchemie veilig, goedkoop en oplaadbaar. ‘Met deze technologie kun je met een eenmalige investering van 1.000 dollar genoeg oplaadbare batterijen kopen om een huis 24 uur lang van duurzame stroom te voorzien. Dat is echt goedkoop.’ Het bedrijf erachter, Ionic Materials, werkt samen met vele batterijproducenten om de nieuwe technologie in hun productieprocessen te introduceren. ‘Als de nieuwe batterij volledig is doorgevoerd, hebben we 25 procent van de uitstoot gereduceerd’, zegt Joy.

Het derde onderdeel van zijn ‘50 procent broeikasgasreductie-strategie’ is gericht op de bouwsector, die verantwoordelijk is voor 5 à 7 procent van de emissies. Cement wordt gebonden met water en daarbij komt CO2 vrij. Solidia-cement is een baanbrekende innovatie: de verbindingen worden gemaakt met behulp van kooldioxide in plaats van water. Joy: ‘Dit cement haalt CO2 uit de lucht.’

Controversiële boodschap

Juist de technologie die de mens de afgelopen decennia op een ramkoers met de natuur heeft gebracht, moet ook de mensheid redden. Dat is de controversiële boodschap van Joys klimaatplan. In 2000 publiceerde hij een somber essay over de toekomst van de technologie in Wired onder de titel Why the future doesn’t need us. Hij is nog steeds bezorgd. ‘Als een technologie krachtig genoeg is, en we ons gewoon door het toeval van de markt laten leiden, kunnen we in hele ongewenste situaties terechtkomen’, zegt hij. Joy mist bij zakelijke en politieke leiders de morele plicht om ‘het juiste te doen’. ‘De kapitalistische machine draait door. Reclamemensen creëren verslaving. De oliemaatschappijen waren op de hoogte van de opwarming van de aarde. Farmaceutische bedrijven weten dat pijnstillers verslavend zijn. Facebook weet dat het verslavend is. Smartphones zijn verslavend. Is het een verrassing dat het verslavende spul het niet-verslavende spul overtreft? Dat is Darwinisme. Dat zal alleen veranderen als je besluit om te stoppen.’

Joy meent dat het duurzaamheidsvraagstuk niet snel ‘eindelijk eens serieus’ wordt genomen in het huidige ‘zeer anti-intellectuele’ politieke klimaat in de Verenigde Staten. ‘Ik dacht dat het smelten van de Noordpool-ijskap, de heftige orkanen en de dramatische bosbranden in Californië ons al zouden hebben doen beseffen dat we moeten stoppen’, zegt hij. ‘Ik heb geprobeerd om een soort overlevingspakket in stelling te brengen, dat we snel kunnen opschalen als we op de paniekknop moeten drukken. Het is niet duur om het probleem op te lossen. Maar als mensen de pijn niet genoeg voelen, is het echt moeilijk om je te concentreren op dingen die niet noodzakelijkerwijs erg leuk zijn om op te lossen. Ik kan de klimaatcrisis niet eventjes met een videogame oplossen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden