Shell-topman Ben van Beurden.
Shell-topman Ben van Beurden. © ANP

Loonkloof tussen top en werkvloer neemt toe

De loonkloof tussen directeuren en werknemers is de afgelopen twee jaar aanzienlijk opgelopen. Bij enkele grote internationale ondernemingen als Unilever, Shell, Reed Elsevier, Wolters Kluwer en Heineken verdienen directeuren al meer dan honderd keer het inkomen van een gemiddelde werknemer.

Wat doen we aan de loonkloof?

Lees hier het uitgebreide artikel van Wilco Dekker en Xander van Uffelen over de loonkloof in Nederland

De loonkloof loopt evenzeer op bij middelgrote ondernemingen, maar wel in een lager tempo.

Dit blijkt uit het jaarlijkse salarisonderzoek van de Volkskrant naar 129 beeldbepalende Nederlandse bedrijven en instellingen. Een bestuursvoorzitter verdient in Nederland gemiddeld 1,5 miljoen euro, terwijl een gemiddelde werknemer bij de onderzochte bedrijven jaarlijks 76 duizend euro kost. De directeur ontvangt hiermee 20 keer het salaris van een gemiddelde werknemer; in 2012 was de loonkloof 16 keer het inkomen.

Het verschil groeit vooral door fikse salarissprongen bij internationale ondernemingen. Topman Ben van Beurden van Shell kreeg in 2014 met 24 miljoen euro veruit het hoogste inkomen, vooral door een eenmalige storting in het pensioenfonds. De Shell-baas verdiende daarmee 170 keer het inkomen van een gemiddelde Shell-werknemer.

Bij voedingsmiddelenfabrikant Unilever was de loonkloof vorig jaar het hoogste. Unilever-topman Paul Polman kost met 9,5 miljoen euro 273 keer het bedrag van een gemiddelde werknemer. Unilever heeft veel werknemers in Azië en Afrika, waardoor de salariskosten per werknemer relatief laag zijn.

Volgens de code van goed ondernemersbestuur moeten bedrijven intern een salarisanker afspreken, om de loonverhoudingen tussen werkvloer en de allerhoogste top in het oog te houden.

Bijna geen enkele onderneming houdt zich aan dit advies. Een nieuwe commissie onder leiding van Jaap van Manen onderzoekt nu of afspraken over de loonkloof aanscherping verdienen.Volgens FNV-voorzitter Ton Heerts gaat het niet alleen om een loonkloof, maar gaapt er ook een morele kloof tussen top en werkvloer.