Laagwater spekt kas binnenvaart

Zo laag en vooral zo lang achtereen laag is het waterpeil van de Rijn in Duitsland dat Nederlandse binnenschippers het werk op die drukste vaarweg van Europa amper nog aankunnen. Geen binnenschip ligt meer stil nu er niet maximaal kan worden beladen en er dus meer schepen moeten worden ingezet.

Een ondergelopen bootje in de Waal bij Nijmegen als gevolg van laagwater op de Rijn. Beeld Marcel van den Bergh/Volkskrant
Een ondergelopen bootje in de Waal bij Nijmegen als gevolg van laagwater op de Rijn.Beeld Marcel van den Bergh/Volkskrant

De Nederlandse vloot van binnenschippers, met zevenduizend schepen de grootste en modernste van Europa, heeft eindelijk iets positiefs te melden. Overcapaciteit leidde de afgelopen jaren tot veel geklaag maar nu lonkt overal het werk. Terwijl het Rijnwater maar blijft zakken - we hebben te maken met de langste laagwaterperiode sinds 1976 en die houdt nog wel even aan - stijgen de vrachtprijzen.

'Je hoort mij niet klagen, maar ik ben dan ook geen klager', meldt binnenvaartschipper Alexander van Nederpelt (34) deze donderdagmiddag vanaf de Rijn. Met zijn ms. Wartburg - vanwege het laagwater maar voor eenderde met kunstmest beladen - is hij op weg naar Koblenz.

Het traject Koblenz-Mannheim, waar de Rijn zo ondiep is geworden dat de schepen maar een kwart van hun maximale laadcapaciteit kunnen benutten, hoeft hij niet te bevaren. Van Nederpelt is aangesloten bij een coöperatie van binnenvaartschippers. Van zijn logistieke dienstverlener NPRC (jaarlijks goed voor het transport van 11 miljoen ton droge lading over de Europese vaarwegen) hoort hij straks wel wat er na het lossen in Koblenz moet worden ingeladen.

Tekst loopt door onder de foto.

Laagwater in de IJssel bij Doesburg. De Oude IJssel is een drukbevaren route voor de binnenvaart van en naar Duitsland. Beeld anp
Laagwater in de IJssel bij Doesburg. De Oude IJssel is een drukbevaren route voor de binnenvaart van en naar Duitsland.Beeld anp

Vraag naar scheepsruimte

Niet ver van Duisburg , waar hij nu vaart, is de diepgang van zijn schip onder normale omstandigheden 3 meter 17 . Nu is dat 1 meter 55. Gebruikelijk vervoert hij 2.300 ton droge bulkgoederen, nu 730 ton.

'Jazeker, ik kan nu sneller varen, maar als ondernemer kijk ik vooral naar de brandstofkosten. Belangrijker is dat het in nautische zin iets van je vraagt. Waar lopen de geulen? Normaal is de Rijn hier een snelweg van vier banen, nu heb je nog maar twee banen.'

In Nederland valt het met de lage rivierstanden nog mee, maar ook hier ondervindt iedereen die te maken heeft met het transport over water de effecten. In Nederland is de binnenvaart goed voor 37 procent van het transport. 'De vraag naar scheepsruimte is nu enorm', zegt Wilco Volkel van het Bureau Voorlichting Binnenvaart. 'Op de spotmarkt, de vrije markt, is het gewoon een spel van vraag en aanbod. De binnenschipper staat nu even wat sterker.'

Onder druk

Maar op de langere termijn kan deze periode van langdurige laagwaterstand zich ook tegen de sector keren, zegt directeur Robert Kasteel van het Centraal Bureau Rijn- en Binnenvaart. 'Je loopt het risico dat opdrachtgevers ook eens beter naar andere vervoersmogelijkheden gaan kijken. De scheepvaart is wat kosten betreft aantrekkelijk maar de betrouwbaarheid van levering staat nu onder druk.'

Volgens verladersorganisatie EVO sijpelen vanuit Duitsland de eerste berichten door dat sommige Duitse kolencentrales, die veelal door Nederlandse binnenschippers worden bevoorraad, al bijna door hun voorraden heen zijn. Binnenschipper Van Nederpelt, op de Rijn nabij Duisburg: 'Ik voer net nog langs zo'n centrale en zag nog aardige bulten liggen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden