Met baangarantie voor vrachtwagenchauffeurs neemt het aantal zij-instromers fors toe

'Ik voel me de koningin op de weg'

Het vrachtvervoer over de weg groeit mee met de economie, maar veel chauffeurvacatures blijven openstaan. Daarom rekruteert de branche zij-instromers via grootschalige sollicitatieavonden.

Jessica Janssen en haar vrachtwagen in Alkmaar Beeld Marcel Wogram / de Volkskrant

Koel- en vriestransporteur Dasko heeft zeven vrachtwagenchauffeurs nodig. Vast of als oproepkracht; ze kunnen zó beginnen. Maar op de vacature-advertenties komen nauwelijks reacties. De 6.400 collega-transporteurs hebben dezelfde ervaringen. Ongeveer twaalfduizend chauffeursvacatures bij transportbedrijven staan bijna permanent open. Dat is 1 procent van de totale werkgelegenheid in de sector. Het vrachtvervoer over de weg groeit mee met de economie en het aantal chauffeursbanen neemt toe.

De afgelopen twee jaar heeft het sectorinstituut Transport en Logistiek 2.600 nieuwe vrachtwagenchauffeurs opgeleid, zo maakte het maandag bekend. Het gaat om zij-instromers; de nieuwelingen oefenden eerder een ander beroep uit of waren werkloos. Het opleidingsproject voor zij-instromers is gefinancierd door een van de sectorplannen waarvoor minister Lodewijk Asscher van Sociale Zaken tijdens de crisis 600 miljoen euro beschikbaar stelde.

Het opleiden van zij-instromers tot vrachtwagenchauffeur is zo'n succes dat de bedrijfstak geld zoekt om het project volgend jaar zonder overheidssteun voort te zetten. Want het aantal vacatures zal voorlopig blijven groeien, zegt Willem de Vries, directeur van het Sectorinstituut Transport en Logistiek. 'Het wegvervoer profiteert van de aantrekkende bouwnijverheid. Ook de pakketten van webwinkels en bevoorrading van de horeca leveren veel extra werk op. Daarom willen veel transportbedrijven een baangarantie geven aan iemand die zijn groot rijbewijs wil halen', zegt De Vries.

Om zij-instromers die trucker willen worden te rekruteren organiseren vervoersbedrijven grootschalige inloop- en sollicitatieavonden. Een daarvan vindt plaats in een hotel aan de zuidwestrand van Zwolle. Een kleine zeventig (vooral) mannen zijn erop afgekomen. De Vries haalt degenen met 'dieselbloed' er zo uit. Toekomstige chauffeurs die hun vrouw hebben meegenomen, omdat zij ook alles wil weten over het leven van een beroepschauffeur. Of goed voorbereide mensen met een mapje cv's onder hun arm.

Opleidingskosten

Eerst volgt een presentatie over wat het beroep inhoudt. Een chauffeur moet de problemen die hij onderweg tegenkomt zelf kunnen oplossen, maakt lange dagen, maar heeft ook veel vrijheid. Dan geeft de presentator informatie over de banenmogelijkheden en over de opleiding. De kandidaat en de toekomstige werkgever betalen ieder 10 procent van de opleidingskosten, de rest wordt betaald door het sectorplan. Wie deze avond zijn sollicitatiegesprek overleeft, moet zich eerst nog onderwerpen aan persoonlijkheidstests, bijvoorbeeld op stressbestendigheid. Vaak eist de nieuwe baas ook een verklaring omtrent gedrag van de aspirant-chauffeur. Pas als al deze hordes zijn genomen, kan de chauffeursopleiding beginnen.

Erwin (25) heeft er zin in, zo blijkt tijdens de 20-minutengesprekjes die de kandidaten vervolgens in een zaal vol tafeltjes moeten voeren met potentiële werkgevers. Erwin heeft een vriend die vrachtwagenchauffeur is. Met hem is hij al een paar keer meegereden. Erwin was leidinggevende bij een supermarkt en een schoonmaakbedrijf, maar is nu werkloos. 'Steeds als een vast contract binnen bereik kwam, moest ik weg. Mijn vriend bevoorraadt supermarkten. Dat lijkt mij leuk, maar rijden op het buitenland ook. Werken op onregelmatige tijden ben ik gewend en mijn vriendin dus ook.'

Hans (62) heeft bij Defensie zijn groot rijbewijs gehaald en werkt nu als pakketbezorger. Hij wil 'weer groter rijden'. Het te verwachten salaris is daarbij nog wel een aandachtspuntje. Chauffeurservaring of niet, Hans zou als trucker 2 euro per uur minder verdienen dan als pakketbezorger. Het aanvangssalaris van een beroepschauffeur ligt op bijna 1.900 euro bruto per maand, exclusief toeslagen en overwerk.

Karen (50-plus) is zich vooral aan het oriënteren op iets anders. 'Ik heb altijd een dienstbaar beroep gehad, ben nu officemanager en wil weleens weten hoe het is om vrachtwagenchauffeur te zijn.'

De helft van de kandidaten op zo'n voorlichtingsavond valt doorgaans meteen af. Zo ook vandaag. De Vries vindt dat Karen niet goed beseft wat haar te wachten staat. De afwisseling die ze in haar werk zoekt, kan ze ook vinden als accountmanager, stelt hij. Hans (62) is meer dan welkom, maar vindt het gat van duizend euro per maand onoverbrugbaar. Erwin kan en gaat de opleiding in. 'Het chauffeursbloed stroomt nu al door mijn aderen.'


Jessica Janssen

Van administratief medewerkster naar vrachtwagen met oplegger

'Toen ik nog in de luiers liep, ging ik al mee met mijn vader, die vrachtwagenchauffeur was. Sindsdien is het altijd mijn meisjesdroom geweest. Mijn vader heeft het me nooit afgeraden, maar me ook niet gestimuleerd. Ik denk omdat hij het werk te zwaar voor me vond. Ik heb net als mijn vriendinnen een secretariële opleiding gevolgd, maar heb altijd contact gezocht met de truckerswereld. Zo heb ik op de planning gewerkt bij truckersbedrijven. Het idee om zelf chauffeur te worden had ik losgelaten, omdat de opleiding zo duur is. Toen ik de advertentie van het sectorinstituut zag, dacht ik: dit is m'n kans. Ik heb mijn cv op hun site gezet en toen meldde Ewals Cargo Care in Tegelen zich. Alle papieren heb ik in één keer gehaald. Ik rijd veel in Duitsland, soms in België. Als ik over m'n werk praat, begin ik te glunderen. Ik voel me de koningin op de weg. Laden en lossen is zwaar, maar wordt makkelijker als je er handigheid in krijgt. Als vrouw op de truck maak je hilarische dingen mee. Soms rijd ik naar de haven om trailers aan te koppelen. 'Mevrouw, de haven voor personenauto's is verderop', krijg ik dan te horen. Als ik dan zeg dat ik een trailer kom wisselen...de gezichten die ik dan zie zijn onbetaalbaar. Mijn vader is nu apetrots.'

Jessica Janssen voor haar vrachtwagen Beeld Marcel Wogram / de Volkskrant

Kevin van Weert

Van manager bedrijfswagens naar de bakwagen

'Het was vooral lastig om een transportbedrijf te vinden, omdat ik niet goed wist waar ik moest zoeken. Met wat hulp van het sectorinstituut kwam ik bij mijn huidige werkgever terecht. Ik heb meer collega's die hier als zij-instromer zijn begonnen. Door de crisis in de bouw raakte ik werkloos. Ik ben nu onderweg van Gent naar Mönchengladbach, net over de grens in Duitsland, met sinaasappelconcentraat. Een andere keer is dat bijvoorbeeld cacaoconcentraat; ik vervoer vloeibare levensmiddelen. Ik ben de hele week van huis. Ik had dit tien jaar eerder moeten doen. Het hele plaatje bevalt me. Aan de ene kant heb ik veel vrijheid, en 's avonds zoeken we elkaar op, collega's onder elkaar hè. Nadat ik mijn rijbewijs had gehaald heb ik bij ITC een interne opleiding gevolgd van twee keer vier dagen. De eerste weken keek een mentor-chauffeur mee, zoals bij iedereen die hier begint. Een mentor leert je dan bijvoorbeeld hoe je alles moet aansluiten. Ik zit inmiddels een half jaar op de vrachtwagen. Ik heb voorlopig nog een jaarcontract, maar heb goede hoop op een vaste baan. Er zijn bij ons nog steeds vacatures. Wij hebben geen concurrentie van goedkope Oost-Europese chauffeurs. Wij zijn namens het bedrijf het gezicht naar onze klanten.'

Kevin van Weert en zijn vrachtwagen in Rotterdam Beeld Marcel Wogram / de Volkskrant

Wim van Eijndhoven

Van plafondspuiter in de bouw naar een tankauto met trailer

'Ik pak alles aan om aan de gang te blijven. Op mijn 56ste raakte ik na in totaal veertig jaar werken mijn baan kwijt als accountmanager zakelijke markt bij een autobedrijf. Toen kwam deze opleiding voorbij en vond ik ondanks mijn leeftijd vrij makkelijk een plek bij Peter Appel in Waalwijk. Ik heb mijn papieren gehaald en reed de eerste drie weken mee met een coach. Nu rijd ik een maand of vijf zelfstandig. Ik heb inmiddels mijn rijbewijs voor de trekker-oplegger behaald. Ik geniet van dit werk, maar het is pittig. In mijn ogen is het een ondergewaardeerde en onderbetaalde baan, gezien alle verantwoordelijkheden die je hebt. Op sommige dagen gaat 's nachts om twee uur de wekker, daar moest ik gruwelijk aan wennen. Ik ga alleen nog op zondag naar de sportschool, voorheen bijna iedere dag. Dit werk houdt me fit. Ik bevoorraad Spar-winkels in de grote steden in de Randstad. Rolcontainers wegen driehonderd tot vierhonderd kilo als ze vol zitten met 1,5-literflessen cola. Ik ben blij met deze kans. Hoewel ik veel uren maak, verdien ik minder dan ik aan ww-uitkering kreeg. Het salaris is geen vetpot. Als transportbedrijven klagen dat ze vaklui tekortkomen, moeten ze ook naar zichzelf kijken. Ze krijgen meer sollicitanten als ze chauffeurs beter belonen.'

Wim van Eijndhoven en zijn vrachtwagen in Alkmaar Beeld Marcel Wogram / de Volkskrant
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.